Cho X là axit cacboxylic đơn chức, mạch hở, Y là ancol no, đa chức, mạch hở. Đun hỗn hợp gồm 2,5 mol X, 1 mol Y với xúc tác H${}_2$SO${}_4$ đặc (giả sử chỉ xảy ra phản ứng este hóa giữa X và Y) thu được 2,5 mol hỗn hợp E gồm X, Y và các sản phẩm hữu cơ (trong đó có chất Z chỉ chứa nhóm chức este).
Tiến hành các thí nghiệm sau:
Thí nghiệm 1: Cho 0,5 mol E tác dụng với Na dư, sau phản ứng hoàn toàn thu được 0,35 mol khí H${}_2$.
Thí nghiệm 2: Cho 0,5 mol E vào dung dịch brom dư thì có tối đa 0,5 mol Br${}_2$ tham gia phản ứng cộng.
Thí nghiệm 3: Đốt cháy hoàn toàn 0,5 mol E cần vừa đủ 2,95 mol khí O${}_2$ thu được CO${}_2$ và H${}_2$O.
Biết có 12\% axit X ban đầu đã chuyển thành Z. Phần trăm khối lượng của Z trong E là

(AI giải đề cho tôi)
Đặt X là axit đơn chức chứa 1 liên kết đôi C=C (do Br2 cộng), Y là ancol đa chức no. Vì 12% của 2,5 mol X (0,3 mol X) tạo thành Z và Z chỉ chứa nhóm chức este (không còn OH, COOH) nên Z là trieste của Y (Y là triol), n_Z = 0,3/3 = 0,1 mol. Gọi n_M (monoeste) = t mol. Bảo toàn: X còn dư = 2,5 − 0,3 − t; Y còn dư = 1 − t − 0,1; tổng E: (2,2 − t) + (0,9 − t) + t + 0,1 = 2,5 → t = 0,7 mol. Vậy trong 0,5 mol E: n_X = 0,30; n_Y = 0,04; n_M = 0,14; n_Z = 0,02. Kiểm tra Br2: số C=C = 0,30 + 0,14 + 3(0,02) = 0,5 mol ✓. Thí nghiệm 1 (Na): n_H = 0,30 (COOH) + 3(0,04) + 2(0,14) = 0,70 → H2 = 0,35 mol ✓. Thí nghiệm 3: O2(X) = 1,5a − 1,5; O2(Y) = 1,5b − 1 (với Y C_bH_{2b+2}O_3); tổng O2 = 0,75a + 0,30b − 0,95 = 2,95 → 0,75a + 0,30b = 3,9 → a = 4, b = 3. Vậy X = C4H6O2 (M = 86), Y = C3H8O3 (glixerol, M = 92), Z = C15H20O6 (M = 296). Khối lượng 0,5 mol E = 0,30·86 + 0,04·92 + 0,14·160 + 0,02·296 = 57,8 g. %m(Z) = (0,02·296)/57,8 · 100% = 10,24%. Đáp án C, khớp với đáp án nguồn.