Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Cấu tạo, danh pháp và điều chế ester (Hóa học Lớp 12)

(AI giải đề cho tôi)
Xét 4 este: etyl axetat (CH3COOC2H5), propyl axetat (CH3COOC3H7), metyl propionat (C2H5COOCH3) đều là este no, không có liên kết đôi C=C nên không trùng hợp được. Chỉ có metyl metacrylat (CH2=C(CH3)-COOCH3) chứa liên kết đôi C=C nên tham gia phản ứng trùng hợp tạo polime (thuộc loại PMMA - plexiglass). Vậy chỉ có 1 este trùng hợp được, đáp án D. Khớp với đáp án nguồn (câu 22: D).

(AI giải đề cho tôi)
Este no, đơn chức mạch hở có dạng $C_x{H}_{2x}{O}_2$: đốt cháy cho $n_{C{O}_2}=x$ và $n_{H_{2}O}=\frac{2x}{2}=x$, nên cần este có công thức $C_x{H}_{2x}{O}_2$. Xét các đáp án: A. HCOOC${}_2$H${}_3$ = $C_3{H}_4{O}_2$ (vinyl fomat, không no) → $n_{C{O}_2}=3\ne n_{H_{2}O}=2$. B. CH${}_3$COOC${}_3$H${}_5$ = $C_5{H}_8{O}_2$ → $5\ne 4$. C. C${}_2$H${}_3$COOCH${}_3$ = $C_4{H}_6{O}_2$ → $4\ne 3$. D. CH${}_3$COOCH${}_3$ = $C_3{H}_6{O}_2$ → $n_{C{O}_2}=3=n_{H_{2}O}=3$, thỏa mãn. Khớp với đáp án nguồn (Câu 17: D).

(AI giải đề cho tôi)
Thí nghiệm: đun nóng hỗn hợp dung dịch X (axit + ancol với H2SO4 đặc làm xúc tác) theo kiểu chưng cất, sản phẩm hữu cơ Y ngưng tụ trong nước đá — đây là thí nghiệm điều chế este (etyl axetat) từ axit axetic và etanol. Phản ứng: $C{H}_{3}COOH+C_2{H}_{5}OH\underset{H_{2}S{O}_4đặc,t^0}{\rightleftharpoons }C{H}_{3}COO{C}_2{H}_5+H_{2}O$. Các phương án A, C là phản ứng trung hòa tạo muối tan (không thu được chất hữu cơ bằng chưng cất như vậy), D là phản ứng của glucozơ với Cu(OH)2 không đúng với sơ đồ. Đáp án khớp với đáp án nguồn (28 = B).

(AI giải đề cho tôi)
Este có mùi chuối chín là isoamyl axetat (CH3COOCH2CH2CH(CH3)2). Các este khác: etyl butirat có mùi dứa (thơm), etyl fomat có mùi rum, benzyl axetat có mùi hoa nhài. Đáp án nguồn (D) khớp với kết quả giải độc lập.

(AI giải đề cho tôi)
Đốt cháy Y: $n_{C{O}_2}:n_{H_{2}O}=3:2$ nên C : H = 3 : 4, đặt Y = $C_x{H}_{\frac{4x}{3}}{O}_z$. Từ dữ liệu: $\frac{x+\frac{y}{4}-\frac{z}{2}}{12x+y+16z}=\frac{0,825}{24}=\frac{11}{320}$. Thay $y=\frac{4x}{3}$ ta được $280x=336z\Rightarrow z=\frac{5x}{6}$. Vậy tỉ lệ C : H : O = 6 : 8 : 5, Y có công thức phân tử $C_6{H}_8{O}_5$ (M = 160, $n_Y=0,15$ mol; O2 cần = 6 + 2 − 2,5 = 5,5 mol → 0,15 × 5,5 = 0,825 mol ✓). Y mạch hở, DBE = 6 − 8/2 + 1 = 3 nên Y là monoeste mạch hở của axit maleic (hoặc fumaric) với etylen glicol: $HOOC-CH=CH-COO-C{H}_{2}C{H}_{2}OH$ (công thức đơn giản nhất trùng công thức phân tử).
Xét các nhận định:
(1) SAI: X là axit maleic/fumaric ($C_4{H}_4{O}_4$) chỉ chứa 1 liên kết C=C nên phản ứng với $H_2$ theo tỉ lệ 1 : 1, không phải 1 : 2.
(2) SAI: Công thức cấu tạo của Y ($HOOC-CH=CH-COO-C{H}_{2}C{H}_{2}OH$) không có nhóm $-C{H}_3$.
(3) SAI: Y có công thức phân tử $C_6{H}_8{O}_5$, không phải $C_6{H}_8{O}_4$.
(4) ĐÚNG: Y có 2 đồng phân thỏa mãn (monoeste cis – maleat và trans – fumarat của 2-hydroxyethyl).
(5) ĐÚNG: Y có 1 nhóm $-COOH$ và 1 nhóm $-OH$; mỗi nhóm giải phóng 0,5 mol $H_2$ nên a mol Y + Na dư thu được $\frac{a}{2}+\frac{a}{2}=a$ mol $H_2$.
Số nhận định không đúng: (1), (2), (3) → 3 nhận định → chọn B.

(AI giải đề cho tôi)
Etyl fomat là este của ancol etylic (C2H5OH) và axit fomic (HCOOH), có công thức phân tử HCOOC2H5 (C3H6O2). Đếm số nguyên tử cacbon: 1 (trong nhóm HCOO-) + 2 (trong nhóm C2H5) = 3. Vậy đáp án là A, trùng với đáp án nguồn (Câu 37: A).

(AI giải đề cho tôi)
X phản ứng với AgNO3/NH3 (có nhóm -CHO) và phản ứng với NaOH (este hoặc axit), nhưng không làm quỳ tím đổi màu (không phải axit). Metyl fomat HCOOCH3 thỏa mãn: có gốc fomat HCOO- nên tráng bạc, thủy phân trong NaOH, và là este trung tính không đổi màu quỳ. Axit fomic và axit axetic làm quỳ đỏ; etyl axetat không tráng bạc. Đáp án A, khớp đáp án nguồn (Câu 66: A).

(AI giải đề cho tôi)
Este HCOOCH${}_3$ tạo bởi axit fomic (HCOOH) và metanol (CH${}_3$OH), nên tên gọi là metyl fomat. Đáp án B trùng với bảng đáp án (Câu 67: B).

(AI giải đề cho tôi)
Etyl axetat là este tạo bởi axit axetic (CH${}_3$COOH) và ancol etylic (C${}_2$H${}_5$OH), có công thức CH${}_3$COOCH${}_2$CH${}_3$ (CH${}_3$COOC${}_2$H${}_5$). Kiểm tra các phương án: A là metyl axetat (CH${}_3$COOCH${}_3$); B là etyl axetat; C là axit axetic; D là metyl propionat (CH${}_3$CH${}_2$COOCH${}_3$). Đáp án khớp với đáp án nguồn (Câu 3: B).

(AI giải đề cho tôi)
Phản ứng este hoá là phản ứng giữa axit cacboxylic với ancol tạo ra este và nước, có axit đặc làm xúc tác và phản ứng thuận nghịch. A là phản ứng xà phòng hoá (thủy phân este trong môi trường kiềm); B là phản ứng thủy phân este trong môi trường axit; C là phản ứng cháy; D là phản ứng giữa CH${}_3$COOH và C${}_2$H${}_5$OH với H${}_2$SO${}_4$ đặc, t° tạo CH${}_3$COOC${}_2$H${}_5$ và H${}_2$O — đây chính là phản ứng este hoá. Đáp án khớp với đáp án nguồn (D).

a) Sai. $n_{salicylicacid}=\frac{13,8}{138}=0,1$ (mol); $m_{C{H}_{3}OH}=20.0,79=15,8$ (gam); $n_{C{H}_{3}OH}=\frac{15,8}{32}=0,494$ (mol); $n_{methylsalicylate}=\frac{11,4}{152}=0,075$ (mol). Hiệu suất phản ứng: $H=\frac{0,075}{0,1}.100=75\%$
b) Đúng.
c) Đúng.
d) Đúng.

Đáp số: 43,2
Methyl acetate có CTCT: $C{H}_{3}COOC{H}_3$
$\%O=\frac{32.100}{74}=43,24\%$

(AI giải đề cho tôi)
Ethyl propionate là ester tạo từ acid propionic (C2H5COOH) và ethanol (C2H5OH), nên công thức là C2H5COOC2H5. Đáp án nguồn (Mã đề 302, câu 5) là D, khớp với kết quả giải độc lập.

a) Đúng. $n_{salicylicacid}=\frac{13,8}{138}=0,1$ (mol); $m_{C{H}_{3}OH}=20.0,79=15,8$ (gam); $n_{C{H}_{3}OH}=\frac{15,8}{32}=0,494$ (mol); $n_{methylsalicylate}=\frac{11,4}{152}=0,075$ (mol). Hiệu suất phản ứng: $H=\frac{0,075}{0,1}.100=75\%$
b) Sai vì phản ứng (1) là phản ứng ester hoá.
c) Đúng.
d) Sai vì 1 mol methyl salicylate tác dụng tối đa với 2 mol NaOH trong dung dịch.
a) Đúng. $n_{salicylicacid}=\frac{13,8}{138}=0,1$ (mol); $m_{C{H}_{3}OH}=20.0,79=15,8$ (gam); $n_{C{H}_{3}OH}=\frac{15,8}{32}=0,494$ (mol); $n_{methylsalicylate}=\frac{11,4}{152}=0,075$ (mol). Hiệu suất phản ứng: $H=\frac{0,075}{0,1}.100=75\%$
b) Sai vì phản ứng (1) là phản ứng ester hoá.
c) Đúng.
d) Sai vì 1 mol methyl salicylate tác dụng tối đa với 2 mol NaOH trong dung dịch.

Methyl acetate có CTCT: CH${}_3$COOCH${}_3$
%H= $\frac{6.100}{74}=$ 8,11%

(AI giải đề cho tôi)
Ethyl acetate là ester tạo bởi acid acetic (CH${}_3$COOH) và ethanol (C${}_2$H${}_5$OH), có công thức cấu tạo CH${}_3$COOC${}_2$H${}_5$ (CH${}_3$COOCH${}_2$CH${}_3$). Phản ứng điều chế: CH${}_3$COOH + C${}_2$H${}_5$OH $ightleftharpoons$ CH${}_3$COOC${}_2$H${}_5$ + H${}_2$O (xúc tác H${}_2$SO${}_4$ đặc). Kiểm tra các phương án: A là ethyl formate (HCOOC${}_2$H${}_5$); B là methyl propionate (C${}_2$H${}_5$COOCH${}_3$); D là methyl acetate (CH${}_3$COOCH${}_3$). Chỉ phương án C đúng, khớp với đáp án nguồn (Mã đề 301, câu 8 = C).

Ester isoamyl acetate có mùi thơm của chuối chín.

Chọn C. A. Đúng, etyl fomat HCOOC${}_2$H${}_5$ hay C${}_2$H${}_5$-O-CHO có nhóm chức andehit nên có tráng bạc. B. Đúng, metyl acrylat (CH${}_2$=CH-COOCH${}_3$) có C=C nên tham gia phản ứng cộng Br${}_2$ trong dung dịch. C. Sai, phân tử metyl metacrylat (CH${}_2$=C(CH${}_3$)-COOCH${}_3$) có 2 liên kết $\pi$ trong phân tử, gồm 1C=C và 1C=O. D. Đúng.

Chọn D. X là este đơn chức và $n_X:n_{KOH}=1:2$ nên X là este của phenol. Sản phẩm không tráng bạc nên không có gốc HCOO${}^{-}$. Các cấu tạo phù hợp của X: CH${}_3$COOC${}_6$H${}_4$CH${}_3$ (o, m, p); CH${}_3$CH${}_2$COOC${}_6$H${}_5$

Chọn B. $n_{C{H}_{3}COOHphảnứng}=n_{C{H}_{3}COO{C}_2{H}_5}=0,15$. $\to n_{C{H}_{3}COOHbanđ\grave{\hat{a}}u}=\frac{0,15}{60\%}=0,25$. $\to m_{C{H}_{3}COOHbanđ\grave{\hat{a}}u}=15$ gam