Câu 2THPT
Thuộc đề: Kỳ thi chọn đội tuyển dự thi Học sinh giỏi Quốc gia THPT - Trường ĐH Vinh - Môn ToánCho số nguyên dương . Tìm tất cả các đa thức khác hằng, chỉ có nghiệm thực và thỏa mãn đẳng thức sau với mọi :
Cho số nguyên dương . Tìm tất cả các đa thức khác hằng, chỉ có nghiệm thực và thỏa mãn đẳng thức sau với mọi :
Đáp án chính thức: Tự luận
Hướng dẫn giải chi tiết
Cách 1. Gọi và là hệ số cao nhất của .
So sánh bậc hai vế của đẳng thức, ta được nên .
Ta có với mọi . Do đó từ đề bài ta có được:
Đặt trên . Lấy một nghiệm thực của . Nếu thì, do đồng biến nên
hay có vô hạn nghiệm, vô lý. Tương tự, nếu cũng có điều vô lý, do đó . Ta có
nên mọi nghiệm của đều thuộc .
Vì chỉ có nghiệm thực và có bậc , tồn tại các số nguyên không âm với sao cho
Thay vào đẳng thức ban đầu để suy ra được:
Mà , và , , là các đa thức đối một bất khả quy trên . Do đó và . Vậy với .
Thử lại để thấy được tất cả các đa thức thoả mãn yêu cầu đề bài là với .
Cách 2. (không sử dụng điều kiện chỉ có nghiệm thực)
Đặt . Vì khác hằng nên . So sánh bậc hai vế suy ra .
Gọi là hệ số cao nhất của và đặt .
Để ý thoả mãn, xét , khi đó .
Thay vào đẳng thức ban đầu suy ra .
So sánh bậc hai vế của đẳng thức trên, ta có , suy ra , mâu thuẫn với .
Thử lại suy ra tất cả các đa thức cần tìm là với .
So sánh bậc hai vế của đẳng thức, ta được nên .
Ta có với mọi . Do đó từ đề bài ta có được:
Đặt trên . Lấy một nghiệm thực của . Nếu thì, do đồng biến nên
hay có vô hạn nghiệm, vô lý. Tương tự, nếu cũng có điều vô lý, do đó . Ta có
nên mọi nghiệm của đều thuộc .
Vì chỉ có nghiệm thực và có bậc , tồn tại các số nguyên không âm với sao cho
Thay vào đẳng thức ban đầu để suy ra được:
Mà , và , , là các đa thức đối một bất khả quy trên . Do đó và . Vậy với .
Thử lại để thấy được tất cả các đa thức thoả mãn yêu cầu đề bài là với .
Cách 2. (không sử dụng điều kiện chỉ có nghiệm thực)
Đặt . Vì khác hằng nên . So sánh bậc hai vế suy ra .
Gọi là hệ số cao nhất của và đặt .
Để ý thoả mãn, xét , khi đó .
Thay vào đẳng thức ban đầu suy ra .
So sánh bậc hai vế của đẳng thức trên, ta có , suy ra , mâu thuẫn với .
Thử lại suy ra tất cả các đa thức cần tìm là với .