Câu hỏi Vận dụng & Vận dụng cao môn GDCD

Anh H và chị Y là vợ chồng, có khối tài sản chung là một cửa hàng kinh doanh phụ tùng ô tô do anh H đứng tên đăng ký kinh doanh. Do mâu thuẫn gia đình, anh H đã tự ý ký hợp đồng bán toàn bộ cửa hàng cho anh T mà không bàn bạc với chị Y. Chị Y phát hiện sự việc nên đã đến cửa hàng ngăn cản, dẫn đến xô xát làm anh T bị thương và hư hỏng một số tài sản tại cửa hàng. Khi cơ quan chức năng kiểm tra hợp đồng mua bán, phát hiện anh H và anh T đã thỏa thuận ghi giá bán thấp hơn thực tế trên hợp đồng để giảm thuế trước bạ.

Chị H là giáo viên hợp đồng của trường THPT X. Do gia đình có việc bận chị đã viết đơn xin nghỉ làm 3 ngày và đã được hiệu trưởng nhà trường đồng ý. Sau 3 ngày nghỉ trở lại làm việc, chị nhận được quyết định chấm dứt hợp đồng từ phía nhà trường với lí do đã bố trí đủ giáo viên. Trong trường hợp này chị H bị vi phạm nội dung nào của quyền bình đẳng trong lao động?

Gia đình ông Nam ở vùng kinh tế khó khăn, vừa qua đã được Nhà nước hỗ trợ thẻ bảo hiểm y tế miễn phí và vay vốn ưu đãi để phát triển kinh tế hộ gia đình. Tuy nhiên, vì muốn có tiền nhanh để sửa nhà, ông Nam đã cho người khác thuê lại giấy phép kinh doanh của gia đình mình để họ buôn bán hàng lậu. Anh Minh, con trai ông Nam, biết chuyện đã khuyên ngăn bố vì cho rằng hành vi này vi phạm pháp luật về kinh tế, có thể dẫn đến bị thu hồi giấy phép và phạt tiền rất nặng, ảnh hưởng đến uy tín và ảnh hưởng các chính sách hỗ trợ cho gia đình sau này.

Sau 40 năm thực hiện công cuộc Đổi mới, đến nay Việt Nam đã có hơn 930.000 doanh nghiệp đang hoạt động. Năm 2023, các doanh nghiệp đã đóng góp khoảng 60% GDP, tạo ra 30% nguồn thu ngân sách nhà nước, thu hút 85% lực lượng lao động. Bên cạnh vai trò là động lực quan trọng của nền kinh tế đất nước, khu vực doanh nghiệp cũng đóng góp tích cực trong việc thực hiện có hiệu quả đường lối chính sách của Đảng và Nhà nước về an sinh xã hội, giữ gìn bản sắc văn hóa truyền thống, khắc phục hậu quả thiên tai, dịch bệnh, chăm lo đời sống vật chất tinh thần cho nhân dân. Đồng thời góp phần bảo đảm an ninh năng lượng, an ninh lương thực, củng cố an ninh quốc phòng và giữ vững độc lập, tự chủ của nền kinh tế trong xu thế toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng.

Trong thời gian làm việc tại nhà do dịch Covid, vì đến hạn phải nộp các mẫu thiết kế thời trang do công ty giao, nên khi được chị Q gửi mail nhờ góp ý về một số mẫu quần áo do chị mới thiết kế, anh D đã tự ý sao chép vào máy tính, sau đó chỉnh sửa một số chi tiết rồi nộp cho chị K trưởng phòng. Thấy các mẫu thiết kế đẹp, chị K đã bí mật nhờ anh V bạn mình liên hệ và bán cho bà T giám đốc công ty Y. Phát hiện sự việc, chị Q đã làm đơn tố cáo. Những ai dưới đây không vi phạm quyền sáng tạo của công dân?

Câu 117: Anh T là phó giám đốc, cô G là kế toán, chị H là nhân viên cùng công tác tại sở X. Vì cần tiền để buôn bán bất động sản kiếm lời, nên anh T cùng cô G làm con dấu và chữ ký giả để rút tạm ứng số tiền 5 tỉ đồng của cơ quan. Phát hiện hành vi này chị H đã tố cáo lên cơ quan cấp trên. Biết chuyện, anh T đã tạo bằng chứng giả chị H vi phạm để giám đốc kí quyết định buộc thôi việc đối với chị H. Bức xúc, chồng chị H là anh U nhân viên tại sở Y đã chặn đường, đánh anh T trọng thương. Những ai sau đây đồng thời phải chịu trách nhiệm hình sự và kỉ luật?

Câu 114: Do không hài lòng với mức tiền hỗ trợ đối với các lao động do ảnh hưởng của dịch bệnh, ông B nhiều lần yêu cầu được gặp lãnh đạo xã Y. Cho rằng ông B đi về từ vùng dịch mà không cách y tế, bảo vệ ủy ban nhân dân xã đã mắng chửi và đuổi ông về nên giữa hai bên xảy ra mâu thuẫn. Bảo vệ đã đánh ông B gãy tay và đẩy xe máy của ông xuống hồ. Bảo vệ ủy ban nhân dân xã Y không vi phạm quyền nào dưới đây của công dân?

Câu 114: Vì không hài lòng vệtền bồi thường đất, ông H xông vào nhà ông B xúc phạm và đánh ông B gãy tay. Ông H không vi phạm quyền gì dưới đây của công dân?

Câu 117: Biết cán bộ chức năng là anh A nhận 100 triệu đồng tiền hối lộ của anh B, đối tượng chuyên khai thác gỗ lậu, ông Q gửi đơn tố cáo lên cơ quan chức năng nhưng bị anh C vô tình làm lộ thông tin khiến anh A biết ông Q là người tố cáo mình. Sau khi bị ông P, giám đốc cơ quan kí quyết định buộc thôi việc, anh A rủ anh B đánh ông Q làm ông Q bị đa chấn thương. Những ai sau đây đồng thời phải chịu trách nhiệm dân sự và hình sự?

Ông V có hành vi buôn bán hàng nước ngọt giả, trong quá trình vận chuyển hàng lên các thành phố lớn để tiêu thụ xe của ông đã bị Công an bắt. Khi kiểm tra giá trị của số hàng hóa nói trên, Công an đã giám định số hàng vượt quá 30 triệu đồng tiền Việt Nam. Vậy ông V đã vi phạm loại pháp luật nào?

Chị D là nhà thiết kế mẫu thời trang của công ty X, trong khi làm việc ở công ty thì hỏng, chị đã thuê anh M đến sửa. Trong lúc sửa máy, anh M phát hiện chị D có mẫu thiết kế mới sắp tung ra thị trường, anh M đã tự ý sao chép. Sau đó M đã nhờ anh N làm môi giới để bán những mẫu mới đó cho chị T ,ở công ty G vốn là đối thủ cạnh tranh của chị D. Theo qui định của pháp luật, người nào vi phạm quyền được pháp luật bảo đảm an toàn, bí mật về thư tín, điện thoại, điện tín của công dân?

Cho rằng bác sĩ S đã bỏ mặc con mình trong lúc nguy cấp, L đã làm đơn tố cáo S với lý do bịa đặt, rằng S đã nhận nhiều tiền hối lộ của mình. Thấy vậy, bạn của S là G và X đã nhờ A đến dàn xếp với L nhưng không được. Do thiếu kiểm chế nên A đã đánh L bị thương phải nhập viện, chứng kiến cảnh lúc xô xát đó, chị Q liền quay phim và tung lên mạng với nội dung bác sĩ S thuê người đánh chồng mình nhằm hạ uy tín của S. Vợ chồng L đã vi phạm nội dung quyền nào sau đây?

Nghi ngờ chị M ngoại tình với chồng mình, chị H thuê K chặn đường bắt chị nhốt tại nhà kho của mình để xét hỏi. Tình cờ trở về nhà tại thời điểm đó, chồng chị H khuyên can vợ dừng lại và đưa bằng chứng chứng minh sự trong sạch của mình nhưng chị H vẫn tiếp tục xét hỏi. Những ai trong trường hợp trên vi phạm quyền bất khả xâm phạm về thân thể của công dân?

Các anh A, B, C, D cùng được cấp phép kinh doanh thuốc tân dược. Sau khi bị thu hồi giấy phép kinh doanh do nhiều lần trì hoãn nộp thuế, anh A đã nhờ và được anh B đồng ý bán giúp mười hộp thuốc kháng sinh dù biết thuốc đó quá hạn sử dụng. Vốn có mâu thuẫn với anh B, anh C thông tin sự việc trên cho anh D đồng thời làm đơn tố cáo anh B. Ngay lập tức, anh D đã đe dọa tống tiền buộc anh B phải đưa cho mình 5 triệu đồng. Những ai sau đây vi phạm pháp luật hành chính?

Xác định chị T là người mấy tuần trước có hành vi lừa đảo, giao bán cho công ty mình bộ kit xét nghiệm covit đã qua sử dụng. Phát hiện chị T đang đứng bên đường. Giám đốc công ty Z là ông M đã chỉ đạo nhân viên của mình là anh X đến bắt giữ chị T giải về đồn công an. Biết chuyện vợ mình bị bắt, anh K đến công ty Z gặp giám đốc M hỏi chuyện. Trong lúc hai bên to tiếng, anh K không kiểm chế, đánh ông M bị thương. Tức giận, ông M chỉ đạo anh X bắt và giam anh K vào nhà kho của công ty. Trong trường hợp này những ai sau đây vi phạm quyền bất khả xâm phạm về thân thể của công dân?

Việt Nam và Hàn Quốc đã trở thành đối tác quan trọng hàng đầu của nhau. Hàn Quốc là đối tác lớn nhất về đầu tư trực tiếp (FDI) với 87 tỉ USD vốn đăng ký tính đến tháng 4/2024, chiếm 18,25% tổng vốn FDI vào Việt Nam. Kim ngạch thương mại song phương năm 2023 đạt 76,1 tỉ USD. Trong 4 tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu giữa 2 nước đạt 25,5 tỉ USD, tăng 4% so với cùng kỳ 2023. Hàn Quốc có mối quan hệ rất sâu rộng với Việt Nam, không chỉ là đối tác kinh tế quan trọng hàng đầu mà cũng là nước có đông đảo người Việt Nam sinh sống, lao động và học tập với 250.000 người. Ngược lại, cộng đồng người Hàn Quốc tại Việt Nam có hơn 150.000 người. Cộng đồng hai nước có nhiều đóng góp vào phát triển KT-XH và đóng vai trò cầu nối hữu nghị cho quan hệ hai nước.

Thực hiện sự chỉ đạo của tỉnh Lào Cai, chiều ngày 21/9, Ủy ban nhân dân huyện Bảo Yên tiến hành bàn giao 25 căn nhà tạm cư mới cho các hộ dân bị mất nhà trong trận sạt lở đất ở thôn Làng Nủ (xã Phúc Khánh – huyện Bảo Yên – tỉnh Lào Cai). Những ngày qua, các lực lượng đã tập trung nhân lực, máy móc và vật liệu để giải phóng mặt bằng và tiến hành xây dựng. Với tinh thần tương thân tương ái, Quỹ Thiện Tâm thuộc Tập đoàn Vingroup đã tài trợ 2 tỷ đồng để xây dựng khu nhà ở tạm cho người dân làng Nủ. Sau đúng một tuần đổ sức xây dựng, khu nhà tạm đã hoàn thành. Từ sáng ngày 21/9, lực lượng thi công đã lắp đặt các thiết bị như dây điện, bếp gas, giường chiếu, bố trí các vật dụng cơ bản phục vụ sinh hoạt để đón các hộ gia đình từ làng Nủ trở về sau trận lũ. Đây là khu tạm cư được dựng trên nền nhà văn hóa cũ của thôn làng Nủ, với diện tích 2500m${}^2$. Theo đó, mỗi gia đình sẽ được bố trí một căn nhà tạm cư có diện tích 36m${}^2$. Việc này nhằm đảm bảo an toàn cho những hộ dân đã mất nhà và những hộ đang nằm trong vùng có nguy cơ sạt lở cao, đây là nơi ở tạm của các gia đình trong thời gian chờ xây dựng khu tái định cư mới. (Theo Báo Quân đội nhân dân – ngày 21/9/2024)

Câu 4. Theo báo cáo Tổng cục Thống kê về tình hình kinh tế - xã hội năm 2025, xuất khẩu nông sản của Việt Nam đạt khoảng 62 tỷ USD, tăng 5,8% so với năm 2024. Nông sản Việt Nam đã được xuất khẩu đến hơn 190 quốc gia và vùng lãnh thổ. Hai thị trường nhập khẩu nông sản lớn nhất của Việt Nam là Hoa Kỳ (chiếm 26,8% tổng kim ngạch xuất khẩu nông sản) và Trung Quốc (chiếm 21,5%). Ngoài ra, nông sản Việt Nam còn được xuất khẩu sang các thị trường lớn khác như EU (9,6%), ASEAN (8,9%), Nhật Bản (8,1%), Hàn Quốc (5,4%), Anh (2,3%), Úc (1,9%) và Canada (1,7%). Việc thực thi các hiệp định thương mại tự do như CPTPP, EVFTA và RCEP đã tạo điều kiện mở rộng thị trường xuất khẩu cho nông sản Việt Nam.

Năm 2025, kinh tế Việt Nam bứt phá mạnh mẽ với tốc độ tăng trưởng GDP ước đạt trên 8%. Quy mô nền kinh tế tăng từ 346 tỷ USD năm 2020 lên 510 tỷ USD năm 2025, vươn lên vị trí thứ 32 thế giới. Đặc biệt, GDP bình quân đầu người năm 2025 ước đạt khoảng 5.000 USD, gấp 1,4 lần năm 2020, chính thức đưa Việt Nam vào nhóm quốc gia có thu nhập trung bình cao. Cơ cấu kinh tế và chất lượng tăng trưởng chuyển biến tích cực, trong đó kinh tế số và kinh tế xanh là những động lực then chốt. Công tác an sinh xã hội được bảo đảm, tỷ lệ hộ nghèo theo chuẩn đa chiều giảm từ 4,4% năm 2021 xuống còn 1,3% năm 2025. Những thành tựu này khẳng định sự kết hợp hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế với tiến bộ và công bằng xã hội.

Công ty M chuyên sản xuất đồ gỗ xuất khẩu, hằng năm đều mua bảo hiểm cháy, nổ bắt buộc cho nhà xưởng. Công ty thực hiện đầy đủ nghĩa vụ bảo hiểm cho 200 nhân viên chính thức, nhưng không đóng các loại bảo hiểm bắt buộc cho 30 lao động thời vụ có hợp đồng 2 tháng. Tháng 10 năm 2025, hỏa hoạn xảy ra khiến kho hàng bị hư hỏng và anh T (một lao động thời vụ đang làm việc tại kho) bị bỏng nặng. Sau sự cố, công ty bảo hiểm bồi thường thiệt hại về tài sản cho doanh nghiệp. Riêng anh T, do không được công ty đăng ký tham gia bảo hiểm từ trước nên bị cơ quan bảo hiểm từ chối chi trả chế độ tai nạn lao động và các chi phí khám chữa bệnh.