X, Y, Z là 3 este đều đơn chức, mạch hở ( trong đó Y và Z không no có một liên kết C=C). Đốt cháy 21,62 gam hỗn hợp E chứa X, Y, Z với oxi vừa đủ, sản phẩm cháy dẫn qua dung dịch Ca(OH)${}_2$ dư thấy khối lượng dung dịch giảm 34,5 gam so với trước phản ứng. Mặt khác, đun nóng 21,62 gam E với 300 ml dung dịch NaOH 1M ( vừa đủ), thu được hỗn hợp F chỉ chứa 2 muối và hỗn hợp gồm 2 ancol kế tiếp thuộc cùng dãy đồng đẳng. \% khối lượng của este có khối lượng phân tử lớn nhất trong hỗn hợp E là

n_E = n_{NaOH} = 0,3 → n_{O(E)} = 0,6

Đặt a, b là số mol CO_2, H_2O

→ Δm = 44a + 18b - 100a = -34,5

m_E = 12a + 2b + 0,6.16 = 21,62

→ a = 0,87 và b = 0,79

→ Số C = $\frac{n_{C{O}_2}}{n_E}$ = 2,9 → X là HCOOCH_3

n_Y + n_Z = n_{CO_2} - n_{H_2O} = 0,08 (1)

→ n_X = n_E - 0,08 = 0,22

Vậy nếu đốt Y và Z thu được:

n_{CO_2} = 0,87 - 0,22.2 = 0,43

→ Số C trung bình của Y, Z = $\frac{0,43}{0,08}$ = 5,375

Y, Z có đồng phân hình học nên Y là:

CH_3-CH=CH-COOCH_3

Do sản phẩm xà phòng hóa chỉ có 2 muối và 2 ancol kế tiếp nên Z là:

CH_3 - CH =CH - COOC_2H_5

Este có khối lượng phân tử lớn nhất trong E là Z (CH_3-CH=CH-COOC_2H_5, M = 114).

n_{CO_2} = 0,22.2 + 5n_Y + 6n_Z = 0,87

Kết hợp (1) → n_Y = 0,05 và n_Z = 0,03

→ %Z = $\frac{0,03\times 114}{21,62}\times 100\%$ = 15,82%

(Ghi chú: bản giải gốc in nhầm dòng kết luận "%Y = 23,13%"; theo bảng đáp án và yêu cầu đề bài, đại lượng cần tính là % của este có khối lượng phân tử lớn nhất, tức Z, cho kết quả 15,82% → chọn B.)