Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: GTLN/GTNN và tối ưu (Toán học Lớp 12)
Tuyển tập 2.357 câu hỏi thuộc chuyên đề GTLN/GTNN và tối ưu (Giải tích – Toán học Lớp 12) trích từ ngân hàng đề thi chính thức và đề thi thử các trường THPT trên toàn quốc. Chọn trực tiếp đáp án A, B, C, D bên dưới để kiểm tra kết quả và xem hướng dẫn giải chi tiết từng bước.
Dấu hiệu & kiến thức trọng tâm:max/min trên miềnchi phí/lợi nhuận tối ưu
(AI giải đề cho tôi) Ta có f′(x)=4x3−20x=4x(x2−5), f′(x)=0⇒x=0 hoặc x=±5. Trên đoạn [−1;2] chỉ có x=0 thuộc đoạn. Tính: f(−1)=1−10+2=−7; f(0)=2; f(2)=16−40+2=−22. So sánh: giá trị nhỏ nhất là −22 tại x=2. Vậy đáp án C.
(AI giải đề cho tôi) Hàm số y=x−1x2+3 liên tục trên [2;4]. Ta có y′=(x−1)2(2x)(x−1)−(x2+3)=(x−1)2x2−2x−3=(x−1)2(x−3)(x+1). Trên [2;4], y′=0 khi x=3; y′<0 với x∈[2;3) và y′>0 với x∈(3;4]. Tính: y(2)=17=7, y(3)=212=6, y(4)=319. Vậy [2;4]miny=6 tại x=3, đáp án C.
(AI giải đề cho tôi) Xét y=x2+x2 trên [21;2]. Ta có y′=2x−x22=x22(x3−1). Trên đoạn đã cho, x>0 nên y′=0⇔x=1. Tính giá trị tại các điểm: y(21)=41+4=417; y(1)=1+2=3; y(2)=4+1=5. So sánh: giá trị nhỏ nhất là m=3 tại x=1. Vậy đáp án B.
(AI giải đề cho tôi) Hàm số y=x−33x−1 xác định trên [0;2] vì x=3∈/[0;2]. Ta có y′=(x−3)23(x−3)−(3x−1)=(x−3)2−8<0 với mọi x=3, nên hàm số nghịch biến trên [0;2]. Do đó M=y(0)=−3−1=31 và y(2)=−15=−5 là giá trị nhỏ nhất. Vậy M=31, chọn đáp án A.
(AI giải đề cho tôi) Hàm y=xlnx xác định trên [2;3]. Ta có y′=x21−lnx. Trên [2;3] thì lnx>1 nên y′<0... kiểm tra lại: với x∈[2;3], lnx∈[ln2;ln3]≈[0.693;1.099]. Tại x=e≈2.718 thì y′=0; với x<e thì y′>0, với x>e thì y′<0. Vậy hàm số đồng biến trên [2;e] và nghịch biến trên [e;3], đạt giá trị lớn nhất tại x=e với y(e)=e1. Do đó giá trị nhỏ nhất đạt tại một trong hai đầu mút: y(2)=2ln2≈0.3466, y(3)=3ln3≈0.3662. So sánh: 2ln2<3ln3 (vì 3ln2≈2.079<2ln3≈2.197). Vậy [2;3]miny=2ln2, chọn đáp án A.
(AI giải đề cho tôi) Xét y=3x+x24 trên (0;+∞). Ta có y′=3−x38. Cho y′=0⇒x3=38⇒x=332. Với 0<x<332 thì y′<0, với x>332 thì y′>0, nên hàm số đạt giá trị nhỏ nhất tại x=332. Khi đó y=3⋅332+(332)24=336+4⋅432/3=2⋅32/3+32/3=3⋅32/3=339. Vậy (0;+∞)miny=339, chọn đáp án C.
(AI giải đề cho tôi) Tập xác định: 4−x≥0⇔x≤4, tức D=(−∞;4]. Hàm số y=4−x+3 nghịch biến trên (−∞;4] vì y′=−24−x1<0 với mọi x<4. Do đó giá trị nhỏ nhất đạt tại x=4: y(4)=0+3=3. Vậy đáp án D.
(AI giải đề cho tôi) Hàm số xác định trên ℝ. Ta có y' = (5−x)/(x²+5)^{3/2}, nên y'>0 khi x<5 và y'<0 khi x>5: hàm đồng biến trên (−∞;5) và nghịch biến trên (5;+∞), đạt giá trị lớn nhất tại x=5 với max y = 6/√30. Vì hàm đồng biến trên (−∞;5) và lim_{x→−∞} y = −1 (không đạt tới), hàm số không có giá trị nhỏ nhất. Vậy hàm có giá trị lớn nhất nhưng không có giá trị nhỏ nhất.
(AI giải đề cho tôi) Đặt t=cosx∈[−1;1], hàm số f(t)=2t−34t3. Có f′(t)=2−4t2=0⇒t=±22. Tính: f(1)=32, f(−1)=−32, f(22)=2−32=322, f(−22)=−322. Vậy [0;π]maxy=322, đạt được khi cosx=22 (tức x=4π). Đáp án C.
(AI giải đề cho tôi) Ta có f′(x)=2xe2x+2(x2−2)e2x=2e2x(x2+x−2)=2e2x(x+2)(x−1). Trên đoạn [−1;2], f′(x)=0 khi x=1 (nghiệm x=−2 không thuộc đoạn). Với x∈[−1;1) thì f′<0, với x∈(1;2] thì f′>0, nên x=1 là điểm cực tiểu. Tính giá trị: f(−1)=(1−2)e−2=−e−2≈−0,135; f(1)=(1−2)e2=−e2≈−7,389; f(2)=(4−2)e4=2e4≈109,2. Vậy min[−1;2]f(x)=−e2, đạt tại x=1. Đáp án B.
(AI giải đề cho tôi) Đặt t=2x, với x∈[−1;0] thì t∈[21;1]. Khi đó y=2t−34t3. Xét f(t)=2t−34t3 trên [21;1]: f′(t)=2−4t2=0⇒t=21. Tính giá trị: f(21)=1−34⋅81=65; f(21)=2−34⋅221=2−32=322≈0,943; f(1)=2−34=32≈0,667. Vậy giá trị nhỏ nhất là min{65,322,32}=32, đạt tại x=0. Đáp án D.
Một doanh nghiệp dự kiến lợi nhuận khi sản xuất x sản phẩm (0≤x≤300) được cho bởi hàm số y=−x3+300x2 (đơn vị: đồng) và được minh họa bằng đồ thị ở hình bên dưới.
Cần sản xuất bao nhiêu sản phẩm để doanh nghiệp thu được lợi nhuận cao nhất?
(AI giải đề cho tôi) Xét hàm lợi nhuận y=−x3+300x2 trên đoạn [0;300]. Ta có y′=−3x2+600x=−3x(x−200), nên y′=0 khi x=0 hoặc x=200. Trên (0;200) có y′>0, trên (200;300) có y′<0, do đó hàm số đạt giá trị lớn nhất trên đoạn tại x=200 với y(200)=−8000000+12000000=4000000 đồng, phù hợp với đồ thị minh họa (đỉnh tại x=200, giá trị 4000000). Vậy cần sản xuất 200 sản phẩm để lợi nhuận cao nhất. Lưu ý 4000000 là giá trị lợi nhuận lớn nhất, không phải số sản phẩm cần sản xuất.
Một vật chuyển động theo quy luật s=−21t3+3t2+20 với t (giây) là khoảng thời gian tính từ khi vật bắt đầu chuyển động và s (mét) là quãng đường vật di chuyển được trong khoảng thời gian đó. Hỏi từ khi vật bắt đầu chuyển động, đến thời điểm nào vật đạt vận tốc lớn nhất
(AI giải đề cho tôi) Vận tốc là v(t)=s′(t)=−23t2+6t, với t≥0. Đây là hàm bậc hai có đồ thị parabol hướng xuống, đạt giá trị lớn nhất tại t=−2⋅(−3/2)6=2 (giây). Khi đó v(2)=−23⋅4+12=6 (m/s) là vận tốc lớn nhất. Vậy vật đạt vận tốc lớn nhất tại thời điểm t=2 giây, tương ứng đáp án B.
(AI giải đề cho tôi) a) y′=6x2+6x=6x(x+1)=0⇒x=0,x=−1. Tính f(−2)=−16+12−1=−5; f(−1)=0; f(0)=−1; f(1)=4. Vậy min[−2;1]y=−5 tại x=−2: khẳng định Đúng. b) y′=12x2−24x+9=3(2x−1)(2x−3)=0⇒x=21 (thuộc [0;1]), x=23 (ngoại lai). Tính f(0)=0; f(21)=21−3+29=2; f(1)=4−12+9=1. Vậy hàm đạt GTLN trên [0;1] tại x=21, không phải x=2 (ngoài đoạn): khẳng định Sai. c) Hàm y=4x−x2 có tập xác định [0;4], y2=4x−x2=4−(x−2)2∈[0;4] nên 0≤y≤2. GTNN bằng 0 (tại x=0 hoặc x=4), GTLN bằng 2: khẳng định Sai. d) Trên (0;+∞), y=x+x4≥4 (AM-GM), đạt tại x=2; khi x→0+ hoặc x→+∞ thì y→+∞, nên hàm số không có GTLN: khẳng định Đúng. a) (AI giải đề cho tôi) y′=6x(x+1)=0⇒x=0,−1; so sánh f(−2)=−5,f(−1)=0,f(0)=−1,f(1)=4 nên GTNN trên [−2;1] là −5. Đúng. b) (AI giải đề cho tôi) Trên [0;1], điểm duy nhất cho GTLN là x=21 với f=2; x=2 không thuộc đoạn nên khẳng định Sai. c) (AI giải đề cho tôi) TXĐ [0;4], 0≤4x−x2≤2; GTNN là 0 chứ không phải 4. Sai. d) (AI giải đề cho tôi) y=x+x4≥4 với min tại x=2, và y→+∞ khi x→0+ hoặc x→+∞, nên không có GTLN trên (0;+∞). Đúng.
(AI giải đề cho tôi) Ta có f′(x)=(x−3)(x+3)(x−1)2. Xét dấu: f′(x)<0 khi x<−3; f′(x)>0 khi x>−3 (vì (x−1)2≥0 và (x−3)(x+3)>0 khi x>3, <0 khi −3<x<3, nhưng dấu của f′ trên (−3;1) và (1;3) đều dương do (x−1)2>0 và (x+3)>0). Vậy f nghịch biến trên (−∞;−3) và đồng biến trên (−3;+∞); f đạt cực tiểu (cũng là GTNN trên R) tại x=−3, không có GTLN trên R.
a) Trên đoạn [−3;3], f đồng biến nên GTLN là f(3), không phải f(−3). → Sai.
b) f đồng biến trên (−3;+∞) và f(x)→+∞ khi x→+∞ (vì f tăng lên vô hạn), nên hàm số không có GTLN trên R. → Sai.
c) g(x)=f(−2x+3), với x∈[0;3] thì t=−2x+3∈[−3;3]. Trên [−3;3], f đồng biến nên g nghịch biến theo x (vì −2x+3 giảm). GTNN của g đạt khi t=−3, tức x=3: g(3)=f(−3). → Đúng.
d) h(x)=f(−x+5), với x∈[0;8] thì t=−x+5∈[−3;5]. Vì f đồng biến trên [−3;5] và −x+5 nghịch biến, h nghịch biến trên [0;8]. Do đó GTLN của h trên [0;8] là h(0)=f(5), còn h(8)=f(−3) là GTNN. Điều kiện h(0)+h(4)=h(2)+h(8) (tức f(5)+f(1)=f(3)+f(−3)) không làm thay đổi tính nghịch biến của h. → Sai. a) (AI giải đề cho tôi) Trên đoạn [−3;3], f đồng biến nên GTLN là f(3), không phải f(−3). b) (AI giải đề cho tôi) f đồng biến trên (−3;+∞), f(x)→+∞ khi x→+∞, nên không có GTLN trên R. c) (AI giải đề cho tôi) Với x∈[0;3], t=−2x+3∈[−3;3]; f đồng biến trên [−3;3] nên g nghịch biến, GTNN là g(3)=f(−3). d) (AI giải đề cho tôi) h(x)=f(−x+5) nghịch biến trên [0;8] (vì f đồng biến trên [−3;5]), nên GTLN là h(0)=f(5), còn h(8)=f(−3) là GTNN.
Câu 92. Để làm một cửa sổ có dạng một hình bán nguyệt và một hình chữ nhật ghép lại như hình vẽ bên dưới, người ta dùng 8 m dây thép để làm các đường viền. Gọi x,y là độ dài cạnh của khung hình chữ nhật.
(AI giải đề cho tôi) Cửa sổ gồm hình chữ nhật rộng x, cao y và nửa đường tròn đường kính x phía trên. Tổng dây thép gồm: cạnh đáy x, hai cạnh dọc 2y, thanh ngang phân cách x và cung bán nguyệt 2πx, nên 2x+2y+2πx=8.
a) Chiều dài cung bán nguyệt đường kính x là 21⋅πx=2πx → Đúng.
b) Từ 2x+2y+2πx=8 suy ra y=4−x−4πx=4−4x(4+π) → Đúng.
c) Diện tích: S=xy+8πx2=x(4−4x(4+π))+8πx2=4x−x2−8πx2=4x−(1+8π)x2=4x−x2 → Sai.
d) S′(x)=4−2(1+8π)x=0⇒x=8+π16. Khi đó y=4−8+π4(4+π)=8+π4(8+π)−4(4+π)=8+π16 → Đúng. a) (AI giải đề cho tôi) Cung bán nguyệt có đường kính x, độ dài 2πx. b) (AI giải đề cho tôi) Từ 2x+2y+2πx=8 suy ra y=4−4x(4+π). c) (AI giải đề cho tôi) S=xy+8πx2=4x−(1+8π)x2, không bằng 4x−x2. d) (AI giải đề cho tôi) S′(x)=0⇒x=8+π16, khi đó y=8+π16.
Câu 93. Có hai cây cột, một cây cao 12 m và một cây cao 28 m đứng cách nhau 30 m. Chúng được giữ bằng hai sợi dây, gắn vào một cọc duy nhất nối từ mặt đất đến đỉnh mỗi cột. Gọi x là khoảng cách từ cột cao 12 m đến cọc.
a)
Để tổng chiều dài của dây ngắn nhất thì x∈(0;30).
b)
Chiều dài sợi dây nối từ cọc đến đỉnh cột cao 28 m là 1684+x2.
(AI giải đề cho tôi) Gọi A là chân cột cao 12 m, B là chân cột cao 28 m, AB = 30 m, C là vị trí cọc với AC = x nên BC = 30 − x.
a) Tổng chiều dài dây: f(x)=144+x2+784+(30−x)2, với 0≤x≤30. Theo bất đẳng thức Minkowski (phản xạ điểm): f(x)≥(12+28)2+302=2500=50. Dấu bằng khi 12x=2830−x⇒28x=360−12x⇒x=10∈(0;30). Vậy phát biểu a) đúng.
b) Chiều dài dây từ cọc đến đỉnh cột 28 m là 282+(30−x)2=1684−60x+x2, không phải 1684+x2 → sai.
c) Tổng chiều dài dây là 144+x2+1684−60x+x2 → đúng.
d) Giá trị nhỏ nhất của tổng chiều dài dây bằng 50 m (tại x=10), không phải 48,5 m → sai. a) (AI giải đề cho tôi) f(x)=√(144+x²)+√(784+(30−x)²) ≥ √(40²+30²)=50, dấu bằng khi x/12=(30−x)/28 ⟹ x=10 ∈ (0;30). b) (AI giải đề cho tôi) Khoảng cách từ cọc đến đỉnh cột 28 m là √(28²+(30−x)²)=√(1684−60x+x²), không phải √(1684+x²). c) (AI giải đề cho tôi) Tổng chiều dài dây là √(144+x²)+√(1684−60x+x²) → đúng. d) (AI giải đề cho tôi) Giá trị nhỏ nhất là 50 m (tại x=10), không phải 48,5 m.
Câu 95. Cho một tấm nhôm hình vuông có cạnh bằng 30(cm). Người ta cắt ở bốn góc của tấm nhôm đó thành bốn hình vuông bằng nhau, mỗi hình vuông có cạnh x(cm), rồi gập tấm nhôm lại để thành cái hộp không nắp. Các phát biểu sau đúng hay sai?
[Hình cần kiểm tra lại: p22_f2]
a)
Đáy của hộp là một hình vuông có cạnh bằng 30−x(cm)
(AI giải đề cho tôi) Hộp có đáy hình vuông cạnh 30−2x (cm), chiều cao x (cm), với 0<x<15. Thể tích V(x)=x(30−2x)2. a) Sai: mỗi cạnh của tấm bị cắt đi hai đoạn dài x nên đáy có cạnh 30−2x, không phải 30−x. b) Sai: với x=3, V=3⋅(30−6)2=3⋅576=1728(cm3)=1500(cm3). c) Sai: V′(x)=(30−2x)(30−6x); trên (0;15) chỉ có nghiệm x=5, V đạt max tại x=5. Tại x=15 thì V=0. d) Đúng: Vmax=V(5)=5⋅202=2000(cm3). a) (AI giải đề cho tôi) Đáy hộp là hình vuông cạnh 30−2x (cm) vì mỗi cạnh bị cắt hai đoạn dài x, không phải 30−x. b) (AI giải đề cho tôi) Với x=3: V=3(30−6)2=3⋅576=1728(cm3)=1500(cm3). c) (AI giải đề cho tôi) V(x)=x(30−2x)2, V′(x)=(30−2x)(30−6x); trên (0;15) chỉ có nghiệm x=5 và V đạt max tại đó. Tại x=15 thì V=0. d) (AI giải đề cho tôi) Vmax=V(5)=5⋅(30−10)2=5⋅400=2000(cm3).
Câu 97. Gọi M,m lần lượt là giá trị lớn nhất và giá trị nhỏ nhất của hàm số y=sinx+13sinx+2 trên đoạn [0;2π]. Khi đó giá trị của M2+m2 bằng bao nhiêu?
(AI giải đề cho tôi) Đặt t=sinx, với x∈[0;2π] thì t∈[0;1]. Khi đó y=t+13t+2=t+13(t+1)−1=3−t+11. Hàm số này đồng biến trên [0;1] nên m=y(0)=3−1=2, M=y(1)=3−21=25. Vậy M2+m2=425+4=441=10,25.
(AI giải đề cho tôi) Hàm số y=4x−x2 xác định trên [0;4]. Ta có y2=4x−x2=4−(x−2)2≤4, dấu bằng khi x=2∈[0;4]. Do đó maxy=4=2 tại x=2. Vậy giá trị lớn nhất là 2, chọn đáp án D.
Đề thi có nhiều câu hỏi chuyên đề GTLN/GTNN và tối ưu
Luyện tập trong bối cảnh đề thi thật hoặc tải bản in PDF chuẩn A4 kèm lời giải.