Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Kim loại nhóm IA và hợp chất (Hóa học Lớp 12)

(AI giải đề cho tôi)
Trong quá trình Solvay, NaHCO₃ có độ tan thấp nhất trong các muối có mặt (NaCl, NH₄Cl, NH₄HCO₃ đều tan tốt). Khi làm lạnh dung dịch, độ tan của NaHCO₃ giảm mạnh nên NaHCO₃ kết tinh tách ra khỏi dung dịch dưới dạng rắn, đúng như phản ứng thể hiện NaHCO₃(s). Khớp với đáp án nguồn: A.

(AI giải đề cho tôi)
Kim loại được bảo quản trong dầu hỏa khi chìm ngập hoàn toàn, tức khối lượng riêng của kim loại lớn hơn khối lượng riêng của dầu hỏa (0,80 g/mL). So sánh: Li (0,53 < 0,80) nổi, không được; Na (0,97 > 0,80) được; K (0,86 > 0,80) được; Ca (1,54 > 0,80) được. Vậy có 3 kim loại (Na, K, Ca) bảo quản được trong dầu hỏa. Đáp án D, trùng với đáp án nguồn.

(AI giải đề cho tôi)
Câu 7: Xét từng phát biểu. (A) Đúng: các kim loại nhóm IA (Li, Na, K, Rb, Cs) đều phản ứng mạnh và tan tốt trong nước ở nhiệt độ thường. (B) Đúng: nước chứa cả ion cứng tạm thời (Ca²⁺, Mg²⁺, HCO₃⁻) lẫn ion cứng vĩnh cửu (Cl⁻, SO₄²⁻) là nước cứng toàn phần. (C) Đúng: kim loại nhóm IA có mạng tinh thể lập phương tâm khối (A2). (D) Sai: thạch nhũ hình thành do quá trình hòa tan và thủy phân CaCO₃ bởi CO₂: CaCO₃ + CO₂ + H₂O → Ca(HCO₃)₂ (nước ngầm chảy qua), rồi Ca(HCO₃)₂ → CaCO₃↓ + CO₂ + H₂O khi bay hơi/mất CO₂, không phải do CaCO₃ bị phân hủy thành CaO (phản ứng đó cần nhiệt độ rất cao ~900°C). Vậy phát biểu sai là D, khớp đáp án nguồn.

Đáp án: 123

(AI giải đề cho tôi)
Kim loại kiềm rất hoạt động nên trong tự nhiên chỉ tồn tại ở dạng hợp chất (muối khoáng), không tồn tại ở dạng đơn chất → A sai, là phát biểu không đúng. B đúng: điện phân dung dịch NaCl có màng ngăn, tại anode xảy ra quá trình $2C{l}^{-}\to C{l}_2+2e^{-}$ thu được khí $C{l}_2$. C đúng: urea bị thủy phân trong môi trường kiềm (nước vôi trong, đun nóng) tạo $N{H}_3$ và $N{a}_{2}C{O}_3$; $N{a}_{2}C{O}_3$ tác dụng với $Ca(OH{)}_2$ tạo kết tủa trắng $CaC{O}_3$. D đúng: quặng bauxite (chứa $A{l}_2{O}_3$) là nguyên liệu sản xuất nhôm bằng điện phân nhôm oxide tinh luyện (phương pháp Hall–Héroult).

(AI giải đề cho tôi)
Nước muối sinh lí là dung dịch NaCl 0,9% (nồng độ tương đương áp suất thẩm của máu), dùng bù nước và muối cho cơ thể. Vậy chất X là NaCl, đáp án B, trùng với đáp án nguồn.

a) Đúng. Các khí NH${}_3$ và CO${}_2$ được hệ thống thu hồi và tái sử dụng.
b) Sai. NaCl + NH${}_3$ + CO${}_2$ + H${}_2$O $\rightleftharpoons$ NaHCO${}_3$ + NH${}_4$Cl; 0,3 kmol → 0,3 kmol. $\Rightarrow m_{NaHC{O}_3}=0,3\times (23+1+12+16\times 3)=25,2$ kg; với hiệu suất 90% $\Rightarrow m_{NaHC{O}_3}=22,68$ kg.
c) Sai. Phản ứng chuyển hóa NaHCO${}_3$ thành Na${}_2$CO${}_3$ là phản ứng thu nhiệt.
d) Đúng.
a) Đúng. Các khí NH${}_3$ và CO${}_2$ được hệ thống thu hồi và tái sử dụng.
b) Sai. NaCl + NH${}_3$ + CO${}_2$ + H${}_2$O $\rightleftharpoons$ NaHCO${}_3$ + NH${}_4$Cl; 0,3 kmol → 0,3 kmol. $\Rightarrow m_{NaHC{O}_3}=0,3\times (23+1+12+16\times 3)=25,2$ kg. $\Rightarrow$ với hiệu suất 90% $\Rightarrow m_{NaHC{O}_3}=25,2$ kg $\times 0,9=22,68$ kg.
c) Sai. Phản ứng chuyển hóa NaHCO${}_3$ thành Na${}_2$CO${}_3$ là phản ứng thu nhiệt.
d) Đúng.

Đáp án: 2.
Đốt trên ngọn lửa đèn cồn thấy ngọn lửa có màu vàng ==> hợp chất có Na.
Tác dụng với dung dịch HCl tạo ra khí Y làm đục nước vôi trong ==> có $C{O}_3^{2-}$ hoặc $HC{O}_3^{-}$.

(AI giải đề cho tôi)
Sodium hydrogencarbonate (natri hiđrocacbonat, baking soda) có công thức NaHCO3, gồm ion Na+ và ion hiđrocacbonat HCO3-. Chất này được dùng làm bột nở và trung hòa acid dư trong dạ dày: NaHCO3 + HCl → NaCl + H2O + CO2. NaOH là kiềm ăn da, NaHS là natri hiđrosulfua, Na2CO3 là natri cacbonat (soda). Đáp án đúng là A, trùng với đáp án nguồn trang 8.

a) Đúng. b) Sai. c) Sai. d) Đúng.
Khối lượng NaHCO₃ cần dùng: $2\times 10^6\times 1\times 35\%=700000$ g
$n_{NaHC{O}_3}=\frac{700000}{84.60\%}$ mol $=n_{CO2}$
$V=\frac{700000}{84.60\%}.24,79.10^{-3}=344m^3$
a) Đúng.
b) Sai.
c) Sai.
d) Đúng.
Khối lượng NaHCO₃ cần dùng: $2\times 10^6\times 1\times 35\%=700000$ g
$n_{NaHC{O}_3}=\frac{700000}{84.60\%}$ mol $=n_{CO2}$
$V=\frac{700000}{84.60\%}.24,79.10^{-3}=344m^3$

(AI giải đề cho tôi)
Kim loại được bảo quản trong dầu hoả phải có khối lượng riêng lớn hơn dầu hoả (d = 0,80 g/cm³) để chìm xuống đáy, không tiếp xúc với không khí. So sánh: Li (0,53) < 0,80; K (0,86) > 0,80; Na (0,97) > 0,80; Ca (1,54) > 0,80. Chỉ có Li nhẹ hơn dầu hoả nên Li nổi lên trên, không được ngâm chìm trong dầu hoả. Đáp án D, trùng với đáp án nguồn.

(AI giải đề cho tôi)
Trong quy trình Solvay, nước muối bão hòa NH${}_3$ đi vào tháp carbonate hoá cùng CO${}_2$; sau đó hỗn hợp được làm lạnh và lọc: NaHCO${}_3$ ít tan kết tủa được tách ra làm sản phẩm, còn NH${}_4$Cl ở lại trong dung dịch (dễ tan) và được đưa đi thu hồi NH${}_3$. Điều này cho thấy trong điều kiện sản xuất, NH${}_4$Cl dễ tan hơn NaHCO${}_3$ nên phát biểu A đúng.

B sai vì NaHCO${}_3$ được tách bằng phương pháp lọc (kết tủa sau khi làm lạnh), không phải chưng cất.

C sai vì Na${}_2$CO${}_3$ thu được do đun nóng (nhiệt phân) NaHCO${}_3$ rắn, không phải đun nóng dung dịch:
$$2\mathrm{NaHC}{\mathrm{O}}_3(\mathrm{s})\stackrel{t^o}{\to }\mathrm{N}{\mathrm{a}}_2\mathrm{C}{\mathrm{O}}_3(\mathrm{s})+\mathrm{C}{\mathrm{O}}_2(\mathrm{g})+{\mathrm{H}}_2\mathrm{O}(\mathrm{g})$$

D sai vì NH${}_3$ và CO${}_2$ được tuần hoàn trở lại quy trình (thể hiện bằng các đường mũi tên nét đứt trên sơ đồ), không phải là chất thải.

Kết quả này trùng khớp với đáp án A được đánh dấu trong hướng dẫn giải của đề.

(AI giải đề cho tôi)
Hợp chất của kali (K) khi đốt trên ngọn lửa đèn khí cho màu lửa đặc trưng là màu tím (phép thử màu lửa). Vậy đáp án là D.

(AI giải đề cho tôi)
KNO${}_3$ (nitrat kali) là hợp chất của kim loại kiềm K được sử dụng phổ biến trong công nghiệp để làm thuốc súng đen và pháo hoa do dễ phân giải giải phóng oxy, hỗ trợ quá trình cháy nổ. Các hợp chất còn lại (NaOH, K${}_2$CO${}_3$, NaCl) không có ứng dụng này. Kết quả trùng với đáp án A được tô sáng trên trang đáp án của đề.

a) Đúng. b) Đúng. c) Đúng. d) Đúng.
a) a. Đúng
b) b. Đúng
c) c. Đúng
d) d. Đúng

Đáp án: 1043
- Số mol Na${}_2$CO${}_3$: $n_{N{a}_{2}C{O}_3}=\frac{1.1000}{106}=\frac{500}{53}$ kmol
- Xét các phản ứng:
$$CaC{O}_3\stackrel{t^o}{\to }CaO+C{O}_2(1)$$
$$NaCl+N{H}_3+C{O}_2+H_{2}O\rightleftharpoons NaHC{O}_3+N{H}_{4}Cl(2)$$
$$2NaHC{O}_3\stackrel{t^o}{\to }N{a}_{2}C{O}_3+C{O}_2(1)$$
- Vì lượng CO${}_2$ được bảo toàn suốt quá trình nên toàn bộ CO2 sinh ra sẽ chuyển hóa vào Na${}_2$CO${}_3$
→ Khối lượng của CaCO${}_3$: $m_{CaC{O}_3}=n_{N{a}_{2}C{O}_3}.100.\frac{100}{98,2}.\frac{100}{97}$
- Khối lượng của đá vôi: $m_{davoi}=m_{CaC{O}_3}.\frac{100}{95}=\frac{500}{53}.100.\frac{100}{98,2}.\frac{100}{97}.\frac{100}{95}=1042,53$ kg

(AI giải đề cho tôi)
NaHCO${}_3$ (muối natri hiđrocacbonat, baking soda) có tính kiềm yếu, trung hòa acid dư trong dạ dày ($NaHC{O}_3+HCloNaCl+C{O}_2+H_{2}O$), được dùng điều chỉnh vị chua nước giải khát, làm tăng độ xốp bánh (phân hủy sinh $C{O}_2$ khi nướng) và làm mềm thực phẩm. NaCl không tác dụng với acid; NaOH quá ăn mòn, không dùng trong thực phẩm; Na${}_2$CO${}_3$ tính kiềm mạnh hơn, không phù hợp. Đáp án khớp với đáp án nguồn: A.

a) Sai. NH${}_3$ được tái tạo thông qua phản ứng với CaO
b) Đúng
c) Đúng. Ở 40${}^0$C: $$m_{ct}=\frac{12,7}{100+12,7}.450,8=50,8gam$$ $$m_{H_{2}O}=450,8-50,8=400gam$$ Ở 20${}^0$C: $$\frac{50,8-m}{400-m}.100=9,6\Rightarrow m=12,4gam$$
d) Sai
a) Sai. NH${}_3$ được tái tạo thông qua phản ứng với CaO
b) Đúng
c) Đúng. Ở 40${}^0$C: $$m_{ct}=\frac{12,7}{100+12,7}.450,8=50,8gam$$ $$m_{H_{2}O}=450,8-50,8=400gam$$ Ở 20${}^0$C: $$\frac{50,8-m}{400-m}.100=9,6\Rightarrow m=12,4gam$$
d) Sai

(AI giải đề cho tôi)
Phép thử ngọn lửa: các hợp chất của kali (K) khi đốt trên ngọn lửa đèn khí cho ngọn lửa màu tím (nhìn qua kính lọc coban). Trong các đáp án, chỉ có KOH chứa kim loại K. Na${}_2$CO${}_3$ và NaOH (natri) cho ngọn lửa màu vàng; LiOH (liti) cho ngọn lửa màu đỏ tía (đỏ carmine). Vậy hợp chất cho ngọn lửa màu tím là KOH, khớp với đáp án nguồn.

Đáp án: 84
Công thức: $NaHC{O}_3$