Bài Tập Trắc Nghiệm Chuyên Đề: Tối ưu thực tế bằng đạo hàm (Toán học Lớp 12)
Tuyển tập 20 câu hỏi thuộc chuyên đề Tối ưu thực tế bằng đạo hàm (Giải tích – Toán học Lớp 12) trích từ ngân hàng đề thi chính thức và đề thi thử các trường THPT trên toàn quốc. Chọn trực tiếp đáp án A, B, C, D bên dưới để kiểm tra kết quả và xem hướng dẫn giải chi tiết từng bước.
Dấu hiệu & kiến thức trọng tâm:Tối ưu thực tế bằng đạo hàm
Một nhà sản xuất xác định chi phí để tạo ra x đơn vị sản phẩm là C(x)=1800+25,177x−0,2x2+0,001x3 (triệu đồng) và hàm cầu là p(x)=48,2−0,03x (triệu đồng). Lợi nhuận lớn nhất mà nhà sản xuất có thể thu được là
(AI giải đề cho tôi) Lợi nhuận: P(x)=x⋅p(x)−C(x)=48,2x−0,03x2−1800−25,177x+0,2x2−0,001x3=−0,001x3+0,17x2+23,023x−1800. P′(x)=−0,003x2+0,34x+23,023=0⇒x=0,0060,34+0,342+4⋅0,003⋅23,023=0,0060,34+0,391876≈161,0. Tại x=161: P(161)=−4173,281+4406,57+3706,703−1800=2139,992 triệu đồng (cận P(0)=−1800, P→−∞ khi x→∞). Vậy lợi nhuận lớn nhất là 2139,992 triệu đồng.
Câu 2: Một xưởng in có 8 máy in, mỗi máy in được 3600 bản in trong một giờ. Chi phí để vận hành một máy trong mỗi lần in là 50.000 đồng. Chi phí cho n máy chạy trong một giờ là 10(6n+10) nghìn đồng. Hỏi nếu in 50.000 tờ quảng cáo thì phải sử dụng bao nhiêu máy in để được lãi nhiều nhất?
(AI giải đề cho tôi) Gọi n là số máy dùng, 1≤n≤8, n∈Z. Thời gian để in hết 50 000 tờ: t=3600n50000 giờ. Doanh thu in 50 000 tờ (mỗi lần in thu 50 000 đồng) là 50000⋅50000=2,5⋅109 đồng (không phụ thuộc n). Chi phí: mỗi giờ n máy tốn 10(6n+10) nghìn đồng =(60n+100)⋅103 đồng, nên tổng chi phí C(n)=(60n+100)⋅103⋅3600n50000=365⋅107(6+n10). Lãi L(n)=2,5⋅109−C(n). Vì C(n) giảm dần khi n tăng (do n10 giảm), lãi lớn nhất khi n lớn nhất, tức n=8. Vậy cần dùng 8 máy in.
Để làm một cửa sổ có dạng một hình bán nguyệt và một hình chữ nhật ghép lại như hình vẽ bên dưới, người ta dùng 8 m dây thép để làm các đường viền. Gọi x,y là độ dài cạnh của khung hình chữ nhật.
(AI giải đề cho tôi) Cửa sổ gồm hình chữ nhật rộng x, cao y và hình bán nguyệt đường kính x phía trên. Chu vi viền gồm: cạnh đáy x, hai cạnh dọc 2y và cung bán nguyệt 2πx.
a) Bán kính bán nguyệt R=2x nên chiều dài cung =πR=2πx. Đúng.
b) Tổng dây: x+2y+2πx=8⇒y=4−2x−4πx=4−4x(2+π), không phải 4−4x(4+π). Sai.
c) Diện tích: S=xy+8πx2=x(4−4x(2+π))+8πx2=4x−8(4+π)x2, không phải 4x−x2. Sai.
d) S′(x)=4−4(4+π)x=0⇒x=4+π16. Khi đó y=4−4+π16⋅42+π=4+π4(4+π)−4(2+π)=4+π8=8+π16. Đúng. a) (AI giải đề cho tôi) Bán kính bán nguyệt là x/2 nên chiều dài cung là π⋅x/2=2πx. b) (AI giải đề cho tôi) Từ x+2y+2πx=8 suy ra y=4−4x(2+π), không phải 4−4x(4+π). c) (AI giải đề cho tôi) S=xy+8πx2=4x−8(4+π)x2=4x−x2. d) (AI giải đề cho tôi) S′(x)=4−4(4+π)x=0⇒x=4+π16, khi đó y=4−4+π16⋅42+π=4+π8=8+π16.
Một đường dây điện được nối từ một nhà máy điện ở A đến một hòn đảo ở C (như hình vẽ). Biết BC=4 km là khoảng cách từ đảo C đến bờ biển AB; Bờ biển AB có độ dài là 10 km. Tổng chi phí lắp đặt cho 1 km dây điện trên biển là 50 triệu đồng, còn chi phí lắp đặt cho 1 km dây điện trên đất liền là 30 triệu đồng. Người ta xác định được vị trí điểm M trên đoạn AB là điểm nối dây từ đất liền ra đảo sao cho tổng chi phí lắp đặt là nhỏ nhất. Tính khoảng cách BM (Đơn vị: km, kết quả làm tròn đến hàng đơn vị).
(AI giải đề cho tôi) Gọi BM=x (km), 0≤x≤10. Đoạn dây trên đất liền là AM=10−x km (30 triệu/km), đoạn dây trên biển là MC=x2+BC2=x2+16 km (50 triệu/km). Tổng chi phí: f(x)=30(10−x)+50x2+16. Ta có f′(x)=−30+x2+1650x=0⇒x2+16x=53⇒25x2=9x2+144⇒16x2=144⇒x=3 (thỏa 0≤x≤10). Kiểm tra: f(0)=500; f(3)=210+250=460; f(10)=50116≈538,5. Vậy chi phí nhỏ nhất khi BM=3 km.
Cho một tấm nhôm có dạng hình vuông cạnh 3dm. Bác Tùng cắt ở bốn góc bốn hình vuông cùng có độ dài cạnh bằng x(dm), rồi gập tấm nhôm lại như Hình để được một cái hộp có dạng hình hộp chữ nhật không có nắp.
Gọi V là thể tích của khối hộp đó tính theo x(dm). Giá trị lớn nhất của V là bao nhiêu decimét khối?
Thầy Lộc tham dự giải "Chạy việt dã do Công đoàn ngành Giáo dục Kon Tum năm 2024". Quãng đường thầy Lộc đi được biểu diễn bằng hàm số s(t)=at3+bt2+ct+d (với a=0) có đồ thị như hình bên dưới (trong đó t là thời gian tính bằng giờ, s là quãng đường tính bằng km). Khi đó, vận tốc tối đa của thầy Lộc đạt được là bao nhiêu km/h? (kết quả làm tròn đến hàng phần chục)
(AI giải đề cho tôi) Từ đồ thị: s(0)=0⇒d=0; s(1)=5; s(3)=18 (cực đại) và s′(3)=0. Hệ: a+b+c=5, 9a+3b+c=6, 27a+6b+c=0 giải ra a=−45,b=211,c=43. Vận tốc v(t)=s′(t)=−415t2+11t+43, đạt max tại t=2⋅41511=1522 với vmax=−415⋅225484+11⋅1522+43=60529≈8,82≈8,8 km/h, khớp đáp án 8,8.
Một người đàn ông muốn chèo thuyền ở vị trí A tới điểm B về phía hạ lưu bờ đối diện, càng nhanh càng tốt, trên một bờ sông thẳng rộng 3 km (như hình vẽ). Anh có thể chèo thuyền của mình trực tiếp qua sông để đến C và sau đó chạy đến B, hay có thể chèo trực tiếp đến B, hoặc anh ta có thể chèo thuyền đến một điểm D giữa C và B và sau đó chạy đến B. Biết anh ấy có thể chèo thuyền 6 km/h, chạy 8 km/h và quãng đường BC=8 km. Biết tốc độ của dòng nước là không đáng kể so với tốc độ chèo thuyền của người đàn ông. Gọi x (km) là độ dài quãng đường CD. Xét tính đúng sai trong các khẳng định sau:
a)
Thời gian chèo thuyền trên quãng đường AD là: 3x2+9 (giờ)
b)
8−x (km) là độ dài quãng đường BD.
c)
Tổng thời gian di chuyển từ A đến B là 3x2+9+88−x
d)
Khoảng 1 giờ 20 phút là khoảng thời gian ngắn nhất để người đàn ông đến B.
(AI giải đề cho tôi) Vì AC=3 km, CD=x km nên AD=x2+9 (km). a) Thời gian chèo trên AD là 6x2+9 giờ (tốc độ chèo 6 km/h), không phải 3x2+9 → Sai. b) Vì CB=8 km, D giữa C và B với CD=x nên BD=8−x km → Đúng. c) Tổng thời gian T(x)=6x2+9+88−x, không phải mẫu 3 ở số hạng đầu → Sai. d) T′(x)=6x2+9x−81=0⇒8x=6x2+9⇒64x2=36x2+324⇒x=79≈3,4 km. Khi đó Tmin=612/7+88−9/7=72+1−879=1+87≈1,33 giờ ≈1 giờ 20 phút → Đúng. Kết quả khớp đáp án nguồn: a) Sai, b) Đúng, c) Sai, d) Đúng. a) (AI giải đề cho tôi) AD=x2+9 km, tốc độ chèo 6 km/h nên thời gian là 6x2+9 giờ, không phải 3x2+9 giờ. b) (AI giải đề cho tôi) D nằm giữa C và B, CB=8 km, CD=x km nên BD=8−x km. c) (AI giải đề cho tôi) Tổng thời gian là 6x2+9+88−x (chèo 6 km/h, chạy 8 km/h), không phải 3x2+9+88−x. d) (AI giải đề cho tôi) T′(x)=6x2+9x−81=0⇒x=79; Tmin=1+87≈1,33 giờ ≈1 giờ 20 phút.
Ông Nam cần xây dựng một bể chứa nước có dạng hình hộp chữ nhật không có nắp đầy để phục vụ cho việc tưới cây trong vườn. Do các điều kiện về diện tích vườn, ông Nam cần bể có thể tích là 36m3, đáy bể có chiều dài gấp hai lần chiều rộng và chiều rộng không quá 4m, biết rằng chi phí vật liệu xây dựng mỗi mét vuông diện tích bề mặt là như nhau. Hỏi chiều cao bể nước bằng bao nhiêu m để tổng chi phí vật liệu là nhỏ nhất?
(AI giải đề cho tôi) Gọi chiều rộng bể là x (0<x≤4), chiều dài 2x, chiều cao h=2x236=x218. Diện tích bề mặt bể (không có nắp): S=2x2+(2x+2x+x)h=2x2+6x⋅x218=2x2+x108. Xét f(x)=2x2+x108 trên (0;4]: f′(x)=4x−x2108=0⇒x3=27⇒x=3 (thỏa x≤4). Với x<3 thì f′(x)<0, với x>3 thì f′(x)>0, nên f đạt giá trị nhỏ nhất tại x=3. Khi đó chiều cao h=3218=2 m. Kết quả khớp đáp án nguồn (Phần III, Câu 2, mã đề 1001: 2).
Cho một tấm nhôm hình vuông cạnh 80cm, người ta cắt ở 4 góc bốn hình vuông bằng nhau, rồi gấp tấm nhôm lại như hình sau để được một cái hộp không nắp. Tính cạnh của các hình vuông bị cắt sao cho thể tích của khối hộp là lớn nhất.
Gọi x (cm) là độ dài cạnh hình vuông bị cắt 0<x<40 Cạnh đáy là 80-2x Thể tích hộp là V(x)=(80−2x)2x V′(x)=0⇔x=340 Vậy cabhj hình vuông bị cắt là 340cm (ghi chú: 'cabhj' là lỗi đánh máy trong nguồn, ý là 'cạnh')
Trong một thí nghiệm y học, người ta cấy 1100 vi khuẩn vào môi trường dinh dưỡng. Bằng thực nghiệm, người ta xác định được số lượng vi khuẩn thay đổi theo thời gian bởi công thức:
N(t)=1100+100+t29100t (con) trong đó t là thời gian tính bằng giây. Tính thời gian t để số lượng vi khuẩn lớn nhất kể từ khi thực hiện cấy vi khuẩn vào môi trường dinh dưỡng.
(AI giải đề cho tôi) Xét N(t)=1100+100+t29100t với t≥0. Ta có N′(t)=9100⋅(100+t2)2(100+t2)−t⋅2t=(100+t2)29100(100−t2). Cho N′(t)=0⇒t2=100⇒t=10 (vì t≥0). Với 0≤t<10 thì N′(t)>0, với t>10 thì N′(t)<0, nên N(t) đạt cực đại (và là giá trị lớn nhất) tại t=10 giây. Khi đó số vi khuẩn lớn nhất là N(10)=1100+20091000=1100+455=1555 con. Vậy thời gian cần tìm là t=10 giây, khớp với đáp án nguồn.
Luật bình phương nghịch đảo phát biểu rằng: Mỗi sự gia tăng khoảng cách từ nguồn cho ra kết quả giảm mức độ âm thanh theo tỷ lệ nghịch với bình phương của sự gia tăng khoảng cách. Sử dụng luật bình phương nghịch đảo, hãy giải quyết bài toán sau: ông Bảo có một mảnh đất lớn có chiều dài mặt tiền là L (mét) ở giữa 2 hai quán karaoke thường phát ra âm thanh có cường độ lần lượt là I1 và I2. Ông Bảo định xây một ngôi nhà nhỏ trên mảnh đất đó nhưng muốn tìm vị trí sao cho chịu ảnh hưởng của âm thanh từ 2 quán karaoke là ít nhất.
a)
Gọi 0<x<L là khoảng cách từ vị trí dự kiến xây ngôi nhà đến quán karaoke có cường độ âm thanh I1 thì khi ấy mức âm thanh từ hai quán karaoke ảnh hưởng đến ngôi nhà được biểu diễn dưới hàm số f(x)=kx2I1+k(L−x)2I2.
b)
Nếu I1=I2 thì người này nên xây nhà chính giữa hai quán karaoke.
c)
Nếu thay đổi I1 có độ lớn gấp 8 lần I2 thì người này phải xây nhà cách quán karaoke I2 một đoạn ngắn hơn lúc đầu là 6L sao cho mức chịu ảnh hưởng vẫn đạt nhỏ nhất.
d)
Giả sử khoảng cách từ vị trí dự kiến xây ngôi nhà đến quán karaoke có cường độ âm thanh I1 bằng L−2 sau khi mức âm thanh từ hai quán karaoke ảnh hưởng đến ngôi nhà đạt giá trị nhỏ nhất. Nếu k=I1I2 thì k nhận 3 giá trị nguyên.
a) Sai: Gọi x là khoảng cách từ vị trí dự kiến xây ngôi nhà đến quán karaoke có cường độ âm thanh I1 thì khi ấy mức âm thanh từ hai quán karaoke ảnh hưởng đến ngôi nhà được biểu diễn dưới hàm số f(x)=x2I1+(L−x)2I2 trong đó 0<x<L; do mỗi sự gia tăng khoảng cách từ nguồn cho ra kết quả giảm mức độ âm thanh theo tỷ lệ nghịch với bình phương nên giá trị k đề cập ở mệnh đề xem như bằng 1. b) Đúng: Xét hàm số f(x)=x2I1+(L−x)2I2 với 0<x<L. Ta có f′(x)=−x32I1+(L−x)32I2. Giải f′(x)=0⇔x=1+3kL;k=I1I2. Xét f′′(x) để thấy f′′(1+3kL)>0, cùng với limx→0+f(x)=limx→Lf(x)=+∞ nên x=1+3kL là điểm cực tiểu của f(x) tức min(0;L)f(x)=f(1+3kL). Với I1=I2 tức k=1 suy ra nhỏ nhất khi x=2L. c) Đúng: Với I1=8I2 tức k=81 suy ra cường độ âm tổng hợp nhỏ nhất khi x=32L, khi ấy khoảng cách từ nhà đến I2 là 3L. Như vậy khoảng cách giảm đi 2L−3L=6L so với tỉ lệ ban đầu I1=I2. d) Sai: Từ giả thiết x=1+3kL→k=I1I2=(L−2L−1)3=(L−2)38. Cần k∈Z→L−22∈Z→L−22=m2,m∈Z. Do L nguyên dương nên m là ước nguyên dương của 2, suy ra m=1→k=1, m=2→k=8 tức có 2 giá trị nguyên k. a) Sai: Gọi x là khoảng cách từ vị trí dự kiến xây ngôi nhà đến quán karaoke có cường độ âm thanh I1 thì khi ấy mức âm thanh từ hai quán karaoke ảnh hưởng đến ngôi nhà được biểu diễn dưới hàm số f(x)=x2I1+(L−x)2I2 trong đó 0<x<L. Giải thích: do mỗi sự gia tăng khoảng cách từ nguồn cho ra kết quả giảm mức độ âm thanh theo tỷ lệ nghịch với bình phương nên giá trị k đề cập ở mệnh đề xem như bằng 1. b) Đúng: Xét hàm số f(x)=x2I1+(L−x)2I2 với 0<x<L. Ta có: f′(x)=−x32I1+(L−x)32I2. Giải f′(x)=0⇔(L−x)3k=x31⇔x=1+3kL;k=I1I2. Xét f′′(x)=x46I1−(L−x)46I2 để thấy f′′(1+3kL)>0, cùng với limx→0+f(x)=limx→Lf(x)=+∞ nên ta suy ra x=1+3kL là điểm cực tiểu của hàm số f(x) tức min(0;L)f(x)=f(1+3kL). Với I1=I2 tức k=1 ta suy ra min(0;L)f(x)=f(2L) tức nhỏ nhất khi x=2L. c) Đúng: Với I1=8I2 tức k=81 ta suy ra min(0;L)f(x)=f(32L) tức cường độ âm tổng hợp nhỏ nhất khi x=32L tức khoảng cách từ nhà ông Bảo đến I1 là x=32L, khi ấy ta suy ra khoảng cách từ nhà ông Bảo đến I2 là L−32L=3L. Như vậy khoảng cách giảm đi 2L−3L=6L so với tỉ lệ ban đầu là I1=I2. d) Sai: Từ giả thiết ta có x=1+3kL→k=I1I2=(L−2L−1)3=(L−2)38. Ta cần k∈Z→(L−2)38=(L−22)3∈Z→L−22∈Z→L−22=m2,m∈Z. Do L nguyên dương nên L−2 nguyên dương tức m là 1 ước nguyên dương của 2. Suy ra m=1→k=1, m=2→k=8 tức có 2 giá trị nguyên k.
Một màn hình trong rạp chiếu phim được đặt cách mặt sàn 4 m và có chiều cao 10 m. Hàng ghế đầu tiên được đặt cách màn hình 3 m. Sàn khu vực ghế ngồi nghiêng một góc α=300 so với đường nằm ngang. Một người ngồi trên ghế xem, biết rằng mắt ở độ cao 1 m so với chân ghế. Gọi x (m) là khoảng cách dọc theo mặt sàn nghiêng từ hàng ghế đầu tiên đến vị trí ngồi. Biết góc nhìn lớn nhất đến màn hình của 1 khán giả khi ngồi ở vị trí thích hợp là θ=510. Tìm x? (làm tròn đến hàng phần trăm).
(AI giải đề cho tôi) Chọn hệ trục: đáy màn hình cách sàn 4 m, đỉnh màn hình cao 14 m. Sàn nghiêng góc 30° bắt đầu từ điểm cách màn hình 3 m (theo hình vẽ). Gọi u=h−4 với h là độ cao mắt so với mặt đất. Khi đó h=4+u, khoảng cách ngang từ mắt đến màn hình là d=3+xcos30∘, và vì mắt cao 1 m so với chân ghế nên h=1+xsin30∘=1+2x, suy ra x=2(u+3) và d=3+3(u+3)=3+33+3u.
Góc nhìn θ giữa hai tia nhìn tới đáy (4 m) và đỉnh (14 m) màn hình: tanθ=d2+(4−h)(14−h)10d=d2+u2−10u10d.
Để θ lớn nhất, lấy đạo hàm của g(u)=d2+u2−10ud với d=3+33+3u bằng 0: 3(d2+u2−10u)−d(23d+2u−10)=0.
Giải phương trình này bằng cách thử số: với u=−0,55 vế trái ≈−0,4; với u=−0,56 vế trái ≈0,19; nghiệm u≈−0,5565.
Khi đó x=2(u+3)≈2(2,4435)≈4,887≈4,89 m.
Kiểm tra: tại u≈−0,5565, d≈7,233, tanθ=52,32+0,31+5,56510⋅7,233=58,1972,33≈1,243⇒θ≈51,2∘≈51∘, khớp với đề bài.
Để thiết kế một chiếc bể nuôi cá Koi trong sân vườn hình hộp chữ nhật không nắp có chiều cao 150(cm) và thể tích chứa 900(m3). Biết giá thành để làm mặt bên là 2,8 triệu đồng/m2 và làm mặt đáy là 4 triệu đồng/m2. Tính chi phí thấp nhất để hoàn thành bể cá (Làm tròn theo đơn vị triệu đồng).
Gọi x,y lần lượt là chiều rộng và chiều dài của đáy hình hộp. Điều kiện: x>0;y>0(m). Ta có thể tích của khối hộp: V=1,5xy=900⇒xy=600⇒y=x600(m3). Diện tích mặt đáy: Sd=xy=x.x600=600(m2). Giá tiền để làm mặt đáy là: 600.4000000=24.108 (đồng). Diện tích xung quanh của bể cá: Sxq=2.x.1,5+2.y.1,5=3.(x+y)=3.(x+x600). Giá tiền để làm mặt bên là: 3.(x+x600).2800000=84.105.(x+x600). Tổng chi phí để xây dựng bể cá là: T(x)=84.105.(x+x600)+24.108≥84.105.2x.x600+24.108≈2812 (triệu đoˆˋng). Đáp án: 2812
Một trang trại rau sạch ở Đà Lạt mỗi ngày thu hoạch được 1 tấn rau. Mỗi ngày, nếu giá bán rau là 30000 đồng/kg thì bán hết rau, mỗi lần tăng giá bán rau 1000 đồng/kg thì số rau thừa tăng 20kg. số rau thừa này được thu mua hết để làm thức ăn chăn nuôi với giá 2000 đồng/kg. Hỏi để mỗi ngày thu được số tiền bán rau lớn nhất thì trang trại đó nên bán rau với giá bao nhiêu nghìn đồng/kg?
(AI giải đề cho tôi) Gọi giá bán là 30+x nghìn đồng/kg (x≥0, số lần tăng giá 1000 đồng). Số rau thừa mỗi ngày là 20x kg, số rau bán tươi là 1000−20x kg (với 0≤x≤50). Tổng tiền thu được mỗi ngày (nghìn đồng): f(x)=(30+x)(1000−20x)+2⋅20x=30000+1000x−600x−20x2+40x=30000+440x−20x2.f′(x)=440−40x=0⇒x=11 (thỏa mãn 0≤x≤50), và f′′(x)=−40<0 nên f đạt max tại x=11. Vậy giá bán nên là 30+11=41 nghìn đồng/kg. Kiểm tra: bán tươi 780 kg giá 41 nghìn/kg cho 31980 nghìn, rau thừa 220 kg giá 2 nghìn/kg cho 440 nghìn, tổng 32420 nghìn, lớn hơn tại x=10 (32400) và x=12 (32420... tính lại: f(12)=30000+5280−2880=32400; f(11)=30000+4840−2420=32420). Xác nhận max tại x=11.
Ông chủ của một ngôi nhà muốn làm một chiếc thang cứu hộ (coi như một đoạn thẳng) để sử dụng khi có nguy hiểm xảy ra. Khi chiếc thang được sử dụng thì một đầu của nó sẽ tiếp đất và một đầu còn lại sẽ đặt vào bức tường của ngôi nhà. Chiếc thang này được thiết kế để nó đứng dưới đất vươn qua hàng rào tựa vào ngôi nhà (tham khảo hình vẽ bên). Hàng rào cao 2,88 mét được đặt song song và cách bức tường của ngôi nhà một khoảng bằng 1,8 mét. Hỏi chiều dài ngắn nhất của chiếc thang bằng bao nhiêu mét (không làm tròn kết quả các phép tính trung gian, chỉ làm tròn kết quả cuối cùng đến hàng phần trăm)?
Gọi φ∈(0;2π) là góc tạo bởi chiếc thang và mặt đất. Chiều dài thang là L(φ)=sinφ2,88+cosφ1,8. Áp dụng bất đẳng thức hoặc khảo sát hàm số, chiều dài ngắn nhất của thang là Lmin=(2,882/3+1,82/3)3/2≈6,56 m.
Bạn An có một tấm bìa hình vuông cạnh 20 cm. Bạn muốn cắt bỏ ở bốn góc bốn hình vuông nhỏ bằng nhau để gấp và dán lại thành một hình hộp chữ nhật không có nắp (tham khảo hình vẽ). Để hộp có thể tích lớn nhất thì độ dài cạnh của hình vuông nhỏ bị cắt là
Gọi độ dài cạnh hình vuông nhỏ bị cắt là x (0<x<10, đơn vị: cm). Thể tích khối hộp là V(x)=x(20−2x)2. Ta có V′(x)=(20−2x)2−4x(20−2x)=(20−2x)(20−6x). Cho V′(x)=0⇒x=310 cm (vì 0<x<10), tại đó V(x) đạt giá trị lớn nhất.
Một công ty công nghệ GigaCloud chuẩn bị ra mắt dịch vụ lưu trữ đám mây cao cấp dành riêng cho các doanh nghiệp lớn. Qua phân tích dữ liệu lớn (Big Data), các chuyên gia kinh tế của công ty xác lập được mô hình cầu như sau: Nếu định giá gói cước hàng tháng là x (triệu đồng) thì số lượng doanh nghiệp đăng ký sử dụng S (nghìn doanh nghiệp) sẽ là S(x)=45−x (Với điều kiện mức giá x phải nhỏ hơn 45 triệu đồng). Chi phí vận hành hệ thống của GigaCloud bao gồm hai khoản: Chi phí cố định là 10 tỷ đồng mỗi tháng (cho cơ sở hạ tầng, nhân sự cốt lõi) và chi phí vận hành. Do đặc thù bảo mật dữ liệu, khi số lượng khách hàng tăng lên thì chi phí băng thông và bảo trì tăng theo cấp số nhân. Cụ thể, chi phí này tỷ lệ thuận với bình phương số lượng khách hàng Cv=3S2 (tỷ đồng). Hãy xác định mức giá cước x mà GigaCloud cần niêm yết để đạt lợi nhuận ròng hàng tháng cao nhất?
Với 0<x<45, số lượng khách hàng là S(x)=45−x (nghìn doanh nghiệp). - Tổng chi phí mỗi tháng: C(x)=10+3S2=10+3(45−x)=145−3x (tỷ đồng). - Doanh thu mỗi tháng: D(x)=x⋅S(x)=x45−x (tỷ đồng). - Hàm lợi nhuận ròng: L(x)=D(x)−C(x)=x45−x+3x−145 (tỷ đồng). Ta có L′(x)=45−x−245−xx+3=245−x−3x+90+645−x. Giải L′(x)=0⇔245−x=x−30⇔{x≥304(45−x)=(x−30)2⇔{x≥30x2−56x+720=0⇔x=36.
Dựa vào bảng biến thiên, L(x) đạt giá trị lớn nhất bằng 71 tỷ đồng khi x=36 (triệu đồng).
Người quản lí của một khu chung cư có 120 căn hộ cho thuê nhận thấy rằng tất cả các căn hộ sẽ có người thuê nếu giá thuê một căn hộ là 7 triệu đồng một tháng. Một cuộc khảo sát thị trường cho thấy rằng, trung bình cứ mỗi lần tăng giá thuê căn hộ thêm 100 nghìn đồng thì sẽ có thêm một căn hộ bị bỏ trống. Người quản lí nên đặt giá thuê mỗi căn hộ là bao nhiêu (triệu đồng) để doanh thu lớn nhất? (Kết quả làm tròn đến hàng phần chục).
Gọi x là số lần tăng giá 0,1 triệu đồng (x≥0). Doanh thu là R(x)=(7+0,1x)(120−x)=−0,1x2+5x+840, đạt giá trị lớn nhất tại x=25. Khi đó giá thuê mỗi căn hộ là 7+2,5=9,5 (triệu đồng).
Trong mặt phẳng tọa độ Oxy với độ dài trên mỗi trục là 10 mét. Giả sử có một mảnh vườn được giới hạn bởi trục hoành và một phần đồ thị (H) của hàm số f(x)=−x3+bx2+cx+d, (O là điểm cực tiểu, (H) cắt Ox tại điểm M(3;0) (tham khảo hình vẽ). Bạn An muốn trồng hoa trên mảnh đất có dạng hình tam giác MAB với A,B là giao điểm của đường thẳng d:y=kx,(k>0) và đồ thị (H). Khi diện tích phần trồng hoa này là lớn nhất phần đất còn lại bằng bao nhiêu mét vuông (kết quả làm tròn đến hàng đơn vị)?
Vì O(0;0) là điểm cực tiểu của (H) nên f(0)=0⇒d=0 và f′(0)=0⇒c=0. Mặt khác (H) đi qua M(3;0) nên −27+9b=0⇒b=3. Vậy f(x)=−x3+3x2. Phương trình hoành độ giao điểm của d:y=kx và (H) với x>0 là x2−3x+k=0 (0<k<49), có hai nghiệm x1<x2 thỏa mãn x1+x2=3,x1x2=k. Diện tích tam giác MAB là SMAB=SMOB−SMOA=21⋅OM⋅(yB−yA)=23k(x2−x1)=23k9−4k. Xét g(k)=k2(9−4k)=9k2−4k3 trên (0;49), có g′(k)=18k−12k2=0⇔k=23. Khi đó SMAB đạt giá trị lớn nhất bằng 493 (đvdt). Tổng diện tích mảnh vườn là S=∫03(−x3+3x2)dx=427 (đvdt). Vì mỗi đơn vị trên trục là 10 m nên 1đvdt=100 m2. Diện tích phần đất còn lại là 100⋅(427−493)≈285 m2. Đáp án: 285.
Câu 2. Một công ty sản xuất dụng cụ thể thao nhận được một đơn đặt hàng sản xuất 8000 quả bóng pickleball. Công ty này sở hữu một số máy móc, mỗi máy có thể sản xuất 30 quả bóng trong một giờ. Chi phí thiết lập các máy này là 200 nghìn đồng cho mỗi máy. Khi được thiết lập, hoạt động sản xuất sẽ hoàn toàn diễn ra tự động dưới sự giám sát (người giám sát sẽ giám sát tất cả các máy). Số tiền phải trả cho người giám sát là 192 nghìn đồng một giờ. Xét tính đúng sai của các khẳng định sau:
a)
Trong 1 giờ, cần 266 máy để sản xuất được 8000 quả bóng pickleball.
b)
Trong 38 giờ, cần 100 máy để sản xuất được 8000 quả bóng pickleball.
c)
Chi phí hoạt động thấp nhất là 6,5 triệu đồng.
d)
Để chi phí hoạt động thấp nhất, công ty cần sử dụng 16 máy.
Theo bảng đáp án chính thức (Mã đề 123, trang 5), Câu 2 (Phần II): a) Sai, b) Đúng, c) Sai, d) Đúng.
Gọi x là số máy sử dụng (x∈N∗). Trong 1 giờ, x máy sản xuất được 30x quả bóng. Thời gian để sản xuất 8000 quả bóng là T=30x8000=3x800 (giờ). - Ý a: Trong 1 giờ, 266 máy sản xuất được 266⋅30=7980<8000 quả bóng, chưa đủ 8000 quả bóng. Do đó ý a sai. - Ý b: Trong T=38 giờ, 100 máy sản xuất được 100⋅30⋅38=8000 quả bóng. Do đó ý b đúng. - Ý c & d: Tổng chi phí sản xuất (nghìn đồng) là: C(x)=200x+192⋅T=200x+192⋅3x800=200x+x51200. Áp dụng bất đẳng thức AM-GM: C(x)≥2200⋅51200=2⋅3200=6400 nghìn đồng (6,4 triệu đồng). Dấu bằng xảy ra khi 200x=x51200⟺x2=256⟺x=16 máy. Vậy chi phí hoạt động thấp nhất là 6,4 triệu đồng (ý c sai vì nói 6,5 triệu đồng) và số máy cần dùng là 16 máy (ý d đúng).
Đề thi có nhiều câu hỏi chuyên đề Tối ưu thực tế bằng đạo hàm
Luyện tập trong bối cảnh đề thi thật hoặc tải bản in PDF chuẩn A4 kèm lời giải.