Ở 1 loài thú, khi cho con đực thân đen, mắt trắng thuần chủng lai với con cái thân xám, mắt đỏ thuần chủng được F₁ đồng loạt thân xám, mắt đỏ. Cho F₁ giao phối với nhau, đời F₂ có 50% con cái thân xám, mắt đỏ; 20% con đực thân xám, mắt đỏ; 20% con đực thân đen, mắt trắng; 5% con đực thân xám, mắt trắng, 5% con đực thân đen, mắt đỏ. Cho biết mỗi cặp tính trạng do một cặp gene quy định. Kiểu gene của con cái F₁ và tần số hoán vị phù hợp với nhận định số nào sau đây?
(1) $X_B^A{X}_b^a$, f = 40\%. (2) $X_b^A{X}_B^a$, f = 20\%. (3) $X_B^A{X}_b^a$, f = 20\%. (4) $X_b^A{X}_B^a$, f = 30\%.

Đây là bài di truyền liên kết giới tính có hoán vị gene. Con đực thân đen, mắt trắng thuần chủng lai với con cái thân xám, mắt đỏ thuần chủng, F${}_1$ đồng loạt thân xám, mắt đỏ. Suy ra: thân xám trội so với thân đen; mắt đỏ trội so với mắt trắng. Quy ước: A: thân xám, a: thân đen; B: mắt đỏ, b: mắt trắng. Ở loài thú, con cái là XX, con đực là XY. Vì đời F${}_2$ có toàn bộ con cái đều thân xám, mắt đỏ, còn con đực phân li kiểu hình, nên các gene nằm trên NST giới tính X. P: con cái thuần chủng thân xám, mắt đỏ $X^{AB}{X}^{AB}$ × con đực thuần chủng thân đen, mắt trắng $X^{ab}Y$. F${}_1$: con cái $X^{AB}{X}^{ab}$ thân xám, mắt đỏ; con đực $X^{AB}Y$ thân xám, mắt đỏ. Cho F₁ giao phối: $X^{AB}{X}^{ab}\times X^{AB}Y$. Con cái F₂ luôn nhận $X^{AB}$ từ bố, nên tất cả con cái đều thân xám, mắt đỏ (50\% con cái). Con đực F₂ nhận Y từ bố và nhận X từ mẹ, nên kiểu hình con đực phản ánh trực tiếp các loại giao tử X do con cái F₁ tạo ra: 20\% thân xám, mắt đỏ → giao tử $X^{AB}$; 20\% thân đen, mắt trắng → giao tử $X^{ab}$; 5\% thân xám, mắt trắng → giao tử $X^{Ab}$; 5\% thân đen, mắt đỏ → giao tử $X^{aB}$. Tổng con đực chiếm 50\%, nên nếu tính riêng trong nhóm con đực: $X^{AB}=20/50=40\%$; $X^{ab}=20/50=40\%$; $X^{Ab}=5/50=10\%$; $X^{aB}=5/50=10\%$. Hai giao tử có tỉ lệ lớn là giao tử liên kết $X^{AB}$ và $X^{ab}$. Hai giao tử có tỉ lệ nhỏ là giao tử hoán vị $X^{Ab}$ và $X^{aB}$. Tần số hoán vị gene: $f=10\%+10\%=20\%$. Vậy con cái F${}_1$ có kiểu gene $\frac{X^{AB}}{X^{ab}}$, tần số hoán vị gene $f=20\%$. Đối chiếu các nhận định, phù hợp với nhận định (3). Đáp án: 3