Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: pH và môi trường dung dịch (Hóa học Lớp 11)

(AI giải đề cho tôi)
n(HCl)=0,01 mol; n(Ba(OH)2)=0,006 mol cho n(OH-)=0,012 mol. Sau phản ứng HCl + OH- → H2O, dư OH- = 0,002 mol trong 0,2 L → [OH-]=0,01 M → pOH=2, pH=12. Đáp án C.

Định hướng tư duy giải:
$$\frac{10^{a-7}}{10^{-a}}=10^{2a-7}$$

(AI giải đề cho tôi)
Nước cốt chanh chứa axit citric nên dung dịch có tính axit, pH < 7. Nước đường và nước muối ăn là dung dịch trung tính (pH = 7); nước vôi trong chứa Ca(OH)2 có tính bazơ (pH > 7). Đáp án khớp với nguồn: B.

pH = 2 nên $[H^{+}]=10^{-2}=0,01$M. Với HCl mạnh: $[HCl]=[H^{+}]=0,01$M.

(AI giải đề cho tôi)
X và Y tác dụng với FeSO₄: NaOH tạo kết tủa Fe(OH)₂, HNO₃ oxi hóa Fe²⁺ → {X, Y} = {HNO₃, NaOH}. Y và T phản ứng với nhau → Y là NaOH (bazơ), T là axit; do đó X = HNO₃. Z có pH thấp nhất: H₂SO₄ 1M cho [H⁺] = 2M, cao hơn HCl và HNO₃ (1M) → Z = H₂SO₄, T = HCl. Vậy X, Y, Z, T = HNO₃, NaOH, H₂SO₄, HCl, khớp đáp án C.

Định hướng tư duy giải:
• pH = 2 → 0,04V1 - 0,035V2 = 0,01(V1 + V2) → V1/V2 = 3/2

Định hướng tư duy giải
$$V=\frac{0,1:2}{0,5}=0,1$$

(AI giải đề cho tôi)
Na${}_2$CO${}_3$ là muối của axit yếu (H${}_2$CO${}_3$) và bazơ mạnh (NaOH), ion CO${}_3^{2-}$ thủy phân làm dung dịch có môi trường kiềm: CO${}_3^{2-}$ + H${}_2$O ⇌ HCO${}_3^{-}$ + OH${}^{-}$. Các dung dịch NH${}_4$Cl và Al(NO${}_3$)${}_3$ là muối của bazơ yếu nên môi trường axit; HCl là axit mạnh nên môi trường axit.

(AI giải đề cho tôi)
Khối lượng dung dịch bão hoà: 100,00 + 0,17 = 100,17 g. Thể tích dung dịch: V = 100,17/1,02 ≈ 98,206 mL ≈ 0,098206 L. Số mol Ca(OH)₂ tan: n = 0,17/74 ≈ 0,0022973 mol. Vì Ca(OH)₂ phân li hoàn toàn: Ca(OH)₂ → Ca²⁺ + 2OH⁻ nên [OH⁻] = 2 × 0,0022973 / 0,098206 ≈ 0,04678 M. pOH = −log(0,04678) ≈ 1,33, suy ra pH = 14 − 1,33 ≈ 12,7. Kết quả khớp với đáp án nguồn 12,7.

(AI giải đề cho tôi)
Câu 3 (PHẦN II) - nước mưa acid và HNO3:
a) SAI. Nước mưa acid chứa các acid như HNO3, H2SO4, không chứa ester methyl formate. Ester methyl formate (HCOOCH3) được điều chế từ acid formic (HCOOH) và methanol (CH3OH) với xúc tác H2SO4 đặc, không phải HNO3, và ester không tồn tại trong nước mưa.
b) ĐÚNG. HNO3 tan trong nước mưa phân li hoàn toàn: HNO3 → H+ + NO3−, ion NO3− là nguồn phân đạm cung cấp cho cây trồng (quá trình cố định đạm tự nhiên bởi sét đánh: N2 + O2 → 2NO; 2NO + O2 → 2NO2; 4NO2 + O2 + 2H2O → 4HNO3).
c) SAI. pH = 4 chỉ cho biết [H+] = 10^-4 M, tức nồng độ tổng các ion H+ của TẤT CẢ các acid có trong nước mưa (HNO3, H2SO4, H2CO3, acid hữu cơ,...), không thể kết luận nồng độ riêng của HNO3 là 10^-4 M. Ngoài ra H2SO4 là acid 2 nấc nên mỗi phân tử có thể cho 2 H+.
d) SAI. Dung dịch HNO3 (strong acid) có pH = 3 thì [H+] = 10^-3 M. Muốn pH = 5 thì [H+] = 10^-5 M, cần pha loãng 10^-3/10^-5 = 100 lần, không phải 20 lần. (Lưu ý: khi pha loãng acid mạnh đến nồng độ rất nhỏ ~10^-7 M phải tính thêm H+ từ nước, nhưng ở đây 100 lần là hệ quả trực tiếp của độ pha loãng; 20 lần chỉ làm pH tăng từ 3 lên khoảng 3,3.)
Kết quả khớp đáp án nguồn: a-S, b-Đ, c-S, d-S.
a) (AI giải đề cho tôi)
Nước mưa acid chứa HNO3, H2SO4 chứ không chứa ester methyl formate; ester điều chế từ acid + alcohol với xúc tác H2SO4 đặc, không phải HNO3.
b) (AI giải đề cho tôi)
HNO3 phân li cho ion NO3−, cung cấp phân đạm cho cây trồng.
c) (AI giải đề cho tôi)
pH = 4 chỉ cho [H+] tổng = 10^-4 M của tất cả các acid trong nước mưa, không phải nồng độ riêng của HNO3.
d) (AI giải đề cho tôi)
pH = 3 → [H+] = 10^-3 M; muốn pH = 5 ([H+] = 10^-5 M) cần pha loãng 100 lần, không phải 20 lần.

a) Sai, trong nước mưa không chứa ester methyl formate.
b) Đúng.
c) Sai, vì nồng độ ion H${}^{+}$ = $10^{-4}$ M, không phải nồng độ của HNO${}_3$.
d) Sai, vì cần pha loãng 100 lần.
a) Sai, trong nước mưa không chứa ester methyl formate.
b) Đúng.
c) Sai, vì nồng độ ion H${}^{+}$ = $10^{-4}$ M, không phải nồng độ của HNO${}_3$.
d) Sai, vì cần pha loãng 100 lần.

(AI giải đề cho tôi)
Phenolphtalein chuyển màu hồng trong môi trường kiềm. Trong các dung dịch, chỉ NaOH là bazơ mạnh (môi trường kiềm); NaNO3, NaCl, Na2SO4 là muối của axit mạnh và bazơ mạnh nên môi trường trung tính, không làm phenolphtalein chuyển màu.

(AI giải đề cho tôi)
HCl có pH = 1 nên $n_{HCl}=0,4\times 0,1=0,04$ mol. Trung hòa: $H^{+}+O{H}^{-}\to H_{2}O$ nên $a=n_{O{H}^{-}}=0,04$ mol. Bảo toàn điện tích: $2n_{B{a}^{2+}}+n_{N{a}^{+}}=n_{N{O}_3^{-}}+n_{O{H}^{-}}$, tức $0,02+b=0,01+0,04\Rightarrow b=0,03$ mol. Cô cạn dung dịch X, các chất rắn được sắp xếp thành: $0,01$ mol $Ba(OH{)}_2$ (từ $B{a}^{2+}$ và một phần $O{H}^{-}$), $0,01$ mol $NaN{O}_3$ (từ $N{a}^{+}$ và $N{O}_3^{-}$), còn lại $0,02$ mol $NaOH$. Khối lượng rắn: $m=0,01\times 171+0,01\times 85+0,02\times 40=1,71+0,85+0,80=3,36$ gam. Kiểm tra bảo toàn: $B{a}^{2+}$: 0,01 ✓; $N{a}^{+}$: 0,01+0,02 = 0,03 ✓; $O{H}^{-}$: 0,02+0,02 = 0,04 ✓; $N{O}_3^{-}$: 0,01 ✓. Vậy chọn C.

(AI giải đề cho tôi)
HNO3 và H2SO4 là axit (pH < 7); KCl là muối của axit mạnh và bazơ mạnh, dung dịch trung tính (pH = 7); Ba(OH)2 là bazơ mạnh, phân li hoàn toàn tạo OH-, nên dung dịch có pH > 7. Đáp án D, khớp với đáp án nguồn (51D).

(AI giải đề cho tôi)
CH${}_3$COOH là axit yếu phân li một phần tạo H${}^{+}$ nên pH < 7. NaOH và NH${}_3$ cho dung dịch bazơ (pH > 7), NaCl là muối trung hòa (pH = 7). Khớp đáp án nguồn: C.

(AI giải đề cho tôi)
HCl là axit mạnh, phân li hoàn toàn tạo H+ nên dung dịch có pH < 7. K2SO4 và NaCl là muối của axit mạnh và bazơ mạnh (pH = 7); KOH là bazơ mạnh (pH > 7). Khớp đáp án nguồn: C.

(AI giải đề cho tôi)
KOH là bazơ mạnh, phân li hoàn toàn tạo OH⁻ nên dung dịch có pH > 7. NaNO₃ và KCl là muối của axit mạnh với bazơ mạnh nên dung dịch trung tính (pH = 7); H₂SO₄ là axit mạnh nên pH < 7. Đáp án khớp với đáp án nguồn (53C).

(AI giải đề cho tôi)
KOH là bazơ mạnh, phân li hoàn toàn tạo OH⁻ nên dung dịch có pH > 7. NaNO₃ và KCl là muối của axit mạnh với bazơ mạnh nên pH = 7; H₂SO₄ là axit mạnh nên pH < 7. Đáp án C, khớp với đáp án nguồn.

(AI giải đề cho tôi)
Quỳ tím chuyển màu đỏ trong môi trường axit. Xét các dung dịch: $C_2{H}_{5}OH$ (ancol, trung tính), NaCl (muối của axit mạnh và bazơ mạnh, trung tính), KOH (bazơ mạnh, làm quỳ hóa xanh), còn $H_{2}S{O}_4$ là axit mạnh làm quỳ tím chuyển thành màu đỏ. Vậy đáp án là C, trùng với đáp án nguồn (41.C).

(AI giải đề cho tôi)
Quỳ tím chuyển màu xanh trong môi trường bazơ. HCl và H2SO4 loãng là axit (quỳ hóa đỏ), NaCl là muối trung tính (quỳ không đổi màu). Ba(OH)2 là bazơ mạnh, phân li hoàn toàn sinh ra ion OH-, làm quỳ tím chuyển màu xanh. Đáp án khớp với đáp án tham khảo 51C.