Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Sản xuất và sử dụng phân bón (Hóa học Lớp 11)

(AI giải đề cho tôi)
Vôi sống CaO tác dụng với nước tạo Ca(OH)2, môi trường kiềm làm phân urea bị thủy phân giải phóng khí NH3 bay hơi mất, gây thất thoát đạm: NH2CONH2 + H2O -> (NH4)2CO3, và trong môi trường kiềm NH4+ + OH- -> NH3 bay ra. Do đó không bón urea cùng lúc với vôi sống. Đáp án A.

(AI giải đề cho tôi)
Vôi sống CaO tác dụng với nước tạo Ca(OH)2, môi trường kiềm làm urea bị thủy phân giải phóng khí NH3: NH2CONH2 + H2O → 2NH3↑ + CO2 (xúc tác kiềm). Khí NH3 bay hơi làm mất đạm (nitơ) của phân, giảm hiệu quả bón phân. Do đó không nên bón urea cùng lúc với vôi sống. Đáp án A.

(AI giải đề cho tôi)
Phân bón làm tăng độ chua của đất là phân bón amoni: NH4NO3. Khi ion NH4+ bị vi sinh vật trong đất chuyển hóa (quá trình nitrat hóa), sinh ra H+ làm tăng độ chua: NH4+ + 2O2 → NO3- + 2H+ + H2O. NaNO3 (A) và KCl (C) là muối không tạo H+; (NH2)2CO (D, urê) ban đầu không chua hóa mạnh như amoni. Đáp án khớp với bảng đáp án nguồn: 20-B.

(AI giải đề cho tôi)
Phân bón amoni như NH${}_4$NO${}_3$ chứa ion NH${}_4^{+}$; khi vào đất, NH${}_4^{+}$ bị vi sinh vật nitrat hóa (NH${}_4^{+}$ → NO${}_2^{-}$ → NO${}_3^{-}$) đồng thời giải phóng ion H${}^{+}$, làm tăng độ chua của đất. Các phân bón còn lại: KCl trung tính, NaNO${}_3$ là muối nitrat không gây chua, K${}_2$CO${}_3$ có tính kiêm (kiềm hóa) nên không làm chua đất. Đáp án đúng là B, trùng với đáp án nguồn (trang 109).

Phương trình: $$C{O}_2+2N{H}_3\to CO(N{H}_2{)}_2+H_{2}O$$ 60 tấn urê cần 34 tấn $N{H}_3$. Với 560000 tấn urê, lượng $N{H}_3$ theo lí thuyết là: $$m=560000\times \frac{34}{60}=317333,3$$ tấn. Do hiệu suất 98%: $$m_{thực}=\frac{317333,3}{0,98}\approx 323809$$ tấn. Gần nhất là 323 800 tấn.

(AI giải đề cho tôi)
Phân lân chứa Ca(H2PO4)2 tan tốt, dễ hấp thụ. Khi bón chung với vôi CaO (kiềm), môi trường bazơ làm ion H2PO4^- chuyển thành PO4^3- và kết hợp với Ca^2+ tạo kết tủa Ca3(PO4)2 khó tan: 3Ca^2+ + 2PO4^3- → Ca3(PO4)2↓. Do đó cây không hấp thụ được photpho. Các phương án khác sai: CaO không làm giảm pH (B sai), không liên quan ammonia/đạm (D sai), sinh nhiệt không phải lý do chính (A sai).

(AI giải đề cho tôi)
Phân lân chứa Ca(H2PO4)2 tan tốt, dễ hấp thụ. Khi bón chung với vôi CaO (tạo môi trường kiềm), ion H2PO4^- phản ứng với Ca^2+ và OH^- tạo kết tủa photphat canxi khó tan như CaHPO4 hoặc Ca3(PO4)2, cây không hấp thụ được photpho. Phương trình minh họa: 3Ca(H2PO4)2 + 6CaO → Ca3(PO4)2↓ + ... (tổng quát: H2PO4^- + OH^- → PO4^3- + H2O, sau đó PO4^3- + Ca^2+ → kết tủa). Do đó không nên bón chung phân lân với vôi. Đáp án C.

$N_2\stackrel{xt,t^0,p,+H_2}{\to }N{H}_3\stackrel{+O_2,Pt,850^0}{\to }NO\stackrel{+O_2}{\to }N{O}_2\stackrel{+O_2+H_{2}O}{\to }HN{O}_3\stackrel{+N{H}_3}{\to }N{H}_{4}N{O}_3$
a) Đúng.
b) Đúng, \%$N_{(N{H}_{4}N{O}_3)}$ = $\frac{2.14}{2.14+4+16.3}.100\%$ = 35%
c) Sai, Y ($N{O}_2$) là chất khí màu đỏ nâu
d) Đúng, phản ứng (2) $4N{H}_3+5O_2\to 4NO+6H_{2}O\Rightarrow$ tổng hệ số cân bằng = 4 + 5 + 4 + 6 = 19.
a) Đúng.
b) Đúng, \%$N_{(N{H}_{4}N{O}_3)}$ = $\frac{2.14}{2.14+4+16.3}.100\%$ = 35%
c) Sai, Y ($N{O}_2$) là chất khí màu đỏ nâu
d) Đúng, phản ứng (2) $4N{H}_3+5O_2\to 4NO+6H_{2}O\Rightarrow$ tổng hệ số cân bằng = 4 + 5 + 4 + 6 = 19.

Bón đạm cùng với thì đạm sẽ bị thất thoát do phản ứng:
$N{H}_4^{+}+O{H}^{-}\to N{H}_3+H_{2}O$
Vì vậy cần khử chua trước rồi vài ngày sau mới bón đạm (Chọn C). Nếu bón đạm trước rồi vài ngày sau mới bón vôi khử chua thì cây có thể chết do đạm ammonium làm tăng độ chua của đất, mặt khác thời gian vài ngày cũng không đủ để cây hấp thụ hết lượng đạm đã bón.

(AI giải đề cho tôi)
Phân bón amoni như NH4NO3 chứa ion NH4+; trong đất, NH4+ bị vi sinh vật nitrat hóa (thủy phân/nitrát hóa) sinh ra H+ (NH4+ + 2O2 → NO3- + 2H+ + H2O), làm tăng độ chua của đất. NaNO3 và K2CO3 có tính kiềm hoặc trung tính (K2CO3 làm đất kiềm hơn), KCl gần trung tính. Đáp án nguồn (Câu 71: A) khớp với kết quả giải độc lập.

Khối lượng Ca${}_3$(PO${}_4$)${}_2$ nguyên chất trong 1000 tấn tinh quặng là: 1000 × 93\% = 930 tấn. Phân tử khối: MCa${}_3$(PO${}_4$)${}_2$ = 3 × 40 + 2 × (31 + 4 × 16) = 310; MCa(H${}_2$PO${}_4$)${}_2$ = 40 + 2 × (2 × 1 + 31 + 4 × 16) = 234. Gọi số mol Ca${}_3$(PO${}_4$)${}_2$ dùng ở giai đoạn 1 là x mol, ở giai đoạn 2 là y mol. Tổng số mol: x + y = n. Giai đoạn 1: Ca${}_3$(PO${}_4$)${}_2$ + 3H${}_2$SO${}_4$ → 3CaSO${}_4$ + 2H${}_3$PO${}_4$. Hiệu suất 90\%, nên từ x mol Ca${}_3$(PO${}_4$)${}_2$ tạo được: nH${}_3$PO${}_4$ = 2x × 90\% = 1,8x mol. Giai đoạn 2: Ca${}_3$(PO${}_4$)${}_2$ + 4H${}_3$PO${}_4$ → 3Ca(H${}_2$PO${}_4$)${}_2$. Để phản ứng tối đa, lượng H${}_3$PO${}_4$ tạo ra được dùng hết: 4y = 1,8x. Suy ra: y = 0,45x. Mà: x + y = n → x + 0,45x = n → 1,45x = n. Suy ra: y = 0,45n/1,45 = 0,3103448n. Số mol Ca(H${}_2$PO${}_4$)${}_2$ thực tế tạo thành ở giai đoạn 2: n${}_{sp}$ = 3y × 90\% = 2,7y. Thay y = 0,3103448n: n${}_{sp}$ = 2,7 × 0,3103448n = 0,837931n. Khối lượng sản phẩm: m = 930 × 0,837931 × 234/310 ≈ 588,23 tấn. Làm tròn đến phần nguyên: m = 588 tấn.

Không bón superphosphate và vôi cùng lúc hoặc kế tiếp nhau vì có phản ứng tạo kết tủa làm cây khó hấp thu chất dinh dưỡng:
$CaO+H_{2}O\to Ca(OH{)}_2$
$2Ca(OH{)}_2+Ca(H_{2}P{O}_4{)}_2\to C{a}_3(P{O}_4{)}_2+4H_{2}O$
Phân $Ca(H_{2}P{O}_4{)}_2$ làm tăng độ chua của đất và cần thời gian để cây hấp thụ phân đã bón, vì vậy cần bón vôi khử chua trước rồi vài ngày sau mới bón superphosphate.