Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Amino acid (Hóa học Lớp 12)

(AI giải đề cho tôi)
n(HCl) = 0,15 × 2 = 0,3 mol. Axit glutamic (0,13 mol) phản ứng với HCl tại nhóm –NH2: H2NC3H5(COOH)2 + HCl → [ClH3NC3H5(COOH)2], cần 0,13 mol, nên HCl dư 0,3 − 0,13 = 0,17 mol trong dung dịch X. Khi cho NaOH dư vào X, NaOH phản ứng với: (1) HCl dư: 0,17 mol; (2) 2 nhóm –COOH trong muối: 2 × 0,13 = 0,26 mol; (3) nhóm –NH3Cl: 0,13 mol. Tổng n(NaOH) = 0,17 + 0,26 + 0,13 = 0,56 mol. Đáp án C.

(AI giải đề cho tôi)
X có M = 106, nên n(X) = 10,6/106 = 0,1 mol. Khí Y bậc 1 làm xanh quỳ ẩm là amin. Thử phương án D: X là glycin metylamoni NH2CH2COONH3CH3 (M = 106). Khi đun với NaOH vừa đủ: NH2CH2COONH3CH3 + NaOH → NH2CH2COONa + CH3NH2 + H2O. Muối khan NH2CH2COONa có M = 97, khối lượng = 0,1 × 97 = 9,7 gam (khớp); khí Y là CH3NH2 (amin bậc 1, làm xanh quỳ ẩm), khối lượng 0,1 × 31 = 3,1 gam, bảo toàn khối lượng 9,7 + 3,1 = 12,8 = 10,6 + 2,2 (H2O) ✓. Các phương án khác không cho muối 9,7 gam: A (M = 106 nhưng muối là NH2CH2CH2COONa, M = 111 → 11,1 gam, khí NH3 không bậc 1 theo amin), B, C cho muối khác khối lượng. Vậy đáp án D.

(AI giải đề cho tôi)
Gọi số mol glyxin, alanin, axit glutamic, etylamin lần lượt là a, b, c, d.

- $n_{O_2}=67,2/32=2,1$ mol; $n_{H_{2}O}=36/18=2$ mol → tổng H = 4 mol: $5a+7b+9c+7d=4$.
- Đốt cháy: số mol $O_2$ mỗi chất: glyxin 2,25; alanin 3,75; glutamic 5,25; etylamin 3,75 → $9a+15b+21c+15d=8,4$.
- NaOH: $a+b+2c=0,5$.

Từ phương trình NaOH: $a=0,5-b-2c$. Thay vào hai phương trình trên:
$2b-c+7d=1,5$ và $2b+c+5d=1,3$ → trừ hai phương trình: $c=d-0,1$; suy ra $b=0,7-3d$, $a=d$.

Tổng số mol $S=a+b+c+d=d+(0,7-3d)+(d-0,1)+d=0,6$ mol (không phụ thuộc d).

Khối lượng X: $m=75a+89b+147c+45d=75d+89(0,7-3d)+147(d-0,1)+45d=47,6$ g (hệ số của d triệt tiêu).

Với HCl dư, mỗi phân tử (kể cả glutamic chỉ tạo muối chứa 1 nhóm NH${}_3^{+}$) gắn 1 HCl, nên khối lượng muối:
$x=m+36,5\cdot S=47,6+36,5\cdot 0,6=47,6+21,9=69,5$ g.

Vậy $x=69,50$ g, khớp đáp án B.

Axit glutamic là H${}_2$N-C${}_3$H${}_5$-(COOH)${}_2$

Đáp án nguồn (trang 5, Phần II Câu 4): ĐSSĐ.

[Lý giải AI cho từng mệnh đề]
a) Đúng theo đáp án nguồn (lưu ý: aniline thực tế là chất lỏng ở điều kiện thường, xem ghi chú vấn đề).
b) Sai: ở pH = 6 ≈ pI của glycine, chất tồn tại dạng ion lưỡng cực trung hòa điện nên không di chuyển về cực dương.
c) Sai: phenol có tính acid yếu, không có tính base; dung dịch làm quỳ tím hóa đỏ.
d) Đúng: glutamic acid có cả nhóm -NH${}_2$ và -COOH nên là hợp chất lưỡng tính.
a) [Lý giải AI] Theo đáp án nguồn, mệnh đề này được coi là Đúng. Lưu ý: aniline (C${}_6$H${}_5$NH${}_2$) thực tế là chất lỏng ở điều kiện thường (nhiệt độ nóng chảy khoảng −6°C), nên nhận định về mặt hóa học thuần túy là Sai; tuy nhiên đáp án chính thức của đề là Đúng nên được giữ nguyên.
b) [Lý giải AI] Sai. Glycine có điểm đẳng điện pI ≈ 6,0. Ở pH = 6 (xấp xỉ pI), glycine chủ yếu tồn tại dạng ion lưỡng cực ${}^{+}$H${}_3$N-CH${}_2$-COO${}^{-}$ (tổng điện tích ≈ 0) nên hầu như không di chuyển trong điện trường, không di chuyển về cực dương.
c) [Lý giải AI] Sai. Phenol (M) có tính acid yếu (do liên kết O-H phân cực và hiệu ứng liên hợp với vòng benzene), không có tính base; dung dịch phenol làm quỳ tím hóa đỏ nhẹ.
d) [Lý giải AI] Đúng. Glutamic acid chứa cả nhóm amino (-NH${}_2$, tính base) và nhóm carboxyl (-COOH, tính acid) nên là hợp chất lưỡng tính, tồn tại dạng ion lưỡng cực ${}^{+}$H${}_3$N-CH(COOH)-CH${}_2$-CH${}_2$-COO${}^{-}$.

(AI giải đề cho tôi)
Glycine có công thức $H_{2}N-C{H}_2-COOH$ hay $C_2{H}_{5}N{O}_2$, khối lượng phân tử $M=2\cdot 12+5\cdot 1+14+2\cdot 16=75$ g/mol. Phần trăm khối lượng nitrogen: $\%N=\frac{14}{75}\cdot 100\%\approx 18,67\%\approx 18,7\%$. Vậy $a=18,7$, khớp với đáp án nguồn (18,7).

Chọn C.

Chọn C

$n_X=2n_{N_2}=0,1$

Số C $=n_{C{O}_2}/n_X=4$

Số H $=2n_{H_{2}O}/n_X=9$

$\to X$ là $C_4{H}_{9}N{O}_2$

Chọn A

Chọn B

$n_N=n_{N{H}_2}=n_{HCl}=0,03$

$\to m_N=0,42\to m_O=1,6$ và $n_O=0,1$

$n_{C{O}_2}=a$ & $n_{H_{2}O}=b$

$m_X=12a+2b+0,42+1,6=3,83$

Bảo toàn O $\to 2a+b=0,1+0,1425.2$

Giải hệ $\to a=0,13$

$\to m_{CaC{O}_3}=13$ gam

(AI giải đề cho tôi)
Chất X có công thức $H_{2}N-CH(C{H}_3)COOH$ là axit 2-aminopropanoic, có gốc $-C{H}_3$ gắn vào carbon alpha, tức axit alpha-aminopropionic, tên thông dụng là alanin. So sánh: glyxin là $H_{2}NC{H}_{2}COOH$ (không có gốc $C{H}_3$), valin có gốc isopropyl phức tạp hơn, lysin có thêm nhóm $-N{H}_2$ ở mạch. Đáp án khớp với đáp án nguồn (46B).

(AI giải đề cho tôi)
Axit amin làm quỳ tím chuyển xanh phải có tính bazơ, tức chứa nhiều nhóm -NH2 hơn nhóm -COOH. Lysin có 2 nhóm -NH2 và 1 nhóm -COOH nên dung dịch có tính bazơ, làm quỳ tím hóa xanh. Alanin và glyxin (1 -NH2, 1 -COOH) trung tính; axit glutamic (2 -COOH, 1 -NH2) có tính axit. Đáp án khớp với đáp án nguồn (51B).

(AI giải đề cho tôi)
Axit glutamic có công thức HOOC-CH(NH2)-CH2-CH2-COOH (C5H9NO4). Đếm số nguyên tử cacbon: 2 cacbon trong hai nhóm -COOH và 3 cacbon trong mạch (1 cacbon alpha gắn nhóm NH2 và 2 nhóm -CH2-), tổng cộng 5 nguyên tử cacbon. Đáp án trùng với đáp án nguồn (Câu 57 - A).

Alanin có công thức H${}_2$N-C${}_2$H${}_4$-COOH

Công thức của Lysin là (H${}_2$N)${}_2$-C${}_5$H${}_9$-COOH

Đơn chất

$\to \{\begin{array}{l}COO\\ N{H}_3:0,16\\ \stackrel{\text{BTNT}\_O}{\to }C{H}_2:0,28\end{array}\to n_{COO}=0,1\to a=0,1$

(a) Đúng, tại pH = 6,0, Val tồn tại dạng ion lưỡng cực nên không di chuyển, Glu tồn tại dạng anion nên di chuyển về cực dương; Lys tồn tại dạng cation nên di chuyển về cực âm.
(b) Sai, tại pH = 1 < pI cả 3 amino acid nên cả 3 amino acid đều tồn tại ở dạng cation và di chuyển về cực âm.
(c) Đúng, tại pH = 9,7, Lys tồn tại dạng ion lưỡng cực nên không di chuyển, Glu và Val tồn tại dạng anion nên di chuyển về cực dương.
(d) Sai, tại pH = 13 > pI cả 3 amino acid nên cả 3 amino acid đều tồn tại ở dạng anion và di chuyển về cực dương.

(AI giải đề cho tôi)
Saccarozơ (đisaccarit), Gly-Ala (dipeptit) và tristearin (triglixerit) đều thủy phân được. Glyxin là axit amin đơn giản nhất, không có liên kết peptit hay nhóm este, nên không tham gia phản ứng thủy phân. Đáp án D, khớp với đáp án nguồn (52D).

H${}_2$N-CH(CH${}_3$)-COOH + HCl → ClH${}_3$N-CH(CH${}_3$)-COOH → n${}_{AlaHCl}$ = n${}_{Ala}$ = 0,1 → m${}_{AlaHCl}$ = 12,55 gam