Bảng dưới đây mô tả các mẫu DNA được lấy từ ba loài khác nhau và được sử dụng để xác định trình tự axit amin cho một phần của một loại protein cụ thể. Các axit amin sau đó được so sánh để xác định loài nào có liên quan chặt chẽ nhất. Trong đó "*" là kí hiệu các axit amin chưa biết tên.
Loài X Trình tự ADN 3'- GAXTGAXTXXAXTGA-5' Trình tự axit amin Leu – Thr – * – Val – * Loài Y Trình tự ADN 3'- GAXAGAXTTXAXTGA-5' Trình tự axit amin Leu – * – * – Val – Thr Loài Z Trình tự ADN 3'- GAXTGXXAXXTXAGA-5' Trình tự axit amin Leu – Thr – Val – Glu – Ser
Dựa vào thông tin được cho trong bảng trên, có bao nhiêu phát biểu dưới đây đúng?
I. Codon AGA mã hóa cho axit amin Ser.
II. Codon AGX mã hóa cho axit amin Thr.
III. Trình tự axit amin chính xác của loài X là Leu – Thr – Glu – Val – Thr.
IV. Trong chuỗi axit amin đang xét, loài X có nhiều hơn loài Z một loại axit amin.
Bảng dưới đây mô tả các mẫu DNA được lấy từ ba loài khác nhau và được sử dụng để xác định trình tự axit amin cho một phần của một loại protein cụ thể. Các axit amin sau đó được so sánh để xác định loài nào có liên quan chặt chẽ nhất. Trong đó "*" là kí hiệu các axit amin chưa biết tên.
Dựa vào thông tin được cho trong bảng trên, có bao nhiêu phát biểu dưới đây đúng?
I. Codon AGA mã hóa cho axit amin Ser.
II. Codon AGX mã hóa cho axit amin Thr.
III. Trình tự axit amin chính xác của loài X là Leu – Thr – Glu – Val – Thr.
IV. Trong chuỗi axit amin đang xét, loài X có nhiều hơn loài Z một loại axit amin.
| Loài X | Trình tự ADN | 3'- GAXTGAXTXXAXTGA-5' |
| Trình tự axit amin | Leu – Thr – * – Val – * | |
| Loài Y | Trình tự ADN | 3'- GAXAGAXTTXAXTGA-5' |
| Trình tự axit amin | Leu – * – * – Val – Thr | |
| Loài Z | Trình tự ADN | 3'- GAXTGXXAXXTXAGA-5' |
| Trình tự axit amin | Leu – Thr – Val – Glu – Ser |
Dựa vào thông tin được cho trong bảng trên, có bao nhiêu phát biểu dưới đây đúng?
I. Codon AGA mã hóa cho axit amin Ser.
II. Codon AGX mã hóa cho axit amin Thr.
III. Trình tự axit amin chính xác của loài X là Leu – Thr – Glu – Val – Thr.
IV. Trong chuỗi axit amin đang xét, loài X có nhiều hơn loài Z một loại axit amin.
Chọn một phương án bên dưới để kiểm tra đáp án ngay:
Đáp án chính thức: D
Hướng dẫn giải chi tiết
Đáp án D (theo bảng đáp án nguồn).
Dựa vào bảng trên, ta dựa vào nguyên tắc bổ sung để suy ra được:
Phát biểu I Sai. Triplet 3'AGA5' (loài Z) cho codon bổ sung 5'UCU3' mã hóa axit amin Ser; như vậy codon mã hóa Ser là UCU, không phải AGA.
Phát biểu II Sai. Từ bảng, triplet AGA cho codon UCU (Ser), do đó triplet AGX cho codon UCX cũng mã hóa Ser, không phải Thr. (Hai triplet mã hóa Thr là TGA và TGX, tương ứng 2 codon AXU và AXG.)
Phát biểu III Đúng. So sánh với loài Z: XTX mã hóa Glu, XAX mã hóa Val; TGA mã hóa Thr, nên trình tự axit amin của loài X là Leu – Thr – Glu – Val – Thr.
Phát biểu IV Sai. Trong chuỗi axit amin đang xét, loài X có 4 loại axit amin (Leu, Thr, Glu, Val) còn loài Z có 5 loại (Leu, Thr, Val, Glu, Ser); tức loài Z nhiều hơn loài X một loại axit amin (Z có Ser mà X không có), không phải loài X nhiều hơn loài Z.
Lưu ý: lời giải nguồn trang 18 bị lệch nhãn phát biểu (nội dung đánh giá phát biểu IV gắn nhãn "I Sai", nội dung phát biểu I gắn nhãn "II Sai", nội dung phát biểu II gắn nhãn "III Sai", phát biểu III gắn nhãn "IV Đúng") và viết codon bổ sung của triplet 3'AGA5' là "UXU" thay vì 5'UCU3'. Phân tích nhất quán như trên chỉ cho 1 phát biểu đúng (tương ứng đáp án A), mâu thuẫn với đáp án D trong bảng đáp án nguồn; đáp án D được giữ nguyên theo nguồn.
Dựa vào bảng trên, ta dựa vào nguyên tắc bổ sung để suy ra được:
| Loài X | Trình tự ADN | GAX | TGA | XTX | XAX | TGA |
| Trình tự axit amin | Leu | Thr | Glu | Val | Thr | |
| Loài Y | Trình tự ADN | GAX | AGA | XTT | XAX | TGA |
| Trình tự axit amin | Leu | Ser | —– | Val | Thr | |
| Loài Z | Trình tự ADN | GAX | TGX | XAX | XTX | AGA |
| Trình tự axit amin | Leu | Thr | Val | Glu | Ser |
Phát biểu I Sai. Triplet 3'AGA5' (loài Z) cho codon bổ sung 5'UCU3' mã hóa axit amin Ser; như vậy codon mã hóa Ser là UCU, không phải AGA.
Phát biểu II Sai. Từ bảng, triplet AGA cho codon UCU (Ser), do đó triplet AGX cho codon UCX cũng mã hóa Ser, không phải Thr. (Hai triplet mã hóa Thr là TGA và TGX, tương ứng 2 codon AXU và AXG.)
Phát biểu III Đúng. So sánh với loài Z: XTX mã hóa Glu, XAX mã hóa Val; TGA mã hóa Thr, nên trình tự axit amin của loài X là Leu – Thr – Glu – Val – Thr.
Phát biểu IV Sai. Trong chuỗi axit amin đang xét, loài X có 4 loại axit amin (Leu, Thr, Glu, Val) còn loài Z có 5 loại (Leu, Thr, Val, Glu, Ser); tức loài Z nhiều hơn loài X một loại axit amin (Z có Ser mà X không có), không phải loài X nhiều hơn loài Z.
Lưu ý: lời giải nguồn trang 18 bị lệch nhãn phát biểu (nội dung đánh giá phát biểu IV gắn nhãn "I Sai", nội dung phát biểu I gắn nhãn "II Sai", nội dung phát biểu II gắn nhãn "III Sai", phát biểu III gắn nhãn "IV Đúng") và viết codon bổ sung của triplet 3'AGA5' là "UXU" thay vì 5'UCU3'. Phân tích nhất quán như trên chỉ cho 1 phát biểu đúng (tương ứng đáp án A), mâu thuẫn với đáp án D trong bảng đáp án nguồn; đáp án D được giữ nguyên theo nguồn.