Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Chromium và hợp chất (Hóa học Lớp 12)

(AI giải đề cho tôi)
Crom(VI) oxit là oxit trong đó crom có số oxi hóa +6. Gọi công thức là CrO_x, với O có số oxi hóa -2 thì x = 6/2 = 3, nên công thức là CrO_3. Kiểm tra các phương án: Cr(OH)_3 là hiđroxit (Cr +3), CrO là crom(II) oxit, Cr_2O_3 là crom(III) oxit. CrO_3 là chất rắn màu đỏ cam, là chất oxi hóa mạnh, bị khử bởi ancol etylic tạo hợp chất Cr(III) màu xanh đen - đúng nguyên lý hoạt động của máy đo nồng độ cồn. Đáp án trùng với đáp án nguồn (Câu 51: A).

Chromium được dùng mạ lên các thiết bị để chống mài mòn vì chromium có độ cứng cao, bề mặt bền, khó bị trầy xước.

Chọn B.

Câu 58: C
Kali đicromat là K${}_2$Cr${}_2$O${}_7$ (dung dịch có màu da cam)

(AI giải đề cho tôi)
Chromium (III) sulfate gồm ion Cr^{3+} và ion sulfate SO_4^{2-}. Để trung hòa điện tích: 2 ion Cr^{3+} (+6) cân bằng với 3 ion SO_4^{2-} (-6), tạo công thức Cr_2(SO_4)_3. Các phương án khác: CrSO_4 là chromium(II) sulfate; K_2Cr_2O_7 là kali dichromate; Cr_2S_3 là chromium(III) sulfide. Đáp án trùng với đáp án nguồn (14B).

Nhỏ từ từ dung dịch NaOH dư vào ống nghiệm đựng dung dịch K${}_2$Cr${}_2$O${}_7$, hiện tượng quan sát được trong ống nghiệm là: dung dịch chuyển từ màu da cam sang màu vàng.
Cr${}_2$O${}_7^{2-}$ + 2OH${}^{-}$ → 2CrO${}_4^{2-}$ + H${}_2$O
(da cam) → (vàng)

(AI giải đề cho tôi)
CrO${}_3$ là oxit axit (anhiđrit của axit H${}_2$CrO${}_4$), chỉ thể hiện tính axit, không lưỡng tính. Cr${}_2$O${}_3$ và Cr(OH)${}_3$ đều lưỡng tính (tan trong cả axit mạnh và bazơ mạnh), Al${}_2$O${}_3$ là oxit lưỡng tính điển hình. Vậy chất không lưỡng tính là CrO${}_3$, khớp đáp án A.

(AI giải đề cho tôi)
Kết tủa màu lục xám là Cr(OH)3: CrCl3 + 3NaOH → Cr(OH)3↓ + 3NaCl. FeCl3 cho Fe(OH)3 màu nâu đỏ; MgCl2 cho Mg(OH)2 màu trắng; CuCl2 cho Cu(OH)2 màu xanh lam. Vậy X là CrCl3, đáp án D, trùng với đáp án nguồn.

(AI giải đề cho tôi)
Crom (III) oxit: Cr(III) có hóa trị III, oxit có O hóa trị II. Đặt công thức Cr${}_2$O${}_x$: tổng hóa trị bằng 0 nên 2·(+3) + x·(−2) = 0 ⇒ x = 3. Vậy công thức là Cr${}_2$O${}_3$. Kiểm tra các phương án: A. Cr(OH)${}_3$ là crom (III) hiđroxit, không phải oxit; B. CrO${}_3$ là crom (VI) oxit; C. K${}_2$CrO${}_4$ là kali cromat (muối); D. Cr${}_2$O${}_3$ đúng là crom (III) oxit. Đáp án khớp với đáp án nguồn (D).

(AI giải đề cho tôi)
Xét từng phát biểu: (A) Đúng — Cr là kim loại hoạt động trung bình, tác dụng với HCl loãng nóng tạo muối Cr(II): $Cr+2HCl\to CrC{l}_2+H_2\uparrow$, thu được $C{r}^{2+}$ (dung dịch màu xanh). (B) Đúng — $Cr{O}_3$ là oxit axit, tác dụng với NaOH dư tạo muối cromat $N{a}_{2}Cr{O}_4$ màu vàng: $Cr{O}_3+2NaOH\to N{a}_{2}Cr{O}_4+H_{2}O$. (C) Đúng — Cr bị thụ động hóa bởi $HN{O}_3$ đặc nguội nên không phản ứng. (D) Sai — $C{r}_2{O}_3$ và $Cr(OH{)}_3$ tuy có tính lưỡng tính nhưng chỉ tan trong dung dịch NaOH đặc, nóng (tạo $NaCr{O}_2$ hoặc $N{a}_3[Cr(OH{)}_6]$), không tan tốt trong dung dịch NaOH loãng. Vậy phát biểu sai là D.

(AI giải đề cho tôi)
Xét từng phát biểu: (A) Đúng — Cr là kim loại tương đối hoạt động, tác dụng với HCl loãng nóng tạo muối Cr(II): $Cr+2HCl\to CrC{l}_2+H_2\uparrow$, thu được $C{r}^{2+}$ (dung dịch màu xanh). (B) Đúng — $Cr{O}_3$ là oxit axit, tác dụng với NaOH dư tạo muối cromat $N{a}_{2}Cr{O}_4$ có màu vàng: $Cr{O}_3+2NaOH\to N{a}_{2}Cr{O}_4+H_{2}O$. (C) Đúng — Crom bị thụ động hóa trong $HN{O}_3$ đặc nguội nên không phản ứng. (D) Sai — $C{r}_2{O}_3$ và $Cr(OH{)}_3$ tuy có tính lưỡng tính nhưng chỉ tan trong dung dịch NaOH ĐẶC (và đậm đặc, nóng), tạo $NaCr{O}_2$ hoặc $N{a}_3[Cr(OH{)}_6]$; chúng KHÔNG tan tốt trong dung dịch NaOH loãng. Vậy phát biểu sai là D, trùng với đáp án nguồn (D được gạch chân).

(AI giải đề cho tôi)
Crom bị thụ động hóa trong HNO3 đặc nguội và H2SO4 đặc nguội nên không tan (loại A, B). Crom không phản ứng với dung dịch NaOH loãng (loại D). Crom tan trong HCl nóng: Cr + 2HCl → CrCl2 + H2 (hoặc Cr + 4HCl đặc nóng → CrCl3... tùy điều kiện), nên chọn C. Đáp án khớp với đáp án nguồn 10C.

(AI giải đề cho tôi)
Oxit lưỡng tính là oxit vừa tác dụng với axit vừa tác dụng với bazơ. $C{r}_2{O}_3$ (crom(III) oxit) là oxit lưỡng tính: tác dụng với axit $C{r}_2{O}_3+6HCl\to 2CrC{l}_3+3H_{2}O$ và với bazơ $C{r}_2{O}_3+2NaOH\to 2NaCr{O}_2+H_{2}O$. Các oxit còn lại: $F{e}_2{O}_3$ và $FeO$ là oxit bazơ, còn $Cr{O}_3$ (crom(VI) oxit) là oxit axit. Đáp án khớp với bảng đáp án nguồn (11-A).

(AI giải đề cho tôi)
Oxit lưỡng tính là oxit thể hiện cả tính bazơ và tính axit. Xét các lựa chọn: CrO và FeO là oxit bazơ (kim loại ở số oxi hóa +2), MgO là oxit bazơ mạnh. Cr2O3 (Cr ở số oxi hóa +3) là oxit lưỡng tính, tác dụng được cả với axit: $C{r}_2{O}_3+6HCl\to 2CrC{l}_3+3H_{2}O$, lẫn với bazơ: $C{r}_2{O}_3+2NaOH\to 2NaCr{O}_2+H_{2}O$. Kết quả độc lập của tôi (B) khớp với đáp án nguồn (bảng đáp án mã đề 301, câu 42: B, trang 12).

(AI giải đề cho tôi)
Oxit axit là oxit của nguyên tố phi kim hoặc kim loại ở số oxi hóa cao (tạo axit với nước). FeO và Fe${}_2$O${}_3$ là oxit bazơ (Fe ở số oxi hóa +2, +3), Cr${}_2$O${}_3$ là oxit lưỡng tính (Cr +3). CrO${}_3$ với Cr ở số oxi hóa +6 là oxit axit, tác dụng với nước tạo axit: $Cr{O}_3+H_{2}O\to H_{2}Cr{O}_4$. Đáp án khớp với đáp án nguồn (Câu 48: B).

(AI giải đề cho tôi)
Axit dicromic là H${}_2$Cr${}_2$O${}_7$, trong đó Cr có số oxi hóa +6. Muối natri của axit này được tạo bởi ion Na${}^{+}$ và ion dicromat Cr${}_2$O${}_7^{2-}$ (màu da cam), nên công thức là Na${}_2$Cr${}_2$O${}_7$. Kiểm tra điện trung: 2 ion Na${}^{+}$ (+2) cân bằng với Cr${}_2$O${}_7^{2-}$ (−2). Loại A (NaCrO${}_2$, Cr +3), C (K${}_2$Cr${}_2$O${}_7$ là kali dicromat, không phải natri), D (Na${}_2$CrO${}_4$ là natri cromat, ion cromat CrO${}_4^{2-}$ màu vàng). Đáp án khớp với bảng đáp án chính thức (44.B).

(AI giải đề cho tôi)
Crom(III) hidroxit gồm ion Cr^{3+} và nhóm OH^-. Để trung hòa điện tích: Cr^{3+} + 3OH^- → Cr(OH)_3. Vậy công thức đúng là Cr(OH)_3. Kiểm tra các phương án: CrO_3 là crom(VI) oxit; Cr_2O_3 là crom(III) oxit; Cr(OH)_2 là crom(II) hidroxit. Đáp án khớp với đáp án nguồn (51-C).

Đáp án B

+ Cr thụ động trong $HN{O}_3$ (đặc, nguội) và $H_{2}S{O}_4$ (đặc, nguội) → Loại A, C

+ Cr không tác dụng với dung dịch NaOH → Loại D

+ $Cr+2HCl\to CrC{l}_2+H_2\uparrow$

Note: Tính chất hóa học quan trọng của crom và hợp chất

1) Crom

- Crom là kim loại có tính khử mạnh hơn sắt.

- Tác dụng với phi kim tạo ra Cr (III)

$4Cr+3O_2\stackrel{t^0}{\to }2C{r}_2{O}_3$; $2Cr+3C{l}_2\stackrel{t^0}{\to }2CrC{l}_3$.

- Tác dụng với HCl, $H_{2}S{O}_4$ khi đun nóng tạo ra Cr (II)

$Cr+HCl\to CrC{l}_2+H_2\uparrow$; $Cr+H_{2}S{O}_4\to CrS{O}_4+H_2\uparrow$

- Crom không tác dụng với NaOH, $H_{2}S{O}_4$ đặc nguội và $HN{O}_3$ đặc nguội.

2) Hợp chất của crom

a) $C{r}_2{O}_3$: Là oxit lưỡng tính, tan trong dung dịch axit và dung dịch kiềm đặc, không tác dụng với kiềm loãng.

$C{r}_2{O}_3+6HCl\to 2CrC{l}_3+3H_{2}O$;

$C{r}_2{O}_3+2NaO{H}_{(n\acute{o}ngđặc)}\stackrel{t^0}{\to }2NaCr{O}_2+H_{2}O$

b) $Cr(OH{)}_3$: Là hidroxit lưỡng tính

$Cr(OH{)}_3+3H^{+}\to C{r}^{3+}+3H_{2}O$;

$Cr(OH{)}_3+O{H}^{-}\to Cr{O}_2^{-}+2H_{2}O$

c) $Cr{O}_3$ là oxit axit và có tính oxi hóa rất mạnh

- Là oxit axit ứng với 2 axit:

$Cr{O}_3+H_{2}O\to H_{2}Cr{O}_4$ (axit cromic);

$2Cr{O}_3+H_{2}O\to H_{2}C{r}_2{O}_7$ (axit đicromic)

- Là chất oxi hóa rất mạnh, một số chất vô cơ và hữu cơ như S, P, C, $C_2{H}_{5}OH$ bốc cháy khi tiếp xúc với $Cr{O}_3$.

d) Muối crom (VI)

- Các muối cromat và đicromat có tính oxi hóa mạnh:

$6F{e}^{2+}+14H^{+}+C{r}_2^{+6}{O}_7^{2-}\to 6F{e}^{3+}+2C{r}^{3+}+7H_{2}O$

$C{r}_2{O}_7^{2-}+H_{2}O\rightleftarrows 2Cr{O}_4^{2-}+2H^{+}$

(màu da cam) (màu vàng)

- Trong dung dịch:

Phản ứng: $CrC{l}_3+3NaOH\to Cr(OH{)}_3\downarrow +3NaCl$.
Vì dùng dư $CrC{l}_3$ nên không có phản ứng hòa tan $Cr(OH{)}_3+NaOH\to NaCr{O}_2+2H_{2}O$.

(AI giải đề cho tôi)
Crom(III) oxit: Cr(III) có hóa trị III, oxy hóa trị II. Quy tắc hóa trị: $2\times III=3\times II$, nên công thức là $C{r}_2{O}_3$. Kiểm tra: tổng hóa trị bằng 0. Các phương án khác: CrO là Crom(II) oxit, CrO_3 là Crom(VI) oxit, Cr(OH)_3 là hiđroxit không phải oxit. Đáp án khớp với đáp án nguồn (42-A).