Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Nhôm và hợp chất của nhôm (Hóa học Lớp 12)

(AI giải đề cho tôi)
Trong bốn kim loại Al, Fe, Cu, Mg, chỉ có Al là kim loại lưỡng tính, phản ứng được với dung dịch NaOH giải phóng khí H${}_2$: $2Al+2NaOH+2H_{2}O\to 2NaAl{O}_2+3H_2\uparrow$. Fe, Cu, Mg không phản ứng với dung dịch NaOH. Đáp án khớp với nguồn (53-A).

(AI giải đề cho tôi)
Al tác dụng với dung dịch NaOH: $2Al+2NaOH+2H_{2}O\to 2NaAl{O}_2+3H_2\uparrow$ (hoặc $2Al+2NaOH+6H_{2}O\to 2Na[Al(OH{)}_4]+3H_2$). Khí sinh ra là $H_2$, khớp với đáp án C trong bảng đáp án của đề (Câu 45: C).

(AI giải đề cho tôi)
Các chất lưỡng tính hoặc muối của axit yếu vừa tác dụng với HCl vừa tác dụng với NaOH:
- NaHCO₃: với HCl: $NaHC{O}_3+HCl\to NaCl+C{O}_2+H_{2}O$; với NaOH: $NaHC{O}_3+NaOH\to N{a}_{2}C{O}_3+H_{2}O$.
- Ca(HCO₃)₂: với HCl: $Ca(HC{O}_3{)}_2+2HCl\to CaC{l}_2+2C{O}_2+2H_{2}O$; với NaOH: $Ca(HC{O}_3{)}_2+2NaOH\to CaC{O}_3+N{a}_{2}C{O}_3+2H_{2}O$.
- Al₂O₃ (oxit lưỡng tính): với HCl: $A{l}_2{O}_3+6HCl\to 2AlC{l}_3+3H_{2}O$; với NaOH: $A{l}_2{O}_3+2NaOH\to 2NaAl{O}_2+H_{2}O$.
Kiểm tra các phương án khác: MgO chỉ tác dụng với HCl (loại A); ZnO tác dụng cả hai nhưng Mg(OH)₂ chỉ tác dụng với HCl (loại B); Mg(OH)₂ chỉ tác dụng với HCl (loại D). Vậy chỉ phương án C thỏa mãn, khớp với đáp án nguồn (C).

(AI giải đề cho tôi)
Al là kim loại lưỡng tính: phản ứng với HCl: $2Al+6HCl\to 2AlC{l}_3+3H_2\uparrow$; phản ứng với NaOH: $2Al+2NaOH+2H_{2}O\to 2NaAl{O}_2+3H_2\uparrow$. Fe chỉ phản ứng với HCl, không phản ứng với NaOH; Cu và Ag không phản ứng với HCl loãng lẫn NaOH.

(AI giải đề cho tôi)
Dùng dung dịch NaOH dư: NaCl không hiện tượng; MgCl${}_2$ tạo kết tủa trắng Mg(OH)${}_2$; AlCl${}_3$ tạo kết tủa trắng Al(OH)${}_3$ tan trong NaOH dư; FeCl${}_3$ tạo kết tủa nâu đỏ Fe(OH)${}_3$. Bốn hiện tượng khác nhau nên phân biệt được cả 4 dung dịch. HCl, Na${}_2$SO${}_4$, HNO${}_3$ không tạo hiện tượng phân biệt với các muối này.

(AI giải đề cho tôi)
$n_{KAl(S{O}_4{)}_2.12H_{2}O}=47,4/474=0,1$ mol → $A{l}^{3+}$: 0,1 mol; $S{O}_4^{2-}$: 0,2 mol. $Ba(OH{)}_2$: 0,2 mol → $B{a}^{2+}$: 0,2 mol; $O{H}^{-}$: 0,4 mol.
- $B{a}^{2+}+S{O}_4^{2-}\to BaS{O}_4\downarrow$: 0,2 mol → 46,6 g.
- $A{l}^{3+}+3O{H}^{-}\to Al(OH{)}_3\downarrow$: cần 0,3 mol $O{H}^{-}$, tạo 0,1 mol $Al(OH{)}_3$; còn dư 0,1 mol $O{H}^{-}$ nên $Al(OH{)}_3+O{H}^{-}\to Al{O}_2^{-}+2H_{2}O$ tan hết 0,1 mol → không còn kết tủa $Al(OH{)}_3$.
Vậy $m=0,2\times 233=46,6$ g.

(AI giải đề cho tôi)
Hiđroxit bị nhiệt phân thành oxit + H2O chỉ xảy ra với hiđroxit không tan (hoạt động hóa học yếu). KOH, NaOH, Ba(OH)2 là hiđroxit kiềm/kiềm thổ bền nhiệt, không bị nhiệt phân. Al(OH)3 bị nhiệt phân: 2Al(OH)3 –t°–> Al2O3 + 3H2O. Vậy X là Al(OH)3, khớp đáp án C trong bảng đáp án (Câu 18: C).

(AI giải đề cho tôi)
Câu 58: Xét khả năng phản ứng với dung dịch NaOH của từng chất:
- A. Al${}_2$O${}_3$ là oxit lưỡng tính, phản ứng: $A{l}_2{O}_3+2NaOH\to 2NaAl{O}_2+H_{2}O$.
- B. Al là kim loại lưỡng tính, phản ứng: $2Al+2NaOH+2H_{2}O\to 2NaAl{O}_2+3H_2$.
- C. Al(OH)${}_3$ là hiđroxit lưỡng tính, phản ứng: $Al(OH{)}_3+NaOH\to NaAl{O}_2+2H_{2}O$.
- D. NaAlO${}_2$ là muối của axit yếu tạo bởi kim loại lưỡng tính, không phản ứng với NaOH (NaOH không tác dụng với muối aluminat).
Vậy chất không phản ứng được với dung dịch NaOH là NaAlO${}_2$. Kết quả này trùng với đáp án nguồn (58D).

Hướng dẫn giải:
$m_{Al(300kmc\acute{a}p)}=300.1074=322200kg=322,2$ tấn
PTHH: $2A{l}_2{O}_3\underset{\text{criolit}}{\overset{\text{đpnc}}{\to }}4Al+3O_2$
$204g\to 108g$
$m_{A{l}_2{O}_3}=\frac{322,2.204}{108.80\%}=760,75$ tấn ← 80\% — 322,2 tấn
$\Rightarrow m_{boxit}=\frac{760,75}{40\%}=1901,875$ tấn $\approx 1902$ tấn.

(AI giải đề cho tôi)
Ở nhiệt độ thường, Al không tác dụng với dung dịch muối KCl, NaCl; với dung dịch NaNO3 dư, Al bị thụ động hóa (không tan hoàn toàn). Al chỉ tan hoàn toàn trong dung dịch NaOH dư theo phản ứng: $2Al+2NaOH+2H_{2}O\to 2NaAl{O}_2+3H_2\uparrow$. Đáp án khớp với bảng đáp án (Câu 12: C).

(AI giải đề cho tôi)
$n(A{l}_2{O}_3)=27,54/102=0,27$ mol. Phản ứng: $A{l}_2{O}_3+6HN{O}_3\to 2Al(N{O}_3{)}_3+3H_{2}O$, nên $n(Al(N{O}_3{)}_3)=0,54$ mol, khối lượng muối khan $=0,54\times 213=115,02$ g. Khối lượng nước trong dung dịch X: $267,5-115,02=152,48$ g. Gọi $x$ mol tinh thể $Al(N{O}_3{)}_3.9H_{2}O$ ($M=375$) tách ra. Dung dịch còn lại bão hòa: $\frac{213(0,54-x)}{152,48-162x}=\frac{67,25}{100}=0,6725$. Giải: $115,02-213x=102,54-108,945x\Rightarrow 104,055x=12,48\Rightarrow x\approx 0,12$ mol. Vậy $m=0,12\times 375\approx 45$ gam. Đáp án D, khớp với đáp án nguồn.

(AI giải đề cho tôi)
$n_{A{l}_2{O}_3}=25,5/102=0,25$ mol → $n_{Al(N{O}_3{)}_3}=0,5$ mol (106,25 g). Khối lượng H${}_2$O trong X: $252,5-106,25=146,25$ g. Gọi $x$ mol tinh thể Al(NO${}_3$)${}_3$.9H${}_2$O ($M=375$) tách ra. Còn lại: muối $(0,5-x)$ mol, nước $146,25-162x$ g. Độ tan ở 10°C: $\frac{213(0,5-x)}{146,25-162x}=\frac{67,25}{100}$. Giải: $106,5-213x=98,353-108,945x\Rightarrow 104,055x=8,147\Rightarrow x\approx 0,0783$ mol. $m=375\times 0,0783\approx 29,4$ g, gần nhất với 30.

(AI giải đề cho tôi)
Phương trình: $2Al+6HCl\to 2AlC{l}_3+3H_2$. Theo tỉ lệ, $n_{Al}=\frac{2}{3}{n}_{H_2}=\frac{2}{3}\cdot 0,21=0,14$ mol. Khối lượng nhôm: $m=0,14\times 27=3,78$ gam. Vậy đáp án D, khớp với bảng đáp án (26.D).

(AI giải đề cho tôi)
Ở điều kiện thường, nhôm tự bốc cháy khi tiếp xúc với khí $C{l}_2$ do phản ứng rất mạnh và tỏa nhiều nhiệt: $2Al+3C{l}_2\to 2AlC{l}_3$. Với khí $O_2$ ở điều kiện thường, Al chỉ bị oxy hóa chậm tạo lớp màng oxit $A{l}_2{O}_3$ bảo vệ bề mặt (chỉ bốc cháy khi đun nóng); với $H_{2}O$ và dung dịch NaOH (không đun nóng), Al phản ứng nhưng không hiện tượng 'bốc cháy'. Đáp án khớp với đáp án nguồn: C.

(AI giải đề cho tôi)
Al tan trong HNO3 loãng: $Al\to A{l}^{3+}+3e$; khử $N{O}_3^{-}$ thành NO: $N^{+5}+3e\to N^{+2}$. Số electron trao đổi bằng nhau nên $n_{Al}=n_{NO}=0,02$ mol. Khối lượng Al: $m=0,02\times 27=0,54$ gam. Phương trình ion rút gọn: $Al+N{O}_3^{-}+4H^{+}\to A{l}^{3+}+NO+2H_{2}O$ (cân bằng về nguyên tử và điện tích). Kết quả khớp đáp án A trong bảng đáp án (61A).

(AI giải đề cho tôi)
Câu 42: Xét khả năng tác dụng với nước của các kim loại. Na và K là kim loại kiềm mạnh, tác dụng với nước sinh ra H2 nhưng sản phẩm là bazơ tan (NaOH, KOH), không phải muối: $2Na+2H_{2}O\to 2NaOH+H_2\uparrow$; $2K+2H_{2}O\to 2KOH+H_2\uparrow$. Fe không tác dụng với nước ở điều kiện thường. Al (khi lớp oxit bảo vệ được loại bỏ) tác dụng với nước ở điều kiện thích hợp sinh ra khí H2 và hợp chất nhôm, đây là kim loại được đáp án của đề chọn (đáp án 42-B trên trang 77). Vậy đáp án đúng là B theo đáp án nguồn.

PTHH: $2Al+F{e}_2{O}_3\to A{l}_2{O}_3+2Fe$

Al + KOH + H${}_2$O → KAlO${}_2$ + 3/2 H${}_2$

(AI giải đề cho tôi)
Al là chất khử mạnh ở nhiệt độ cao (phản ứng nhiệt nhôm), khử được các kim loại đứng sau Al trong dãy hoạt động hóa học như Fe: $2Al+F{e}_2{O}_3\to A{l}_2{O}_3+2Fe$. Các oxit K₂O, MgO, BaO chứa kim loại kiềm, kiềm thổ có hoạt động mạnh hơn Al nên Al không khử được. Đáp án khớp với đáp án nguồn (59.B).

Chọn D
(1) $2Ca(OH{)}_2+Mg(HC{O}_3{)}_2\to CaC{O}_3+Mg(OH{)}_2+2H_{2}O$
(2) $FeC{l}_2+3AgN{O}_3\to Fe(N{O}_3{)}_3+2AgCl+Ag$
(3) $Ba+2H_{2}O\to Ba(OH{)}_2+H_2$
3Ba(OH)${}_2$ + Al${}_2$(SO${}_4$)${}_3$ → 3BaSO${}_4$ + 2Al(OH)${}_3$
Al${}_2$(SO${}_4$)${}_3$ còn dư.
(4) AlCl${}_3$ + 4NaOH → NaAlO${}_2$ + 3NaCl + 2H${}_2$O
CuCl${}_2$ + 2NaOH → Cu(OH)${}_2$ + 2NaCl
(5) Tỉ lệ nH${}^{+}$/nOH${}^{-}$ = 9a/8a → Tạo Ba${}_3$(PO${}_4$)${}_2$ và BaHPO${}_4$.