Câu 40THPT
Đốt cháy 16,92 gam hỗn hợp A gồm 3 este X, Y, Z đều mạch hở (trong đó Y và Z có cùng số nguyên tử cacbon và ) bằng lượng O (vừa đủ), thu được CO và 11,88 gam nước. Mặt khác, đun nóng 16,92 gam A trong 240 ml dung dịch NaOH 1M (vừa đủ), cô cạn dung dịch sau phản ứng thu được hỗn hợp B gồm 2 muối và hỗn hợp D gồm 2 ancol đồng đẳng kế tiếp. Đun nóng hỗn hợp D với HSO đặc ở 140°C thu được 5,088 gam hỗn hợp 3 ete (hiệu suất ete hóa của mỗi ancol đều là 80\%). Cho các phát biểu sau:
(1) Este Z tham gia phản ứng tráng bạc.
(2) Este X là chất đầu tiên trong dãy đồng đẳng.
(3) Phần trăm khối lượng của Y trong hỗn hợp A xấp xỉ 26,24\%.
(4) Nung nóng B với vôi tôi xút dư thu được hỗn hợp khí chứa hai hiđrocacbon.
Số phát biểu đúng là:
Đốt cháy 16,92 gam hỗn hợp A gồm 3 este X, Y, Z đều mạch hở (trong đó Y và Z có cùng số nguyên tử cacbon và ) bằng lượng O (vừa đủ), thu được CO và 11,88 gam nước. Mặt khác, đun nóng 16,92 gam A trong 240 ml dung dịch NaOH 1M (vừa đủ), cô cạn dung dịch sau phản ứng thu được hỗn hợp B gồm 2 muối và hỗn hợp D gồm 2 ancol đồng đẳng kế tiếp. Đun nóng hỗn hợp D với HSO đặc ở 140°C thu được 5,088 gam hỗn hợp 3 ete (hiệu suất ete hóa của mỗi ancol đều là 80\%). Cho các phát biểu sau:
(1) Este Z tham gia phản ứng tráng bạc.
(2) Este X là chất đầu tiên trong dãy đồng đẳng.
(3) Phần trăm khối lượng của Y trong hỗn hợp A xấp xỉ 26,24\%.
(4) Nung nóng B với vôi tôi xút dư thu được hỗn hợp khí chứa hai hiđrocacbon.
Số phát biểu đúng là:
(1) Este Z tham gia phản ứng tráng bạc.
(2) Este X là chất đầu tiên trong dãy đồng đẳng.
(3) Phần trăm khối lượng của Y trong hỗn hợp A xấp xỉ 26,24\%.
(4) Nung nóng B với vôi tôi xút dư thu được hỗn hợp khí chứa hai hiđrocacbon.
Số phát biểu đúng là:
Chọn một phương án bên dưới để kiểm tra đáp án ngay:
Đáp án chính thức: B
Hướng dẫn giải chi tiết
(AI giải đề cho tôi)
Thuỷ phân 16,92 g A cần vừa đủ 0,24 mol NaOH → tổng số mol 3 este mono chức là 0,24 mol. Có 2 muối và 2 ancol đồng đẳng kế tiếp → 2 ancol là CH3OH và C2H5OH (các este tạo từ HCOOH/CH3COOH và CH3OH/C2H5OH). Ở 140°C, 2 ancol cho 3 ete: số mol ete tổng = 0,8·0,24/2 = 0,096 mol. Gọi p = n(CH3OH)/0,24, khối lượng ete: 0,096[46p² + 74(1−p)² + 120p(1−p)] = 0,096(74 − 28p) = 5,088 → p = 0,75 → n(CH3OH) = 0,18 mol; n(C2H5OH) = 0,06 mol. Vậy etyl fomat (ancol etylic) = 0,06 mol; các este cho metanol: metyl fomat + metyl axetat = 0,18 mol. Đốt cháy: nH2O = 11,88/18 = 0,66 mol → nH = 1,32 mol. Gọi metyl fomat (C2H4O2, H = 4) là x: 4x + 6(0,24 − x) = 1,32 → x = 0,06. Kiểm tra khối lượng: 60·0,06 + 74·0,18 = 3,6 + 13,32 = 16,92 g ✓. Vậy X = metyl fomat (0,06 mol), Y và Z cùng số C (C3): Y = etyl fomat 0,06 mol (n_Y < n_Z về số C gốc axit: 1 < 2), Z = metyl axetat 0,12 mol. Nhận xét: (1) Z là metyl axetat, không tráng bạc → sai. (2) X = HCOOCH3 là este no, đơn chức, mạch hở đầu tiên trong dãy đồng đẳng → đúng. (3) %Y = (74·0,06)/16,92·100 ≈ 26,24% → đúng. (4) B gồm HCOONa và CH3COONa; nung với vôi tôi xút: HCOONa → H2, CH3COONa → CH4; H2 không phải hiđrocacbon nên khí chỉ chứa 1 hiđrocacbon (CH4) → sai. Vậy có 2 phát biểu đúng → đáp án B.
Thuỷ phân 16,92 g A cần vừa đủ 0,24 mol NaOH → tổng số mol 3 este mono chức là 0,24 mol. Có 2 muối và 2 ancol đồng đẳng kế tiếp → 2 ancol là CH3OH và C2H5OH (các este tạo từ HCOOH/CH3COOH và CH3OH/C2H5OH). Ở 140°C, 2 ancol cho 3 ete: số mol ete tổng = 0,8·0,24/2 = 0,096 mol. Gọi p = n(CH3OH)/0,24, khối lượng ete: 0,096[46p² + 74(1−p)² + 120p(1−p)] = 0,096(74 − 28p) = 5,088 → p = 0,75 → n(CH3OH) = 0,18 mol; n(C2H5OH) = 0,06 mol. Vậy etyl fomat (ancol etylic) = 0,06 mol; các este cho metanol: metyl fomat + metyl axetat = 0,18 mol. Đốt cháy: nH2O = 11,88/18 = 0,66 mol → nH = 1,32 mol. Gọi metyl fomat (C2H4O2, H = 4) là x: 4x + 6(0,24 − x) = 1,32 → x = 0,06. Kiểm tra khối lượng: 60·0,06 + 74·0,18 = 3,6 + 13,32 = 16,92 g ✓. Vậy X = metyl fomat (0,06 mol), Y và Z cùng số C (C3): Y = etyl fomat 0,06 mol (n_Y < n_Z về số C gốc axit: 1 < 2), Z = metyl axetat 0,12 mol. Nhận xét: (1) Z là metyl axetat, không tráng bạc → sai. (2) X = HCOOCH3 là este no, đơn chức, mạch hở đầu tiên trong dãy đồng đẳng → đúng. (3) %Y = (74·0,06)/16,92·100 ≈ 26,24% → đúng. (4) B gồm HCOONa và CH3COONa; nung với vôi tôi xút: HCOONa → H2, CH3COONa → CH4; H2 không phải hiđrocacbon nên khí chỉ chứa 1 hiđrocacbon (CH4) → sai. Vậy có 2 phát biểu đúng → đáp án B.