Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Phosphorus và hợp chất (Hóa học Lớp 11)

(AI giải đề cho tôi)
Số mol: X chứa 0,1 mol K${}_2$HPO${}_4$ và 0,1 mol NaH${}_2$PO${}_4$; Y chứa 0,2 mol Na${}_3$PO${}_4$ và 0,2 mol NaOH.

Các phản ứng (theo thứ tự):
1) NaH${}_2$PO${}_4$ + Na${}_3$PO${}_4$ → 2Na${}_2$HPO${}_4$: tiêu 0,1 mol mỗi chất, còn Na${}_3$PO${}_4$ 0,1 mol, sinh ra 0,2 mol Na${}_2$HPO${}_4$.
2) Na${}_2$HPO${}_4$ + NaOH → Na${}_3$PO${}_4$ + H${}_2$O: NaOH 0,2 mol phản ứng vừa đủ với 0,2 mol Na${}_2$HPO${}_4$, sinh thêm 0,2 mol Na${}_3$PO${}_4$.

K${}_2$HPO${}_4$ không phản ứng (không có NaOH dư). Dung dịch E chứa 0,3 mol Na${}_3$PO${}_4$ và 0,1 mol K${}_2$HPO${}_4$.

Khối lượng chất rắn khan:
$$m=0,3\times 164+0,1\times 174=49,2+17,4=66,6\text{ gam}.$$

Vậy m = 66,6 gam, đáp án B (khớp với đáp án nguồn 32-B).

(AI giải đề cho tôi)
Chất bột màu đỏ quét lên phía ngoài vỏ bao diêm là photpho đỏ (dạng allotrop của photpho, màu đỏ, dễ bén lửa khi ma sát). Đá vôi và kali nitrat màu trắng, lưu huỳnh màu vàng. Đáp án khớp với đáp án nguồn (6-D).

$$2<\frac{n_{KOH}}{n_{H_{3}P{O}_4}}=\frac{2,5a}{a}=2,5<3$$

Tạo 2 muối: K${}_2$HPO${}_4$ và K${}_3$PO${}_4$
$H_{3}P{O}_4+2KOH\to K_{2}HP{O}_4+2H_{2}O$
$H_{3}P{O}_4+3KOH\to K_{3}P{O}_4+3H_{2}O$

Đáp án D.

D sai, quặng photphorit có thành phần chính là Ca${}_3$(PO${}_4$)${}_2$.

• Muối đihidrophat của các kim loại đều dễ tan trong nước.

• Muối hidrophat và photphat trung hòa của các kim loại trừ của natri, kali và amoni đều không tan hoặc ít tan trong nước.

(AI giải đề cho tôi)
Ở điều kiện thường: NO2 là khí (không màu NO2 màu nâu đỏ, khí), N2O là khí, CO2 là khí. P2O5 là chất rắn trắng (nhiệt độ nóng chảy khoảng 340°C, thăng hoa ở nhiệt độ cao). Vậy oxit ở điều kiện thường là chất rắn là P2O5. Đáp án khớp với bảng đáp án nguồn (Câu 62: D).

A. $AgN{O}_3+HCl\to HN{O}_3+AgCl\downarrow$ (trắng)
B. $3AgN{O}_3+H_{3}P{O}_4\to 3HN{O}_3+A{g}_{3}P{O}_4\downarrow$. Nhưng sau đó, $A{g}_{3}P{O}_4\downarrow$ tan trong axit $HN{O}_3$.
C. $2AgN{O}_3+H_{2}S\to 2HN{O}_3+A{g}_{2}S\downarrow$ (đen)
D. $AgN{O}_3+HBr\to HN{O}_3+AgBr\downarrow$ (vàng nhạt)

(AI giải đề cho tôi)
Muối axit là muối trong đó gốc axit còn chứa nguyên tử H có khả năng thay thế bằng kim loại. $K{H}_{2}P{O}_4$ tạo từ axit $H_{3}P{O}_4$ (axit ba nấc) còn 2 nguyên tử H trong gốc $H_{2}P{O}_4^{-}$ nên là muối axit. Các chất còn lại đều là muối trung hòa: $K_{2}S{O}_4$, $K_{2}C{O}_3$, KCl không còn H trong gốc axit. Đáp án khớp với đáp án nguồn (51-A).

(AI giải đề cho tôi)
Cho dung dịch Na₃PO₄ tác dụng với dung dịch AgNO₃ xảy ra phản ứng trao đổi ion: $3AgN{O}_3+N{a}_{3}P{O}_4\to A{g}_{3}P{O}_4\downarrow +3NaN{O}_3$. Kết tủa $A{g}_{3}P{O}_4$ (bạc photphat) có màu vàng đặc trưng. Do đó đáp án là D (vàng), phù hợp với đáp án nguồn (45-D).

Chọn D.
m${}_{P_2{O}_5}$ = 56,8\%.10 = 5,68 tấn ⇒ n${}_{P_2{O}_5}$ = 0,04 = n${}_{Ca(H_{2}P{O}_4{)}_2}$ (bảo toàn P)
Giai đoạn 2: Ca₃(PO₄)₂ + 4H₃PO₄ → 3Ca(H₂PO₄)₂
4/75 ← 0,04
Giai đoạn 1: Ca₃(PO₄)₂ + 3H₂SO₄ + 6H₂O → 2H₃PO₄ + 3CaSO₄.2H₂O↓
0,08 ← 4/75
$$m_{H_{2}S{O}_4}=\frac{0,08.98}{70\%}=11,2\text{ taˆˊn}$$

(AI giải đề cho tôi)
Đốt photpho trong khí oxi dư, sản phẩm chính là P2O5 (P cháy trong oxi dư tạo oxit cao nhất): $4P+5O_2\stackrel{t^o}{\to }2P_2{O}_5$. P2O3 chỉ tạo khi thiếu oxi; PCl3 liên quan đến clo, không phải oxi; P2O không tồn tại như sản phẩm cháy. Đáp án C, khớp với đáp án đề thi (Câu 12: C).

mCa${}_3$(PO${}_4$)${}_2$ = 465.40\% = 186 tấn
Bảo toàn P → nP${}_2$O${}_5$ = nCa${}_3$(PO${}_4$)${}_2$ = 0,6
→ m phân = 0,6.142.90\%/50\% = 153,36 tấn

(AI giải đề cho tôi)
Đốt P trong oxi dư thu được X = P2O5 (P4O10 + ... tương đương P2O5, M = 142). Dung dịch Y có pH = 13 nên [OH⁻] = 0,1 M, số mol OH⁻ = 0,48 × 0,1 = 0,048 mol. P2O5 tác dụng với kiềm dư (bỏ qua thủy phân, sản phẩm muối photphat axit/metaphotphat, không tạo nước thoát ra): P2O5 + 2OH⁻ → 2PO3⁻ + H2O (hoặc tương đương tạo H2PO4⁻), OH⁻ dư nên toàn bộ P2O5 hòa tan. Vì không có chất khí hay kết tủa rời khỏi dung dịch và nước sinh ra thuộc phần dung môi, khối lượng chất tan tăng chính bằng khối lượng P2O5 hòa tan: m(P2O5) = 1,194 g → n(P2O5) = 1,194/142 = 0,008408 mol. Số mol OH⁻ cần dùng = 2 × 0,008408 = 0,0168 mol < 0,048 mol (thỏa mãn điều kiện kiềm dư). Khối lượng photpho: m = n(P) × 31 = 2 × 0,008408 × 31 = 0,5213 g ≈ 0,521 g. Vậy m = 0,521 gam.

(AI giải đề cho tôi)
P2O5 + 3H2O → 2H3PO4, nên n(H3PO4) = 0,2 mol. Tỉ lệ NaOH/H3PO4 = 0,5/0,2 = 2,5, nằm giữa 2 và 3 nên sản phẩm là hỗn hợp Na2HPO4 và Na3PO4. Gọi x, y lần lượt là số mol Na3PO4, Na2HPO4: bảo toàn P: x + y = 0,2; bảo toàn Na: 3x + 2y = 0,5. Giải hệ được x = 0,1; y = 0,1. Dung dịch chứa Na3PO4 và Na2HPO4, khớp đáp án C (đáp án đề: C).

(AI giải đề cho tôi)
Xét từng phát biểu: (A) Sai. Urê CO(NH2)2 có %N = 28/60 ≈ 46,67%, là loại phân đạm có tỉ lệ nitơ cao nhất (so với (NH4)2SO4 ~21%, NH4NO3 35%, NH4Cl ~26%). (B) Sai. Al2O3 là oxit rất bền, H2 không khử được Al2O3 ở nhiệt độ thường (muốn nhôm từ oxit phải điện phân nhôm oxit nóng chảy). (C) Đúng. H3PO4 là axit trung bình, phân li 3 nấc: H3PO4 ⇌ H+ + H2PO4−; H2PO4− ⇌ H+ + HPO4^2−; HPO4^2− ⇌ H+ + PO4^3−. (D) Sai. Ở điều kiện thường N2 có liên kết ba N≡N rất bền nên trơ hơn photpho (P4 hoạt động hóa học mạnh hơn). Vậy đáp án đúng là C, khớp với đáp án nguồn.

(AI giải đề cho tôi)
Muối axit là muối còn chứa nguyên tử H có khả năng thay thế bằng kim loại trong gốc axit. NaH2PO4 có gốc H2PO4^- (axit H3PO4 còn 2 H), nên là muối axit. NaCl và NaNO3 là muối trung hòa, NaOH là bazơ. Đáp án khớp bảng đáp án: 1.B.

(AI giải đề cho tôi)
Supephotphat đơn được điều chế bằng cách tác dụng quặng apatit (hoặc photphorit) với H${}_2$SO${}_4$ đặc, vừa đủ: Ca${}_3$(PO${}_4$)${}_2$ + 2H${}_2$SO${}_4$ → Ca(H${}_2$PO${}_4$)${}_2$ + 2CaSO${}_4$. Do đó thành phần của supephotphat đơn là hỗn hợp Ca(H${}_2$PO${}_4$)${}_2$ và CaSO${}_4$ (trong đó Ca(H${}_2$PO${}_4$)${}_2$ là chất dinh dưỡng photpho tan được, còn CaSO${}_4$ là thành phần đi kèm). Đáp án trùng với đáp án nguồn: B.

Đặt a, b, c là số mol C, P, S.
$\to m_X=12a+31b+32c=12,49(1)$
Kết tủa gồm $B{a}_3(P{O}_4{)}_2(0,5b)$ và $BaS{O}_4(c)$
$\to 601.0,5b+233c=91,675(2)$
Bảo toàn electron $\to n_{N{O}_2}=4a+5b+6c$
$Z+NaOH$ tối thiểu $\to NaHC{O}_3,NaN{O}_3,NaN{O}_2$
$\to n_{NaOH}=a+(4a+5b+6c)=2,55(3)$
$(1)(2)(3)\to a=0,12;b=0,15;c=0,2$
$\to \%C=\frac{12a}{12,49}=11,53\%$