Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Quan hệ giữa các loài (Sinh học Lớp 12)

(AI giải đề cho tôi)
Cừu và thú có túi cùng sử dụng nơi ở (nguồn tài nguyên chung) ở châu Úc; cừu phát triển mạnh giành lấy nơi ở tốt khiến nơi ở của thú có túi thu hẹp. Đây là quan hệ cạnh tranh giữa hai loài khác nhau (cạnh tranh khác loài), không phải ăn thịt - con mồi, ức chế - cảm nhiễm hay hội sinh. Đáp án khớp với bảng đáp án nguồn (Câu 12: B).

Đây là hình ảnh cá hê bơi trong hải quỳ. Cá hê có thể tung tăng qua lại giữa những chiếc tua đầy chất độc của hải quỳ mà không hề hấn gì. Hải quỳ ăn phần thức ăn còn lại của cá, và để đáp ơn, chúng lại bảo vệ loài cá này khỏi bị ăn thịt bởi loài khác.
Đáp án D.

Những loài cùng sử dụng 2 nguồn thức ăn vẫn có thể sống cùng 1 sinh cảnh nếu chúng có sự phân li ổ sinh thái.
Ví dụ: Cùng 1 loại thức ăn là hạt, có loài chim ăn hạt kích thước lớn, có loài chim ăn hạt kích thước nhỏ.

Có 2 phát biểu đúng, đó là I và III. → Đáp án B.

Mối quan hệ ức chế cảm nhiễm là mối quan hệ mà một loài sinh vật trong quá trình sống đã vô tình gây hại cho các loài khác. Ví dụ: tảo giáp nở hoa gây độc cho cá, tôm và chim ăn cá, tôm bị độc đổ...; cây tối tiết chất gây ức chế hoạt động của vi sinh vật ở xung quanh. Do đó, (1), (3) đúng.

II là mối quan hệ hội sinh.

IV là mối quan hệ cạnh tranh.

(AI giải đề cho tôi)
Xét từng phát biểu về quan hệ đối kháng: I sai, vì trong quan hệ đối kháng loài bị hại không phải luôn bị diệt vong, nhiều trường hợp loài bị hại vẫn tồn tại và phát triển (ví dụ con mồi vẫn duy trì quần thể nhờ tiến hóa cùng loài săn mồi). II đúng, quan hệ ức chế - cảm nhiễm (một loài tiết chất hóa học ức chế loài khác) thuộc nhóm quan hệ đối kháng. III sai, quan hệ cạnh tranh xảy ra ở cả động vật và thực vật (thực vật cạnh tranh về ánh sáng, nước, chất khoáng). IV đúng, sử dụng thiên địch để phòng trừ sâu hại là ứng dụng của hiện tượng ức chế sinh học (kìm hãm sinh học). Vậy có 2 phát biểu đúng (II và IV), đáp án A, trùng với đáp án nguồn (Câu 108: A).

(AI giải đề cho tôi)
Phân tích từng quan hệ: (1) Bò và vi sinh vật trong dạ cỏ: vi sinh vật giúp bò tiêu hóa cellulose, bò cung cấp nơi ở và thức ăn — cả hai cùng có lợi, đây là quan hệ cộng sinh (cộng sinh lẫn nhau/cộng sinh trong), nên phát biểu A đúng. (2) Rận và bò: rận ký sinh trên da bò, đây là quan hệ ký sinh chứ không phải 'sinh vật này ăn sinh vật khác' (săn mồi), nên B sai. (3) Vi sinh vật dạ cỏ và rận sống ở môi trường khác nhau, không tranh giành tài nguyên, không phải cạnh tranh, C sai. (4) Chim sáo ăn rận: chim có lợi, rận bị hại — đây là quan hệ ăn thịt – con mồi (săn mồi), không phải hội sinh, D sai. Vậy đáp án đúng là A.

(AI giải đề cho tôi)
Kiến giúp rệp di chuyển lên lá non, chồi ngọn; rệp bài tiết đường làm thức ăn cho kiến. Cả hai bên đều có lợi khi cùng sống nhưng không phụ thuộc bắt buộc, không gắn chặt về mặt sinh lý như quan hệ cộng sinh, nên theo chương trình Sinh học phổ thông đây là quan hệ hợp tác. Đáp án khớp với đáp án nguồn (Câu 106: A).

Đáp án C
Đây là hình ảnh về nốt sần của rễ cây họ đậu-một trong những mối quan hệ cộng sinh điển hình trong tự nhiên. Vi khuẩn nốt sần (chi Rhizobium) sẽ biến đổi nitơ tự do thành nitơ hữu cơ cung cấp cho cây, ngược lại chúng sẽ đẩy các chất hữu cơ từ cây (được tạo ra nhờ quá trình quang hợp) để nuôi sống bản thân.

(AI giải đề cho tôi)
Câu 119: Phát biểu không đúng là A. Trong quan hệ ăn - bị ăn, sinh vật ăn thịt không nhất thiết luôn có kích thước lớn hơn con mồi (ví dụ: bầy sói, sư tử săn các loài lớn; nấm ăn thịt tuyến trùng; nhiều loài côn trùng ăn thịt nhỏ hơn con mồi của chúng). Các phát biểu còn lại đúng: cộng sinh (B) là quan hệ chặt chẽ, cả hai loài đều có lợi; hội sinh (C) một loài có lợi, loài kia không lợi không hại; kí sinh (D) sinh vật kí sinh thường có kích thước nhỏ hơn vật chủ. Đáp án khớp với đáp án nguồn (119A).

(Lời giải do AI cung cấp, không có trong nguồn) Trong quan hệ vật ăn thịt - con mồi (động vật ăn thịt - con mồi), con mồi bị ăn thịt nên bị kìm hãm sự phát triển, còn vật ăn thịt phụ thuộc vào con mồi làm thức ăn nên khi con mồi giảm thì vật ăn thịt cũng bị hạn chế; do đó hai loài đều kìm hãm sự phát triển của nhau → chọn B. Phương án A mô tả quan hệ ký sinh/cộng sinh lệch; C và D mô tả đặc điểm của quan hệ vật ăn thịt - con mồi nhưng sai vì vật ăn thịt có lợi còn con mồi bị hại, không phải 'một loài có lợi' như một đặc trưng chung của quan hệ.

Phương pháp: Xác định các mối quan hệ trong quần xã. Hỗ trợ (không có loài nào bị hại): cộng sinh (+ +, chặt chẽ), hợp tác (+ +), hội sinh (+ 0). Đối kháng (có ít nhất 1 loài bị hại): cạnh tranh (- -), kí sinh (+ -), ức chế cảm nhiễm (0 -), sinh vật ăn sinh vật (+ -). ((+): được lợi; (-) bị hại)
Cách giải: (1) - Cộng sinh: + +; (2) - Kí sinh - vật chủ: + -; (3) - Hợp tác: + +; (4) - cạnh tranh: - -; (5) - Hội sinh: 0 +; (6) - Sinh vật ăn sinh vật: + -.
Chọn A. Có 3 mối quan hệ đó là 2, 4, 6

(AI giải đề cho tôi) Ở hình 1, hai đường phân bố về kích thước thức ăn của loài A và loài B chồng lấn nhiều → hai loài cạnh tranh mạnh về thức ăn. Ở hình 2, hai ổ sinh thái vẫn còn chồng lấn một phần → vẫn còn cạnh tranh. Ở hình 3, hai ổ sinh thái tách rời hoàn toàn (không chồng lấn) → hai loài không cạnh tranh nhau về thức ăn.