Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Vi phạm pháp luật và các loại trách nhiệm pháp lý (GDCD Lớp 12)

- Theo quy định của pháp luật, người có đủ năng lực trách nhiệm pháp lí thực hiện hành vi tự ý, chia sẻ bí mật cá nhân người khác phải chịu trách nhiệm hành chính.

(AI giải đề cho tôi)
Ông X và bà P là cán bộ cơ quan, đồng ý lập khống chứng từ rút 1 tỉ đồng của cơ quan cho anh N vay: vừa vi phạm kỉ luật (lợi dụng chức vụ, lập khống chứng từ) vừa có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Anh N vay với lãi suất cao hơn quy định, quá hạn không trả, tự ý nghỉ việc rồi bỏ đi biệt tích nhằm chiếm đoạt số tiền đã vay: có dấu hiệu tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản (trách nhiệm hình sự) đồng thời tự ý bỏ việc vi phạm kỉ luật lao động. Chị K chỉ có lời lẽ lăng mạ, xúc phạm bà P (vi phạm pháp luật nhưng không thuộc diện vừa hình sự vừa kỉ luật trong các phương án); anh M đánh chị K bị thương chỉ chịu trách nhiệm hình sự/không phải cán bộ cơ quan nên không bị kỉ luật. Vậy những người đồng thời chịu trách nhiệm hình sự và kỉ luật là ông X, bà P và anh N.

(AI giải đề cho tôi)
Buôn bán hàng giả (hàng nước ngọt giả) với giá trị hàng hóa được giám định vượt quá 30 triệu đồng là hành vi có tính chất nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm trật tự quản lý kinh tế, thuộc trường hợp tội phạm theo quy định của Bộ luật Hình sự (với hàng giả, ngưỡng 30 triệu đồng trở lên là dấu hiệu định tội). Do đó ông Việt phải chịu trách nhiệm hình sự, không phải vi phạm hành chính, dân sự hay kỷ luật.

(AI giải đề cho tôi)
Trách nhiệm kỷ luật áp dụng cho người vi phạm nội quy, quy chế của cơ quan, tổ chức (vi phạm kỷ luật). A là vi phạm hình sự (tội cướp giật tài sản); B là vi phạm hành chính (sử dụng đất không đúng mục đích); C là vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường; D là hành vi của người làm công tác sửa chữa đường không tuân thủ quy trình, quy định an toàn giao thông của cơ quan/đơn vị — vi phạm nội quy ngành, chịu trách nhiệm kỷ luật. Khớp với đáp án gạch chân trong nguồn: D.

(AI giải đề cho tôi)
Vi phạm pháp luật hành chính là hành vi có lỗi, xâm hại trật tự quản lý nhà nước, bị xử phạt hành chính. Trong tình huống: anh D đến trụ sở công ty gây rối và xô xát với anh V, gây mất trật tự nơi công cộng, nên cả hai bị lập biên bản xử phạt hành chính → cả anh D và anh V vi phạm pháp luật hành chính. Bà X tự ý nghỉ việc, vi phạm hợp đồng chăm sóc vườn cây với anh V, đây là vi phạm trách nhiệm dân sự (hợp đồng), không phải vi phạm hành chính. Chị Y chỉ cung cấp thông tin cho anh V, không có hành vi vi phạm pháp luật. Vậy đáp án là D, trùng với đáp án nguồn (Câu 94: D).

(AI giải đề cho tôi)
Câu 94 (GDCD): Phân tích trách nhiệm của từng người. - Anh A: là cán bộ sở X, điều khiển xe ô tô của cơ quan đi công việc riêng, sai làn đường gây tai nạn làm chị V gãy chân. Anh A gây thiệt hại cho chị V nên phải chịu trách nhiệm dân sự (bồi thường thiệt hại); đồng thời với tư cách là cán bộ, công chức vi phạm khi sử dụng xe cơ quan vào mục đích riêng và vi phạm pháp luật nên còn bị xử lý kỉ luật. Do đó anh A chịu cả trách nhiệm dân sự và kỉ luật. - Anh D: là công chức/cán bộ tại ủy ban nhân xã, tự ý bỏ cuộc họp giao ban (vi phạm kỉ luật cơ quan) và đập vỡ gương xe của anh A (gây thiệt hại tài sản, phải chịu trách nhiệm dân sự bồi thường). Do đó anh D cũng chịu cả trách nhiệm dân sự và kỉ luật. - Anh B (cảnh sát giao thông): bỏ qua lỗi vi phạm của anh A là hành vi vi phạm pháp luật (có thể bị xử lý hành chính/kỉ luật ngành công an) nhưng anh B không gây thiệt hại dân sự nào cho người khác trong tình huống này, nên không đồng thời chịu trách nhiệm dân sự. - Chị V: là nạn nhân, không phải chịu trách nhiệm dân sự hay kỉ luật. Vậy những người đồng thời chịu trách nhiệm dân sự và kỉ luật là anh A và anh D, tương ứng đáp án B. Kết quả này trùng khớp với đáp án nguồn (Câu 94: B).

(AI giải đề cho tôi)
Ông K: chiếm đoạt tiền vay (lừa đảo/lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản) và gây tai nạn làm chị V gãy chân → vừa chịu trách nhiệm hình sự vừa phải hoàn trả nợ và bồi thường thiệt hại (trách nhiệm dân sự). Ông M: phóng hỏa đốt cửa hàng → bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội phóng hỏa và phải bồi thường thiệt hại tài sản (trách nhiệm dân sự). Anh S chỉ đe dọa trả thù, chưa thực hiện hành vi, nên không phải chịu trách nhiệm hình sự lẫn dân sự. Bà N không vi phạm gì. Vậy những người vừa chịu trách nhiệm hình sự vừa chịu trách nhiệm dân sự là ông K và ông M → đáp án D, khớp với đáp án nguồn (119-D).

(AI giải đề cho tôi)
Theo tình huống: anh trai A rủ N chặn đường gây gổ với C và H, nhưng hành vi gây gổ chưa gây ra hậu quả thương tích cho ai nên chưa cấu thành tội phạm, họ chỉ bị xử lý hành chính/xử lý giáo dục. Riêng anh C do bị gây gổ đã dùng dao đâm anh N bị thương nặng — hành vi này vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng (dùng dao gây thương tích nặng không tương xứng với hành vi gây gổ), cấu thành tội cố ý gây thương tích (Điều 134 BLHS 2015), nên anh C phải chịu trách nhiệm hình sự. A, M, H chỉ hẹn hòa giải, không có hành vi phạm tội. Đáp án khớp với mã đề 132 (Câu 94: C).

(AI giải đề cho tôi)
Bà L là chủ hàng, giao vận chuyển cây hương (động vật hoang dã bị tịch thu) nên là người trực tiếp vi phạm. Ông B và anh M là người vận chuyển, do chủ quan không kiểm tra hàng hóa mà vẫn chở hàng vi phạm, nên cũng phải chịu trách nhiệm hành chính theo biên bản của cơ quan Kiểm lâm. Lý do 'chỉ chở thuê lấy tiền công' không loại trừ trách nhiệm pháp lí vì họ có lỗi (không kiểm tra hàng). Vậy cả ba người đều phải chịu trách nhiệm pháp lí → đáp án B.

(AI giải đề cho tôi)
Anh A có hành vi trộm cắp nhẫn kim cương của bà Q (vi phạm pháp luật hình sự về tội trộm cắp tài sản) và phải chịu trách nhiệm dân sự là hoàn trả tài sản. Chị V phát hiện và đe dọa để buộc anh A chuyển 30 triệu đồng là hành vi cưỡng đoạt tài sản, cũng vừa chịu trách nhiệm hình sự vừa phải hoàn trả 30 triệu đồng (trách nhiệm dân sự). Anh M chỉ cá độ bóng đá (vi phạm hành chính), chưa có căn cứ kết luận anh M chiếm đoạt 50 triệu đồng nên không chịu trách nhiệm hình sự về tội chiếm đoạt tài sản. Bà Q kí quyết định buộc thôi việc trái pháp luật chỉ chịu trách nhiệm dân sự (hủy quyết định, bồi thường) chứ không chịu trách nhiệm hình sự. Vậy những người đồng thời chịu trách nhiệm hình sự và dân sự là chị V và anh A.

(AI giải đề cho tôi)
Chị Q là cán bộ nhà nước, nhận 50 triệu đồng và làm giả hồ sơ để ông A hưởng trợ cấp đặc biệt. Hành vi này cấu thành tội giả mạo tài liệu/công chứng (Điều 341 BLHS 2015) và hành vi nhận hối lộ (Điều 354 BLHS 2015), nên chị Q phải chịu trách nhiệm hình sự. Đồng thời, với tư cách cán bộ, chị Q còn bị xử lý kỉ luật (khiển trách, cách chức, sa thải...) theo quy định về trách nhiệm kỉ luật đối với cán bộ, công chức. Không phát sinh trách nhiệm dân sự (không có quan hệ bồi thường thiệt hại dân sự giữa các bên trong tình huống này) hay trách nhiệm hành chính. Vậy chị Q vi phạm pháp luật hình sự và kỉ luật, khớp với đáp án A trong bảng đáp án (Câu 90: A).

(AI giải đề cho tôi)
Anh Q: sản xuất ma túy trái phép (Điều 247 BLHS 2015) → trách nhiệm hình sự; đồng thời đập vỡ máy tính của anh A gây thiệt hại tài sản → phải bồi thường → trách nhiệm dân sự. Anh X: phát hiện tội phạm mà im lặng không tố giác vì vụ lợi (được lợi từ việc che giấu) → tội không tố giác tội phạm (Điều 390 BLHS) → trách nhiệm hình sự; đồng thời còn nợ anh Q 10 triệu đồng quá hạn chưa trả → phải trả nợ → trách nhiệm dân sự. Anh A: có hành vi tống tiền (Điều 169 BLHS) nên chịu trách nhiệm hình sự, nhưng tống tiền không thành, không gây thiệt hại tài sản nào nên không phát sinh trách nhiệm dân sự. Anh Z không có vi phạm nào. Vậy những người đồng thời chịu cả trách nhiệm hình sự và dân sự là anh Q và anh X → đáp án C, trùng khớp đáp án nguồn (120.C).

(AI giải đề cho tôi)
Ông S làm giả giấy tờ chiếm đoạt 500 triệu đồng tiền quỹ nhà tình nghĩa là hành vi lừa đảo/chiếm đoạt tài sản có giá trị lớn, cấu thành tội phạm nên phải chịu trách nhiệm hình sự. Anh N là cán bộ được phân công xác minh, nhận hối lộ 50 triệu đồng rồi kết luận sai sự thật để che giấu tội phạm cho ông S, vừa vi phạm kỉ luật công vụ (do là người hoạt động công vụ không thực hiện đúng nhiệm vụ, bao che) vừa có dấu hiệu tội nhận hối lộ. Như vậy cả hai cùng phải chịu trách nhiệm hình sự và kỉ luật. Đáp án khớp với bảng đáp án nguồn (Câu 110 = B).

(AI giải đề cho tôi)
N đi ngược đường một chiều là hành vi vi phạm hành chính (vi phạm quy tắc giao thông đường bộ, bị xử phạt hành chính theo Nghị định 100/2019/NĐ-CP). Hành vi gây thiệt hại tài sản (xe của M hỏng nặng phải sửa chữa) làm phát sinh trách nhiệm dân sự về bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng theo Bộ luật Dân sự 2015. Hành vi chưa cấu thành tội phạm (chỉ hư hại tài sản, không có người chết hay thiệt hại đặc biệt lớn) nên không có trách nhiệm hình sự; N không phải cán bộ, công chức nên không có trách nhiệm kỷ luật. Vậy N chịu trách nhiệm hành chính và dân sự, khớp với đáp án nguồn (Câu 102: D).

(AI giải đề cho tôi)
Ông T (giám đốc), bà N (trưởng khoa), bà H (kế toán trưởng) là cán bộ, công chức của CDC tỉnh X. Cả ba nhận 770 triệu đồng của ông Q rồi đồng ý để công ty Z cung ứng vật tư, sinh phẩm, Kit xét nghiệm không qua đấu thầu: hành vi vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng (Điều 222 BLHS 2015) và có thể cấu tội nhận hối lộ; đồng thời với tư cách cán bộ, công chức họ còn bị xử lý kỷ luật. Ông Q là giám đốc công ty tư nhân (không phải cán bộ, công chức) nên chỉ chịu trách nhiệm hình sự (đưa hối lộ/vi phạm đấu thầu) chứ không chịu kỷ luật. Anh K chỉ là người môi giới bên ngoài, ông P chỉ hoàn thiện hồ sơ, anh B làm giả hồ sơ do bị chỉ đạo — những người này không thuộc diện bị kỷ luật. Vậy những người vừa chịu trách nhiệm hình sự vừa chịu trách nhiệm kỷ luật là ông T, bà N và bà H.

(AI giải đề cho tôi)
Chị K nợ bà A 150 triệu đồng rồi bỏ trốn với mục đích chiếm đoạt số tiền, cấu thành tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản (Điều 174 Bộ luật Hình sự 2015) vì giá trị tài sản lớn, nên chị K phải chịu trách nhiệm hình sự. Đồng thời, chị K vẫn phải hoàn trả khoản nợ 150 triệu đồng cho bà A theo quan hệ hợp đồng mua bán, tức trách nhiệm dân sự. Không có vi phạm hành chính (không phải hành vi vi phạm quản lí nhà nước về trật tự quản lí) và trách nhiệm kỉ luật không áp dụng vì đây không phải vi phạm quy chế nội bộ công ty. Vậy chị K phải chịu trách nhiệm hình sự và dân sự, khớp với đáp án nguồn (Câu 120: C).

(AI giải đề cho tôi)
Chơi bài ăn tiền là hành vi đánh bạc, vi phạm pháp luật (Điều 321 BLHS 2015; Nghị định 144/2021/NĐ-CP về vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh trật tự). Do đó cả bốn người tham gia đánh bạc (H, M, S, Đ) đều phải chịu trách nhiệm pháp lí. Bảo vệ T tuy không chơi bài nhưng biết rõ mục đích đổi tiền lẻ để đánh bạc mà vẫn giúp anh H đổi ba triệu đồng, tức là giúp sức cho hành vi đánh bạc, nên cũng phải chịu trách nhiệm pháp lí. Anh Đ đánh gãy chân anh S còn có thể phải chịu thêm trách nhiệm về hành vi gây thương tích. Vậy tất cả H, M, S, Đ và bảo vệ T đều phải chịu trách nhiệm pháp lí, khớp với đáp án nguồn (98-A).