Ở một loài thực vật, tính trạng màu hoa do 1 gen gồm 4 alen trội lặn hoàn toàn quy định. Theo lí thuyết, có bao nhiêu phép lai sau xác định chính xác kiểu gen của P?
(Dấu "x" là kiểu hình có xuất hiện ở F)
Phép lai P F Đỏ Vàng Tím Nâu 1 nâu x vàng x x 2 đỏ x tím x x 3 đỏ x nâu x x x 4 vàng x tím x
Ở một loài thực vật, tính trạng màu hoa do 1 gen gồm 4 alen trội lặn hoàn toàn quy định. Theo lí thuyết, có bao nhiêu phép lai sau xác định chính xác kiểu gen của P?
(Dấu "x" là kiểu hình có xuất hiện ở F)
(Dấu "x" là kiểu hình có xuất hiện ở F)
| Phép lai | P | F | |||
|---|---|---|---|---|---|
| Đỏ | Vàng | Tím | Nâu | ||
| 1 | nâu x vàng | x | x | ||
| 2 | đỏ x tím | x | x | ||
| 3 | đỏ x nâu | x | x | x | |
| 4 | vàng x tím | x | |||
Chọn một phương án bên dưới để kiểm tra đáp án ngay:
Đáp án chính thức: B
Hướng dẫn giải chi tiết
(AI giải đề cho tôi — phân tích chặt chẽ theo thứ hạng trội a₁ > a₂ > a₃ > a₄ tương ứng Đỏ > Vàng > Tím > Nâu, trội lặn hoàn toàn: Đỏ = a₁a₁, a₁a₂, a₁a₃, a₁a₄; Vàng = a₂a₂, a₂a₃, a₂a₄; Tím = a₃a₃, a₃a₄; Nâu = a₄a₄)
Phép lai 1 (nâu x vàng → F có Đỏ, Nâu): P nâu là a₄a₄. Con Đỏ phải mang a₁ từ bên vàng, tức vàng mang a₁ — nhưng khi đó vàng có kiểu hình Đỏ (vì a₁ trội mọi alen khác), mâu thuẫn. Nếu vàng = a₂a₄ thì F chỉ có Vàng (a₂a₄) và Nâu (a₄a₄), không có Đỏ. Phép lai 1 không thể cho kết quả như bảng. ✗
Phép lai 2 (đỏ x tím → F có Đỏ, Vàng, không Tím): P tím phải là a₃a₃ (nếu a₃a₄ thì F xuất hiện Nâu). Con Vàng a₂a₃ → bố đỏ mang a₂; con Đỏ a₁a₃ → bố đỏ mang a₁; F không có Tím a₃a₃ nên đỏ không mang a₃; F không có Nâu nên đỏ không mang a₄. Vậy đỏ = a₁a₂ (F: a₁a₃ Đỏ, a₂a₃ Vàng). Kiểu gen P xác định được duy nhất. ✓
Phép lai 3 (đỏ x nâu → F có Đỏ, Tím, Nâu): P nâu a₄a₄. Con Nâu a₄a₄ → đỏ mang a₄; con Tím a₃a₄ → đỏ mang a₃. Đỏ mang a₃ thì kiểu hình phải là Tím (a₃ trội a₄), mâu thuẫn. Phép lai 3 không thể cho kết quả như bảng. ✗
Phép lai 4 (vàng x tím → F chỉ có Vàng): P tím = a₃a₃ hoặc a₃a₄. Nếu vàng = a₁a₁: F toàn a₁a₃ (hoặc a₁a₃, a₁a₄) đều Vàng — thỏa; nếu vàng = a₂a₂: F toàn a₂a₃ (hoặc a₂a₃, a₂a₄) đều Vàng — cũng thỏa; nếu vàng = a₁a₂: F là a₁a₃, a₂a₃ (hoặc thêm a₁a₄, a₂a₄) đều Vàng — cũng thỏa. Có nhiều khả năng kiểu gen của P, không xác định chính xác được. ✗
Kết luận của phân tích chặt chẽ: chỉ phép lai 2 xác định chính xác kiểu gen của P, tức đáp án lí thuyết là 1 (D). Tuy nhiên, đáp án chính thức của nguồn (bảng ĐÁP ÁN trang 6, câu 116) là B (3), và nguồn không cung cấp lời giải. Do đó đáp án chính thức B được giữ nguyên theo nguồn; ghi nhận mâu thuẫn giữa phân tích logic và đáp án nguồn như một vấn đề của đề.
Phép lai 1 (nâu x vàng → F có Đỏ, Nâu): P nâu là a₄a₄. Con Đỏ phải mang a₁ từ bên vàng, tức vàng mang a₁ — nhưng khi đó vàng có kiểu hình Đỏ (vì a₁ trội mọi alen khác), mâu thuẫn. Nếu vàng = a₂a₄ thì F chỉ có Vàng (a₂a₄) và Nâu (a₄a₄), không có Đỏ. Phép lai 1 không thể cho kết quả như bảng. ✗
Phép lai 2 (đỏ x tím → F có Đỏ, Vàng, không Tím): P tím phải là a₃a₃ (nếu a₃a₄ thì F xuất hiện Nâu). Con Vàng a₂a₃ → bố đỏ mang a₂; con Đỏ a₁a₃ → bố đỏ mang a₁; F không có Tím a₃a₃ nên đỏ không mang a₃; F không có Nâu nên đỏ không mang a₄. Vậy đỏ = a₁a₂ (F: a₁a₃ Đỏ, a₂a₃ Vàng). Kiểu gen P xác định được duy nhất. ✓
Phép lai 3 (đỏ x nâu → F có Đỏ, Tím, Nâu): P nâu a₄a₄. Con Nâu a₄a₄ → đỏ mang a₄; con Tím a₃a₄ → đỏ mang a₃. Đỏ mang a₃ thì kiểu hình phải là Tím (a₃ trội a₄), mâu thuẫn. Phép lai 3 không thể cho kết quả như bảng. ✗
Phép lai 4 (vàng x tím → F chỉ có Vàng): P tím = a₃a₃ hoặc a₃a₄. Nếu vàng = a₁a₁: F toàn a₁a₃ (hoặc a₁a₃, a₁a₄) đều Vàng — thỏa; nếu vàng = a₂a₂: F toàn a₂a₃ (hoặc a₂a₃, a₂a₄) đều Vàng — cũng thỏa; nếu vàng = a₁a₂: F là a₁a₃, a₂a₃ (hoặc thêm a₁a₄, a₂a₄) đều Vàng — cũng thỏa. Có nhiều khả năng kiểu gen của P, không xác định chính xác được. ✗
Kết luận của phân tích chặt chẽ: chỉ phép lai 2 xác định chính xác kiểu gen của P, tức đáp án lí thuyết là 1 (D). Tuy nhiên, đáp án chính thức của nguồn (bảng ĐÁP ÁN trang 6, câu 116) là B (3), và nguồn không cung cấp lời giải. Do đó đáp án chính thức B được giữ nguyên theo nguồn; ghi nhận mâu thuẫn giữa phân tích logic và đáp án nguồn như một vấn đề của đề.