Hợp chất X có thành phần gồm C, H, O, chứa vòng benzen. Cho 6,9 gam X vào 390 ml dung dịch NaOH 0,5M (dư 30\% so với lượng cần phản ứng) đến phản ứng hoàn toàn, thu được dung dịch Y. Cô cạn Y thu được m gam chất rắn khan. Mặt khác đốt cháy hoàn toàn 6,9 gam X cần vừa đủ 7,84 lít O${}_2$ (đktc), thu được 15,4 gam CO${}_2$. Biết X có công thức phân tử trùng với công thức đơn giản nhất. Giá trị của m là

(AI giải đề cho tôi)
Đốt cháy: $n_{C{O}_2}=15,4/44=0,35$ mol; $n_{O_2}=7,84/22,4=0,35$ mol. Gọi X là $C_x{H}_y{O}_z$: $nx=0,35$ và $n(x+y/4-z/2)=0,35\Rightarrow y=2z$. NaOH cho: $0,39\cdot 0,5=0,195$ mol dư 30% nên lượng cần $=0,195/1,3=0,15$ mol. Vì X chứa vòng benzen và tác dụng với NaOH, thử $x=7,z=3,y=6$: $n_X=0,35/7=0,05$ mol, $M_X=6,9/0,05=138$ khớp $C_7{H}_6{O}_3$ (CTPT trùng CTĐGN). Số NaOH cần $=0,15/0,05=3$ nhóm chức/mol → X là este của axit formic với dihydroxybenzen (ví dụ $HCOO-C_6{H}_4-OH$): 1 NaOH cho nhóm –OH phenol, 2 NaOH cho nhóm este (tạo HCOONa và phenolat).

Phương trình: $C_7{H}_6{O}_3+3NaOH\to HCOONa+C_6{H}_4(ONa{)}_2+2H_{2}O$ (cân bằng C, H, O đều đúng).

Sau phản ứng: NaOH dư $=0,195-0,15=0,045$ mol; mỗi chất rắn: $n_{HCOONa}=0,05$ mol (68 g/mol), $n_{C_6{H}_4(ONa{)}_2}=0,05$ mol (154 g/mol).
$$m=0,045\cdot 40+0,05\cdot 68+0,05\cdot 154=1,8+3,4+7,7=12,9\text{ gam}$$
Kiểm tra bảo toàn khối lượng: $6,9+6=12,9+0,1\cdot 18=14,7$ ✓ (nước bay hơi khi cô cạn). Vậy $m=12,9$ g.