Một học sinh thực hiện phản ứng giữa cellulose và nitric acid theo các bước sau:
- Cho khoảng 5 mL dung dịch HNO đặc vào cốc thủy tinh (loại 100 mL) ngâm trong chậu nước đá. Thêm từ từ khoảng 10 mL dung dịch HSO vào cốc và khuấy đều. Sau đó, lấy cốc thủy tinh ra khỏi chậu nước đá, thêm một nhúm bông vào cốc và dùng đĩa thủy tinh ấn bông ngập trong dung dịch.
- Ngâm cốc trong chậu nước nóng khoảng 10 phút. Để nguội, lấy sản phẩm thu được ra khỏi cốc, rửa nhiều lần với nước lạnh (đến khi nước rửa không làm đổi màu quỳ tím), sau đó rửa lại bằng dung dịch NaHCO loãng.
- Ép sản phẩm giữa hai miếng giấy lọc để hút nước và làm khô tự nhiên. Sau đó, để sản phẩm lên đĩa sứ rồi đốt cháy sản phẩm.

Các mệnh đề Đúng / Sai:
a)
Rửa sản phẩm nhiều lần với nước lạnh và dung dịch NaHCO để loại bỏ hoàn toàn các tạp chất acid.
b)
Sản phẩm thu được chứa cellulose trinitrate có công thức là [CHO(ONO)].
c)
Có thể thay cellulose bằng tinh bột thì sản phẩm thu được không thay đổi.
d)
Phản ứng giữa cellulose và nitric acid thuộc loại phản ứng ester hóa.
Đáp án chính thức: a:Đ,b:Đ,c:S,d:Đ
Hướng dẫn giải chi tiết
(AI giải đề cho tôi)
Câu 20: a) Đúng – rửa nhiều lần bằng nước lạnh (đến khi nước rửa không làm đổi màu quỳ tím) và rửa lại bằng dung dịch NaHCO3 loãng nhằm loại bỏ hoàn toàn các tạp chất acid (HNO3, H2SO4 còn dư; NaHCO3 trung hòa acid còn sót). b) Đúng – cellulose phản ứng với HNO3 đặc có H2SO4 làm xúc tác tạo cellulose trinitrate (thuốc nổ súng không khói) với công thức [C6H7O2(ONO2)3]n. c) Sai – tinh bột cũng có nhóm -OH nhưng cấu trúc phân tử khác cellulose (liên kết α-glucoside thay vì β-glucoside), nitrate hóa tinh bột cho sản phẩm khác (tinh bột nitrate), không phải cellulose trinitrate, nên sản phẩm thay đổi. d) Đúng – phản ứng giữa nhóm -OH của cellulose và HNO3 tạo nhóm -ONO2 (ester nitrate) nên thuộc loại phản ứng ester hóa.
a) (AI giải đề cho tôi)
Rửa bằng nước lạnh đến khi quỳ không đổi màu và rửa bằng NaHCO3 loãng để loại bỏ hoàn toàn acid dư (HNO3, H2SO4).
b) (AI giải đề cho tôi)
Sản phẩm là cellulose trinitrate [C6H7O2(ONO2)3]n, tạo khi cả 3 nhóm -OH mỗi đơn vị glucose đều bị nitrate hóa.
c) (AI giải đề cho tôi)
Tinh bột có cấu trúc khác cellulose (α-glucoside), nitrate hóa cho sản phẩm khác nên sản phẩm thay đổi.
d) (AI giải đề cho tôi)
Nhóm -OH của cellulose tác dụng với HNO3 tạo nhóm -ONO2 (ester nitrate), đây là phản ứng ester hóa.
Câu hỏi này trích từ đề thi chính thức:

Đề Ôn Thi Tốt Nghiệp Hóa Học 2026 - Đề Số 14

28 câu hỏi•Thời gian 50 phút•Chấm điểm & giải thích chi tiết
Làm trọn bộ đề thi này

Các câu hỏi khác trong đề (28 câu)

Xem toàn bộ đề →
Câu 13:Đặc điểm nào sau đây không phải đặc điểm chung cho glucose và fructose?
Xem →
Câu 14:Khi nước mưa có pH nhỏ hơn 5,6 gọi là mưa acid. Tác nhân chính gây mưa acid là các khí nào sau đây?
Xem →
Câu 15:Cho các phát biểu sau về glucose và fructose: (a) Cả glucose và fructose đều là chất rắn, dễ tan trong nước, có vị ngọt. (b) Glucose có nhiề
Xem →
Câu 16:Ester vinyl acetate có công thức là gì?
Xem →
Câu 17:Chất phản ứng được với thuốc thử Tollens, đun nóng tạo ra kim loại Ag là
Xem →
Câu 18:Phát biểu nào sau đây đúng?
Xem →
Câu 19:Isopropyl myristate là một ester thường được sử dụng trong kem dưỡng da, dầu tẩy trang và sản phẩm chăm sóc tóc như một chất làm mềm, chất k
Xem →
Câu 20:Một học sinh thực hiện phản ứng giữa cellulose và nitric acid theo các bước sau: - Cho khoảng 5 mL dung dịch HNO 3 đặc vào cốc thủy tinh (lo
Xem →
Câu 21:Dầu cá là một nguồn giàu acid béo, đặc biệt là hai loại acid béo có vai trò thiết yếu đối với sức khỏe: EPA (tác dụng chống viêm, tăng cường
Xem →
Câu 22:Rutin có nhiều trong hoa hoè. Rutin có tác dụng làm bền vững thành mạch, chống co thắt, chống phóng xạ tia X, chống viêm cầu thận cấp. Rutin
Xem →
Câu 23:Diethylphthalate (DEP) là chất lỏng không màu, có vị đắng và mùi khó chịu được dùng để sản xuất thuốc diệt côn trùng bảo vệ cho vật nuôi. Từ
Xem →
Câu 24:Một học sinh thực hiện các thí nghiệm để kiểm tra tính chất hóa học của methylamine (CH 3NH 2) và thu được các kết quả sau: TN 1: Dung dịch
Xem →
Câu 25:Ester X đơn chức, mạch hở có tỉ khối so với oxygen bằng 2,75. Đun nóng 6,6 gam X với 52 gam dung dịch NaOH 10%, cô cạn dung dịch sau phản ứn
Xem →
Câu 26:Một cơ sở nhỏ sản xuất rượu vang từ nho sau quá trình lên men kéo dài 6 tháng. Mỗi vụ, cơ sở này lên men 500 kg nho (chứa 20% đường C 6H 12
Xem →
Câu 27:Triglyceride là thành phần đóng một vai trò là nguồn cung cấp năng lượng và chuyển chở các chất béo trong quá trình trao đổi chất. Cho trigl
Xem →