Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Chọn và xử lý biểu đồ theo yêu cầu đề (Địa lý Lớp 12)

(AI giải đề cho tôi)
Muốn thể hiện tốc độ tăng trưởng (sự biến động qua các năm) của giá trị xuất khẩu và nhập khẩu theo thời gian, biểu đồ đường là thích hợp nhất vì thể hiện rõ xu hướng tăng liên tục của hai đại lượng qua các mốc năm 2000, 2005, 2010, 2015, 2019 (XK: 14,5 → 264,2 tỉ USD; NK: 15,6 → 253,4 tỉ USD). Biểu đồ cột chỉ thể hiện quy mô từng năm, biểu đồ miền không phù hợp vì hai đại lượng không phải bộ phận cấu thành tổng thể, biểu đồ kết hợp không cần thiết. Đáp án khớp với đáp án nguồn (Câu 70: D).

(AI giải đề cho tôi)
Biểu đồ cột chồng 100% (trục %, tổng bằng 100%) thể hiện tỉ trọng lao động từ 15 tuổi trở lên đang làm việc theo các thành phần kinh tế (Kinh tế Nhà nước: 10,2% → 7,6%; ngoài Nhà nước: 86,3% → 83,5%; có vốn đầu tư nước ngoài: 3,5% → 8,8%) qua các năm 2010, 2016, 2018, 2020. Vì số liệu là phần trăm nên chỉ thể hiện cơ cấu (tỉ trọng) và sự thay đổi cơ cấu qua thời gian, không thể hiện giá trị, quy mô tuyệt đối hay tốc độ tăng trưởng. Đáp án: B, trùng với đáp án nguồn (48-B).

Câu 16 (TH):
Phương pháp:
Nhận dạng biểu đồ dựa vào các từ khóa: số lượt khách du lịch và doanh thu du lịch.
Cách giải:
Dựa vào bảng số liệu ta thấy: số lượt khách du lịch có đơn vị là nghìn lượt, doanh thu có đơn vị là tỉ đồng.
=> Để thể hiện số lượt khách du lịch và doanh thu du lịch do các cơ sở lữ hành ở nước ta phục vụ giai đoạn 2010 - 2022, dạng biểu đồ kết hợp là thích hợp nhất. Vì biểu đồ kết hợp là dạng biểu đồ thích hợp nhất thể hiện 2 đối tượng có đơn vị khác nhau.
Chọn C.

(AI giải đề cho tôi)
Biểu đồ gồm hai hình tròn với các giá trị phần trăm (2010: 48; 29,2; 22,8 và 2020: 46,5; 34,6; 18,9) cho lúa đông xuân, lúa hè thu và thu đông, lúa mùa. Đơn vị là %, mỗi hình tròn thể hiện tỉ trọng các mùa vụ trong tổng sản lượng từng năm, tức là cơ cấu sản lượng lúa phân theo mùa vụ. Không phải quy mô (không có số liệu tuyệt đối), không phải tốc độ tăng trưởng (không có tốc độ %), và không phải chuyển dịch cơ cấu (mỗi năm vẽ một biểu đồ tròn riêng, không phải biểu đồ so sánh chuyển dịch). Đáp án khớp đáp án của đề (Câu 13: B).

(AI giải đề cho tôi)
Đề yêu cầu thể hiện hai đại lượng khác đơn vị: dân số (triệu người, số tuyệt đối) và tỉ lệ dân thành thị (%). Biểu đồ kết hợp (cột thể hiện dân số, đường thể hiện tỉ lệ dân thành thị trên trục thứ cấp) là thích hợp nhất. Biểu đồ miền/cột/đường chỉ phù hợp khi các số liệu cùng đơn vị. Kết quả trùng đáp án nguồn: C.

(AI giải đề cho tôi)
Muốn thể hiện chuyển dịch cơ cấu (tỉ trọng %) của hai khu vực vận tải (trong nước, ngoài nước) qua các năm 2010, 2013, 2016, 2021, biểu đồ miền là thích hợp nhất vì nó vừa thể hiện cơ cấu (tỉ trọng) vừa thể hiện sự thay đổi cơ cấu qua thời gian. Biểu đồ tròn chỉ thể hiện cơ cấu tại từng thời điểm riêng lẻ; biểu đồ cột và đường không thể hiện rõ chuyển dịch cơ cấu. Đáp án khớp với đáp án nguồn: D.

(AI giải đề cho tôi)
Biểu đồ kết hợp cột (hàng xuất khẩu qua các cảng: 144,6; 161,1; 178,0; 196,0 triệu tấn) và đường (tốc độ tăng hàng xuất khẩu: 100; 111,4; 123,1; 135,6%). Cột thể hiện khối lượng, đường thể hiện tốc độ gia tăng về khối lượng qua các năm 2018-2021. Biểu đồ không thể hiện cơ cấu (không có thành phần chi tiết), nên loại A, B, D. Đáp án C, trùng đáp án của đề (Câu 80: C).

Phương pháp: Dựa vào Kĩ năng đặt tên biểu đồ.
Cách giải:
Dựa vào biểu đồ ta thấy
+ Diện tích gieo trồng lúa có đơn vị là nghìn ha.
+ Sản lượng lúa có đơn vị là triệu tấn.
=> Diện tích và sản lượng lúa thể hiện trên biểu đồ là số liệu tuyệt đối.
- Từ biểu đồ và các dữ liệu trên => biểu đồ thể hiện Quy mô diện tích gieo trồng và sản lượng lúa giai đoạn 2005 - 2022.
Chọn A.

(AI giải đề cho tôi)
Biểu đồ miền cho tỉ lệ % dân số thành thị và nông thôn qua các năm 2015–2021: thành thị tăng từ 33,5% (2015) lên 37,1% (2021), nông thôn giảm từ 66,5% xuống 62,9%. Trục số liệu là % nên không thể hiện quy mô (loại B, D) và cũng không phải tốc độ tăng trưởng (loại A). Biểu đồ thể hiện sự chuyển dịch cơ cấu dân số phân theo thành thị – nông thôn. Khớp đáp án nguồn: C.

(AI giải đề cho tôi)
Để thể hiện tốc độ tăng trưởng (tính theo % so với năm gốc 2015) của ba sản phẩm than sạch, dầu thô, điện phát ra qua các năm 2015, 2018, 2019, 2020, biểu đồ đường là thích hợp nhất: các đơn vị gốc khác nhau (nghìn tấn, triệu KWh) nên quy về chỉ số tương đối (%), và biểu đồ đường thể hiện tốt nhất sự biến đổi, xu hướng tăng/giảm theo thời gian của nhiều đối tượng. Biểu đồ tròn không thể hiện được theo thời gian; biểu đồ miền/kết hợp không phù hợp vì các đại lượng có đơn vị và trị số chênh lệch lớn. Đáp án A, trùng với đáp án nguồn.

(AI giải đề cho tôi)
Biểu đồ đường có trục tung đơn vị %, mốc gốc 100 tại năm 2010, các giá trị như 222,5 (Lào); 177,3 (Việt Nam); 116,2 (Xin-ga-po); 125,6 (Ma-lai-xi-a) năm 2016 thể hiện GDP so sánh theo năm gốc 2010, tức chỉ số tương đối phản ánh tốc độ tăng trưởng GDP qua các năm 2010-2016 của Việt Nam, Lào, Xin-ga-po, Ma-lai-xi-a. Không phải cơ cấu GDP (không có các thành phần kinh tế) hay giá trị GDP tuyệt đối (đơn vị là %, không phải tỉ USD). Khớp đáp án nguồn: Câu 60 - C.

(AI giải đề cho tôi)
Bảng thể hiện cơ cấu GDP (các thành phần có đơn vị %, tổng mỗi nước là 100%) của 3 nước. Muốn thể hiện cơ cấu (tỉ trọng %) của nhiều đối tượng cùng lúc, biểu đồ trộn (cột chồng + đường) là dạng thích hợp nhất: cột chồng thể hiện cơ cấu từng nước, đường thể hiện giá trị tương ứng. Biểu đồ miền chỉ phù hợp với cơ cấu thay đổi theo thời gian; biểu đồ cột đơn không thể hiện rõ tỉ trọng cơ cấu; biểu đồ kết hợp không phù hợp với bảng tĩnh một năm. Vậy đáp án là D, trùng với đáp án nguồn (Câu 61: D).

Câu 5: Đáp án B
- Bảng số liệu có đơn vị mm
- Đề bài yêu cầu thể hiện giá trị tuyệt đối của các đối tượng: lượng mưa, lượng bốc hơi, cân bằng ẩm (mm) => loại bỏ biểu đồ tròn, miền, đường (đơn vị %)
=> Để thể hiện lượng mưa, lượng bốc hơi và cân bằng ẩm của một số địa điểm trên ở nước ta, biểu đồ thích hợp nhất là biểu đồ biểu đồ cột chồng.

(AI giải đề cho tôi)
Biểu đồ đường có trục tung đơn vị %, mốc gốc 100 tại năm 2005 và các giá trị tương đối qua các năm (Cà phê: 111,5 → 126,3 → 128,9; Chè: 106,0 → 104,7 → 108,2; Cao su: 155,1 → 190,2 → 202,0). Đây là số liệu so sánh tương đối so với năm gốc 2005, thể hiện tốc độ tăng trưởng diện tích gieo trồng của cà phê, chè, cao su giai đoạn 2005–2014, chứ không phải quy mô (giá trị tuyệt đối), cơ cấu (tổng 100%) hay chuyển dịch cơ cấu. Đáp án A, khớp đáp án nguồn (33.A).

(AI giải đề cho tôi)
Biểu đồ tròn (miền) 100% thể hiện tỉ trọng (%) GDP của các thành phần kinh tế (Nhà nước, ngoài Nhà nước, có vốn đầu tư nước ngoài) qua các năm 2005, 2010, 2015, 2019: kinh tế Nhà nước giảm từ 38,4% xuống 30%, kinh tế ngoài Nhà nước tăng nhẹ 45,6% → 47,9%, khu vực có vốn đầu tư nước ngoài tăng 16% → 22,1%. Đây là biểu đồ cơ cấu theo %, cho thấy sự thay đổi tỉ trọng giữa các thành phần qua thời gian, tức chuyển dịch cơ cấu GDP phân theo thành phần kinh tế. Không thể hiện quy mô (không có số liệu tuyệt đối) nên loại C, D; không phải tốc độ tăng trưởng nên loại A. Khớp đáp án nguồn: B.

(AI giải đề cho tôi)
Để thể hiện tốc độ tăng trưởng (sự biến động qua các năm 2000, 2005, 2010, 2019) của ba đối tượng than, dầu thô và điện, biểu đồ đường là thích hợp nhất vì thể hiện rõ xu hướng tăng/giảm liên tục theo thời gian của từng sản phẩm. Biểu đồ cột chỉ thể hiện quy mô từng thời điểm; miền và kết hợp không phù hợp vì các đơn vị khác nhau (triệu tấn và tỉ kWh) và cần nhấn mạnh tốc độ tăng trưởng. Đáp án khớp với đáp án nguồn (36.B).

(AI giải đề cho tôi)
Hai đối tượng có đơn vị khác nhau (dầu thô: nghìn tấn; điện: tỉ kWh) và biến động theo thời gian với xu hướng khác nhau (dầu thô giảm: 486 → 173; điện tăng liên tục: 67,7 → 99,8). Biểu đồ kết hợp (cột cho dầu thô, đường cho điện) thể hiện rõ nhất sự tương phản giữa hai đại lượng này. Biểu đồ tròn không phù hợp vì không phải cơ cấu phần trăm; biểu đồ miền và đường khó thể hiện hai đơn vị khác nhau trên cùng một hệ trục. Đáp án khớp với đáp án nguồn (40.C).

(Thông hiểu) Từ năm 2010 đến năm 2015, Việt Nam tăng 2,04 lần, Xin-ga-po tăng 1,09 lần, Ma-lai-xi-a tăng 0,98 lần. Đáp án: C.

(VD) Biểu đồ miền thể hiện được sự thay đổi (chuyển dịch) của các yếu tố. Đáp án: C.