Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Ester (Hóa học Lớp 12)

Áp dụng kiến thức về các yếu tố ảnh hưởng đến tốc độ phản ứng trong phản ứng tổng hợp ester, một nhóm học sinh dự đoán “nhiệt độ càng cao, hiệu suất ester hóa càng cao”. Để kiểm chứng cho dự đoán trên, nhóm đã tiến hành thí nghiệm phản ứng tổng hợp propyl acetate từ alcohol và acid tương ứng với nồng độ không đổi ở các điều kiện nhiệt độ khác nhau tương ứng theo phương trình: $$\mathrm{C}{\mathrm{H}}_3\mathrm{COOH}+\mathrm{C}{\mathrm{H}}_3\mathrm{C}{\mathrm{H}}_2\mathrm{C}{\mathrm{H}}_2\mathrm{OH}\underset{{\mathrm{H}}_2\mathrm{O}}{\overset{{\mathrm{H}}_2\mathrm{S}{\mathrm{O}}_4\mathrm{đ}ặ\mathrm{c},{\mathrm{t}}^0}{\rightleftharpoons }}\mathrm{C}{\mathrm{H}}_3\mathrm{COOC}{\mathrm{H}}_2\mathrm{C}{\mathrm{H}}_2\mathrm{C}{\mathrm{H}}_3+{\mathrm{H}}_2\mathrm{O}(1)$$ Kết quả thu được như bảng: Cho độ tan trong 100 gam nước của các chất như bảng sau:

Methyl salicylate là một loại thuốc giảm đau tại chỗ. Methyl salicylate có tác dụng làm xung huyết da, thường được phối hợp với các loại tinh dầu khác để làm thuốc bôi ngoài da, thuốc xoa bóp, băng dính điều trị đau. Chất này được điều chế bằng phản ứng:
$$HO{C}_6{H}_{4}COOH+C{H}_{3}OH\rightleftharpoons HO{C}_6{H}_{4}COOC{H}_3+H_{2}O$$

Cho phổ khối lượng của hợp chất ester X đơn chức như hình vẽ:

[Hình cần kiểm tra lại: p5_f1]

Xác định giá trị phân tử khối của X là bao nhiêu? Biết giá trị m/z lớn nhất ứng với mảnh ion phân tử $[M^{+}]$ và có giá trị bằng phân tử khối của chất nghiên cứu.

Sáp ong do ong thợ tiết ra, xây dựng thành tổ ong để lưu trữ mật ong và bảo vệ ấu trùng. Sáp ong có thành phần chính là triacontanyl palmitate (C${}_{15}$H${}_{31}$COOC${}_{30}$H${}_{61}$). Chất này là một ester

Methyl salicylate là thành phần chính của các loại thuốc xoa bóp, dầu gió giúp giảm đau cơ và khớp. Hợp chất này được tổng hợp bằng cách đun hồi lưu hỗn hợp gồm salicylic acid và methyl alcohol với xúc tác H${}_2$SO${}_4$ đậm đặc theo phương trình hóa học sau:



Sau khi kết thúc thí nghiệm, tiến hành tách và tinh chế sản phẩm. Phương pháp phổ hồng ngoại (IR) được sử dụng để kiểm tra cấu tạo của các hợp chất hữu cơ có trong hỗn hợp sau phản ứng. Bảng số liệu về số sóng hấp thụ đặc trưng (cm${}^{-1}$) của một số liên kết trên phổ IR được như sau:

Thuốc aspirin thuộc nhóm thuốc kháng viêm non-steroid có tác dụng giảm đau, hạ sốt. Thuốc aspirin được tổng hợp từ các nguyên liệu theo phương trình hoá học sau (hiệu suất phản ứng tính theo salicylic acid là 60%).

[Hình cần kiểm tra lại: p7_f1]

Để sản xuất một lô thuốc aspirin gồm 10 triệu viên nén (mỗi viên nén chứa 81 mg aspirin) thì khối lượng salicylic acid cần dùng là bao nhiêu kg?

Acarol là thuốc trừ sâu được sử dụng với rau và cây ăn quả. Công thức cấu tạo của acarol như hình dưới đây.

Giai đoạn cuối cùng của quá trình sản xuất acarol là quá trình este hóa. Alcohol nào được dùng để tạo thành ester?

Trong quá trình tổng hợp methyl salicylate từ salicylic acid (o-HOC${}_6$H${}_4$COOH) và methanol, học sinh ghi lại phổ hồng ngoại của các chất. Cho biết số sóng hấp thụ đặc trưng của một số liên kết trên phổ hồng ngoại như sau:

Propyl ethanoate là ester có mùi đặc trưng của quả lê. Công thức của propyl ethanoate là:

Có 4 ester no, đơn chức, mạch hở được kí hiệu ngẫu nhiên lần lượt là X, Y, Z, T. Phân tử ester của mỗi chất nêu trên đều tạo bởi các carboxylic acid mạch không phân nhánh và ethyl alcohol. Độ tan của 4 ester được cho ở bảng sau:

Trong số 4 ester trên, ester có nhiều nguyên tử carbon nhất trong phân tử là

Một học sinh tiến hành thí nghiệm điều chế ester bằng cách đun hỗn hợp gồm acetic acid với một alcohol (ROH) sử dụng sulfuric acid đặc làm xúc tác.
$$C{H}_{3}COOH+ROH\underset{H_{2}S{O}_4đặc,t^0}{\rightleftharpoons }C{H}_{3}COOR+H_{2}O$$
Sau thí nghiệm, phân tích sản phẩm và tiến hành đo phổ khối lượng (MS) của ester vừa thu được. Kết quả phân tích phổ MS cho thấy ester này có phân tử khối là 88. Số nguyên tử hydrogen có trong phân tử alcohol trên là bao nhiêu?

Methyl acrylate là một chất kích thích mạnh, có thể gây chóng mặt, đau đầu, hoa mắt và khó thở khi tiếp xúc với da hoặc hít phải, ester này có công thức cấu tạo thu gọn là

Từ phổ khối lượng, xác định được phân tử khối của ester X là 88. Công thức phù hợp với X là

Phản ứng điều chế isoamyl acetate (dầu chuối) từ acetic acid, isoamyl alcohol, xúc tác $H_{2}S{O}_4$ đặc thuộc loại phản ứng

Trên phổ khối lượng của ester X xác định được peak ion phân tử $[X{]}^{+}$ với m/z = 88. Công thức phù hợp với X là

Thuốc DEP (chứa hoạt chất diethyl phthalate) dùng để điều trị ghẻ ngứa hoặc xua đuổi côn trùng, được tổng hợp từ hydrocarbon thơm có công thức phân tử C${}_8$H${}_{10}$ theo sơ đồ sau đây:

Cho vào bình cầu: 15 mL isoamyl alchohol, 15 mL acetic acid tuyệt đối và 10 mL dung dịch H₂SO₄ đặc. Lắp dụng cụ như hình vẽ, tiến hành thí nghiệm ở hình (a); chất lỏng thu được ở bình tam giác cho vào phễu chiết cùng dung dịch NaCl bão hòa bên hình (b).

[Hình cần kiểm tra lại: p6_f1]

Cho các phát biểu:
(1) Trong phễu chiết lớp chất lỏng nặng hơn có thành phần chính là isoamyl acetate.
(2) Nhiệt kế dùng để kiểm soát nhiệt độ.
(3) Phễu chiết dùng tách các chất lỏng không tan vào nhau ra khỏi nhau.
(4) Isoamyl acetate tinh khiết có thể được sử dụng làm hương liệu phụ gia cho thực phẩm.
(5) Để hiệu suất phản ứng cao hơn nên dùng dung dịch acetic acid 5\%.
(6) Nước trong ống sinh hàn được lắp cho chảy vào (1) và ra (2).
Các phát biểu đúng gồm những phát biểu nào? (Liệt kê theo thứ tự từ nhỏ đến lớn, ví dụ 123; 234;...).

Salicin là một thuốc chống viêm được sản xuất từ vỏ cây liễu. Về mặt hóa học, salicin có quan hệ gần gũi với aspirin và cũng có tác dụng tương tự trên cơ thể người.
Salicin được chuyển hóa thành salicylic acid qua 2 phản ứng bên:



Giả sử hiệu suất chuyển hóa của mỗi giai đoạn là 70\%. Từ 1,0 tấn salicin (chứa 25\% tạp chất tro) người ta điều chế được m kg salicylic acid theo quy trình trên.
Tính giá trị của m. (Kết quả cuối cùng làm tròn đến hàng đơn vị).

Ethyl propionate là ester có mùi thơm của dứa. Công thức của ethyl propionate là

Methyl propionate có công thức là